Ερωτηματολόγιο Διαπροσωπικών Αξιών [SIV-30]

Περιγραφή Ερωτηματολογίου

Το Ερωτηματολόγιο Διαπροσωπικών Αξιών [Survey of Interpersonal Values – SIV-30] αποτελεί ένα ψυχομετρικό εργαλείο αξιολόγησης των διαπροσωπικών αξιών, δηλαδή των βασικών προτιμήσεων, αναγκών και στάσεων που επηρεάζουν τον τρόπο με τον οποίο το άτομο αλληλεπιδρά με τους άλλους ανθρώπους.

Το εργαλείο εξετάζει τον τρόπο με τον οποίο τα άτομα αντιλαμβάνονται και ιεραρχούν σημαντικές διαστάσεις των κοινωνικών τους σχέσεων. Οι διαπροσωπικές αξίες αποτελούν σημαντικούς παράγοντες της κοινωνικής συμπεριφοράς, καθώς επηρεάζουν τη συνεργασία, την επικοινωνία, τη λήψη αποφάσεων και την ανάπτυξη προσωπικών και επαγγελματικών σχέσεων.

Το SIV-30 περιλαμβάνει δηλώσεις οι οποίες οργανώνονται σε έξι βασικές διαστάσεις διαπροσωπικών αξιών: Υποστήριξη, Αναγνώριση, Ανεξαρτησία, Ανταπόδοση, Ηγεσία και Συμμετοχή. Οι συμμετέχοντες αξιολογούν τον βαθμό συμφωνίας τους με κάθε δήλωση μέσω κλίμακας τύπου Likert πέντε βαθμίδων, από 1 («Διαφωνώ απόλυτα») έως 5 («Συμφωνώ απόλυτα»).

Στόχος Ερωτηματολογίου

Ο βασικός στόχος του SIV-30 είναι η διερεύνηση των αξιών που θεωρεί σημαντικές το άτομο στις διαπροσωπικές του σχέσεις και η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο αυτές επηρεάζουν την κοινωνική του συμπεριφορά.

Το εργαλείο επιδιώκει να αποτυπώσει τις προτιμήσεις του ατόμου σχετικά με την ανάγκη για υποστήριξη από τους άλλους, την επιθυμία για αναγνώριση, την ανάγκη ανεξαρτησίας, την ανταπόδοση στις σχέσεις, την τάση ανάληψης ηγετικών ρόλων και τη συμμετοχή σε κοινωνικές ομάδες.

Η αξιολόγηση των διαπροσωπικών αξιών μπορεί να αξιοποιηθεί σε ερευνητικά, εκπαιδευτικά και συμβουλευτικά πλαίσια, συμβάλλοντας στην καλύτερη κατανόηση των κοινωνικών αλληλεπιδράσεων και των διαφορών μεταξύ ατόμων ή ομάδων.

Ανάλυση και Χρήση Δεδομένων

Η ανάλυση των δεδομένων του SIV-30 περιλαμβάνει τον υπολογισμό των βαθμολογιών στις επιμέρους διαστάσεις του εργαλείου και τη δημιουργία ενός προφίλ διαπροσωπικών αξιών για κάθε συμμετέχοντα.

Για κάθε θεματική κατηγορία υπολογίζονται αθροίσματα ή μέσοι όροι, ώστε να προσδιοριστεί ο βαθμός στον οποίο κάθε αξία αποτελεί σημαντικό στοιχείο της κοινωνικής συμπεριφοράς του ατόμου.

Τα δεδομένα μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τη σύγκριση διαφορετικών ομάδων πληθυσμού με βάση δημογραφικά ή άλλα χαρακτηριστικά, καθώς και για τη διερεύνηση σχέσεων μεταξύ διαπροσωπικών αξιών και άλλων ψυχολογικών ή κοινωνικών μεταβλητών.

Σε ερευνητικό επίπεδο, μπορούν να εφαρμοστούν αναλύσεις συσχέτισης, παλινδρόμησης ή παραγοντικές αναλύσεις για την αξιολόγηση της δομής του εργαλείου και τη διερεύνηση των σχέσεων μεταξύ των διαστάσεων των διαπροσωπικών αξιών.

Βαθμονόμηση

Η βαθμολόγηση του SIV-30 πραγματοποιείται μέσω του αθροίσματος των απαντήσεων στις επιμέρους δηλώσεις κάθε διάστασης.

Οι έξι βασικές διαστάσεις αξιολογούνται ως εξής:

Η Υποστήριξη περιλαμβάνει τις ερωτήσεις 1 έως 3.

Η Αναγνώριση περιλαμβάνει τις ερωτήσεις 4 έως 6.

Η Ανεξαρτησία περιλαμβάνει τις ερωτήσεις 7 έως 9.

Η Ανταπόδοση περιλαμβάνει τις ερωτήσεις 10 έως 12.

Η Ηγεσία περιλαμβάνει τις ερωτήσεις 13 έως 15.

Η Συμμετοχή περιλαμβάνει τις ερωτήσεις 16 έως 18.

Κάθε διάσταση αποτελείται από τρεις δηλώσεις και η συνολική βαθμολογία κάθε υποκλίμακας κυμαίνεται από 3 έως 15 βαθμούς. Υψηλότερες βαθμολογίες υποδηλώνουν μεγαλύτερη σημασία που αποδίδει το άτομο στη συγκεκριμένη διαπροσωπική αξία.

Στατιστική Ανάλυση

Η στατιστική αξιολόγηση του SIV-30 μπορεί να περιλαμβάνει περιγραφική στατιστική για την παρουσίαση των επιπέδων των διαπροσωπικών αξιών στον εξεταζόμενο πληθυσμό.

Η αξιοπιστία του εργαλείου μπορεί να εξεταστεί μέσω του δείκτη εσωτερικής συνέπειας Cronbach’s alpha, ενώ η δομή των διαστάσεων μπορεί να διερευνηθεί μέσω παραγοντικής ανάλυσης.

Επιπλέον, μπορούν να πραγματοποιηθούν συγκριτικές αναλύσεις μεταξύ διαφορετικών ομάδων, καθώς και συσχετίσεις με μεταβλητές όπως η κοινωνική προσαρμογή, η συνεργασία, η επαγγελματική συμπεριφορά και η ποιότητα των διαπροσωπικών σχέσεων.

Εγκυρότητα

Η εγκυρότητα του SIV-30 αφορά τον βαθμό στον οποίο το εργαλείο αξιολογεί με ακρίβεια τις διαπροσωπικές αξίες που έχει σχεδιαστεί να μετρήσει.

Η θεωρητική του βάση στηρίζεται στην αξιολόγηση σταθερών προτιμήσεων και στάσεων που επηρεάζουν τον τρόπο σύνδεσης του ατόμου με το κοινωνικό του περιβάλλον. Η χρήση του σε διαφορετικά πλαίσια επιτρέπει τη διερεύνηση της σχέσης των διαπροσωπικών αξιών με κοινωνικές και ψυχολογικές μεταβλητές.

Αξιοπιστία

Η αξιοπιστία του SIV-30 αξιολογείται μέσω της εσωτερικής συνοχής των επιμέρους διαστάσεων και της σταθερότητας των μετρήσεων.

Η ύπαρξη διακριτών υποκλιμάκων επιτρέπει την αξιολόγηση διαφορετικών πτυχών των διαπροσωπικών αξιών και την αξιόπιστη σύγκριση μεταξύ ατόμων ή ομάδων.

Βιβλιογραφία

Gordon, L. V. (1976). Survey of Interpersonal Values (SIV). Psychological Corporation.

Anastasi, A., & Urbina, S. (1997). Psychological Testing (7th ed.). Prentice Hall.

Ματσαγγούρας, Η. (2000). Η κοινωνική συμπεριφορά στο σχολείο. Αθήνα: Gutenberg.

Cohen, R. J., & Swerdlik, M. E. (2018). Psychological Testing and Assessment. McGraw-Hill Education.