Ερωτηματολόγιο Κοινωνικοπολιτισμικών Στάσεων προς την Εμφάνιση [SATAQ-3]

Περιγραφή Ερωτηματολογίου

Το Ερωτηματολόγιο Κοινωνικοπολιτισμικών Στάσεων προς την Εμφάνιση – 3 [Sociocultural Attitudes Towards Appearance Questionnaire-3 – SATAQ-3] αποτελεί ένα ψυχομετρικό εργαλείο που αναπτύχθηκε για την αξιολόγηση των κοινωνικών και πολιτισμικών επιρροών οι οποίες διαμορφώνουν τις αντιλήψεις και τις στάσεις των ατόμων σχετικά με την εξωτερική εμφάνιση και την εικόνα σώματος.

Το SATAQ-3 αποτελεί εξέλιξη προηγούμενων εκδόσεων της κλίμακας και επικεντρώνεται στη διερεύνηση του ρόλου των μέσων μαζικής ενημέρωσης και των κοινωνικών προτύπων εμφάνισης στη διαμόρφωση προσωπικών πεποιθήσεων, προσδοκιών και συμπεριφορών που σχετίζονται με το σώμα και την εμφάνιση.

Το εργαλείο χρησιμοποιείται ευρέως σε ερευνητικά πλαίσια που αφορούν την εικόνα σώματος, την αυτοαντίληψη, την κοινωνική σύγκριση και την κατανόηση παραγόντων που συνδέονται με τη δυσαρέσκεια από την εμφάνιση.

Στόχος Ερωτηματολογίου

Ο βασικός στόχος του SATAQ-3 είναι η παροχή μιας αξιόπιστης και έγκυρης μεθόδου μέτρησης των κοινωνικών και πολιτισμικών στάσεων που επηρεάζουν την αντίληψη της εμφάνισης.

Η κλίμακα αποσκοπεί στην αξιολόγηση του βαθμού στον οποίο τα άτομα επηρεάζονται από κοινωνικά πρότυπα ομορφιάς και εμφάνισης, καθώς και του τρόπου με τον οποίο οι επιρροές αυτές συνδέονται με την αυτοεικόνα και την αξιολόγηση του σώματός τους.

Ανάλυση και Χρήση Δεδομένων

Η ανάλυση του SATAQ-3 βασίζεται στις απαντήσεις των συμμετεχόντων σε δηλώσεις που αφορούν διαφορετικές διαστάσεις κοινωνικοπολιτισμικής επιρροής.

Οι βασικές διαστάσεις που αξιολογούνται περιλαμβάνουν:

Εσωτερίκευση των Ιδεών Ομορφιάς, η οποία αφορά τον βαθμό στον οποίο τα άτομα υιοθετούν τα κοινωνικά πρότυπα σχετικά με την ιδανική εμφάνιση.

Εσωτερίκευση των Αθλητικών Ιδεών, η οποία αξιολογεί την υιοθέτηση προτύπων που σχετίζονται με την αθλητική και φυσική εμφάνιση.

Πίεση από τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης, η οποία εξετάζει την αντίληψη ότι τα μέσα ασκούν επιρροή στις στάσεις και στις προσδοκίες σχετικά με την εμφάνιση.

Πληροφόρηση από τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης, η οποία αξιολογεί τον βαθμό στον οποίο τα μέσα αποτελούν πηγή ενημέρωσης και διαμόρφωσης αντιλήψεων για την εμφάνιση.

Τα δεδομένα του SATAQ-3 μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τη διερεύνηση της σχέσης μεταξύ κοινωνικών επιρροών, εικόνας σώματος, αυτοεκτίμησης και ψυχολογικών παραμέτρων.

Βαθμονόμηση

Οι συμμετέχοντες αξιολογούν τις δηλώσεις του SATAQ-3 μέσω μιας πενταβάθμιας κλίμακας Likert:

1 = Διαφωνώ απόλυτα

έως

5 = Συμφωνώ απόλυτα

Η βαθμολογία υπολογίζεται για κάθε υποκλίμακα ξεχωριστά, μέσω του αθροίσματος ή του μέσου όρου των επιμέρους απαντήσεων.

Υψηλότερες βαθμολογίες υποδηλώνουν μεγαλύτερη επίδραση των κοινωνικοπολιτισμικών παραγόντων στην αντίληψη της εμφάνισης και μεγαλύτερη υιοθέτηση των προβαλλόμενων προτύπων εμφάνισης.

Εγκυρότητα και Αξιοπιστία

Το SATAQ-3 έχει παρουσιάσει ισχυρές ψυχομετρικές ιδιότητες και έχει χρησιμοποιηθεί διεθνώς σε μελέτες που εξετάζουν την εικόνα σώματος και τις κοινωνικές επιρροές στην εμφάνιση. Η παραγοντική του δομή και οι δείκτες εσωτερικής συνέπειας έχουν υποστηρίξει τη χρησιμότητά του ως εργαλείο αξιολόγησης κοινωνικοπολιτισμικών στάσεων.

Βιβλιογραφία

Thompson, J. K., van den Berg, P., Roehrig, M., Guarda, A. S., & Heinberg, L. J. (2004). The Sociocultural Attitudes Towards Appearance Scale-3 (SATAQ-3): Development and validation. International Journal of Eating Disorders, 35(3), 293–304.