Κλίμακα Πηγών Κοινωνικής Υποστήριξης [SSSS-10]
Περιγραφή
Η Sources of Social Support Scale είναι ένα ψυχομετρικό εργαλείο που χρησιμοποιείται για την αξιολόγηση των διαφορετικών πηγών κοινωνικής υποστήριξης που ένα άτομο αντιλαμβάνεται ότι διαθέτει στο κοινωνικό του περιβάλλον. Η κοινωνική υποστήριξη μπορεί να προέρχεται από διαφορετικά πρόσωπα ή δίκτυα, όπως η οικογένεια, οι φίλοι, οι σύντροφοι, οι συνάδελφοι ή άλλες σημαντικές κοινωνικές σχέσεις.
Η κλίμακα επιτρέπει τη συστηματική διερεύνηση του τρόπου με τον οποίο οι διαφορετικές πηγές υποστήριξης συνδέονται με την ψυχοκοινωνική λειτουργικότητα και την ευημερία. Η αξιολόγηση των πηγών υποστήριξης είναι ιδιαίτερα χρήσιμη επειδή δεν εξετάζει μόνο το συνολικό επίπεδο κοινωνικής υποστήριξης, αλλά και το από πού προέρχεται η υποστήριξη και ποια κοινωνικά δίκτυα φαίνεται να είναι περισσότερο διαθέσιμα για το άτομο.
Στόχος
Κύριος στόχος της Sources of Social Support Scale είναι να παρέχει ένα αξιόπιστο και έγκυρο μέσο για την αξιολόγηση των διαφορετικών πηγών κοινωνικής υποστήριξης που το άτομο αντιλαμβάνεται ότι λαμβάνει. Οι πληροφορίες αυτές μπορούν να αξιοποιηθούν για τον σχεδιασμό παρεμβάσεων και προγραμμάτων που αποσκοπούν στην ενίσχυση της κοινωνικής υποστήριξης και στη βελτίωση της ψυχοκοινωνικής ευημερίας.
Η κλίμακα μπορεί επίσης να βοηθήσει επαγγελματίες υγείας, κοινωνικούς λειτουργούς και εκπαιδευτικούς να εντοπίσουν περιοχές στις οποίες το άτομο διαθέτει περιορισμένη υποστήριξη και να αναπτύξουν στρατηγικές ενίσχυσης των κοινωνικών δικτύων.
Ανάλυση και Χρήση Δεδομένων
Η ανάλυση των αποτελεσμάτων περιλαμβάνει την αξιολόγηση των απαντήσεων των συμμετεχόντων με στόχο τον προσδιορισμό των κύριων πηγών κοινωνικής υποστήριξης και του ρόλου τους στην ευημερία. Μπορούν να χρησιμοποιηθούν στατιστικές μέθοδοι όπως η παραγοντική ανάλυση και η αξιολόγηση της εσωτερικής συνέπειας για τη διερεύνηση των διαφορετικών διαστάσεων της υποστήριξης.
Οι βαθμολογίες μπορούν επίσης να συσχετιστούν με άλλες ψυχολογικές και κοινωνικές μεταβλητές, όπως η ψυχική υγεία, η αυτοεκτίμηση και η ποιότητα ζωής, ώστε να διερευνηθεί ο τρόπος με τον οποίο διαφορετικές πηγές υποστήριξης σχετίζονται με την προσαρμογή και την ευημερία.
Ανάλογα με τον ερευνητικό σχεδιασμό, μπορούν επιπλέον να εφαρμοστούν αναλύσεις συσχέτισης, παλινδρόμησης και συγκρίσεις μεταξύ ομάδων.
Ψυχομετρική Αξιολόγηση και Βαθμονόμηση
Η βαθμονόμηση της κλίμακας μπορεί να βασίζεται σε δεδομένα από ευρύ και ετερογενές δείγμα, ώστε να διερευνηθούν η αξιοπιστία και η εγκυρότητα του εργαλείου. Το αρχικό υλικό αναφέρει την αξιολόγηση της εσωτερικής συνέπειας μέσω δεικτών όπως το Cronbach’s alpha, της επαναληψιμότητας, καθώς και της συγκλίνουσας και διακριτικής εγκυρότητας.
Σε σύγχρονες ψυχομετρικές εφαρμογές μπορούν επίσης να εξεταστούν η παραγοντική δομή, συμπληρωματικοί δείκτες αξιοπιστίας και, όπου το δείγμα το επιτρέπει, η ισοδυναμία μέτρησης μεταξύ διαφορετικών δημογραφικών ή κοινωνικών ομάδων.
Η χρήση προτύπων ή τιμών αναφοράς προϋποθέτει την ύπαρξη κατάλληλων δεδομένων στάθμισης για τον συγκεκριμένο πληθυσμό και δεν θα πρέπει να θεωρείται δεδομένη χωρίς σχετική τεκμηρίωση.
Εφαρμογές
Η Sources of Social Support Scale μπορεί να χρησιμοποιηθεί στην ψυχολογία, την κοινωνική εργασία, την εκπαίδευση, τη δημόσια υγεία και την κοινωνική έρευνα. Είναι ιδιαίτερα χρήσιμη σε μελέτες που εξετάζουν τον ρόλο των κοινωνικών σχέσεων ως προστατευτικού παράγοντα απέναντι στο στρες και σε άλλες δυσμενείς εμπειρίες.
Η δυνατότητα διάκρισης μεταξύ διαφορετικών πηγών υποστήριξης επιτρέπει την αναγνώριση τόσο ισχυρών όσο και περιορισμένων κοινωνικών δικτύων. Με αυτόν τον τρόπο, τα αποτελέσματα μπορούν να υποστηρίξουν τον σχεδιασμό περισσότερο στοχευμένων παρεμβάσεων για την ενίσχυση της κοινωνικής διασύνδεσης και της ψυχοκοινωνικής ευημερίας.
Βιβλιογραφία
Barrera, M. (1986). Distinctions between social support concepts, measures, and models. American Journal of Community Psychology, 14(4), 413–445.
Cohen, S., & Wills, T. A. (1985). Stress, social support, and the buffering hypothesis. Psychological Bulletin, 98(2), 310–357.
House, J. S., Umberson, D., & Landis, K. R. (1988). Structures and processes of social support. Annual Review of Sociology, 14, 293–318.
Sarason, I. G., Levine, H. M., Basham, R. B., & Sarason, B. R. (1983). Assessing social support: The Social Support Questionnaire. Journal of Personality and Social Psychology, 44(1), 127–139.