Ερωτηματολόγιο <<Διαστάσεις Προσωπικότητας Παιδιών και Εφήβων>> για παιδιά 11-13 ετών [CAPDQ12-99]

Περιγραφή Ερωτηματολογίου

Το Ερωτηματολόγιο Διαστάσεων Προσωπικότητας Παιδιών και Εφήβων για Ηλικίες 11–13 Ετών (Child and Adolescent Personality Dimensions Questionnaire – CAPDQ12-99) αποτελεί ένα ψυχομετρικό εργαλείο αξιολόγησης της προσωπικότητας παιδιών και εφήβων ηλικίας 11 έως 13 ετών, το οποίο συμπληρώνεται από τους γονείς.

Το εργαλείο αξιολογεί τις αντιλήψεις των γονέων σχετικά με τα χαρακτηριστικά προσωπικότητας, τη συμπεριφορά και τις συναισθηματικές τάσεις του παιδιού τους. Αποτελείται από 99 προτάσεις–δηλώσεις, στις οποίες οι γονείς καλούνται να αξιολογήσουν κατά πόσο κάθε περιγραφή ανταποκρίνεται στο παιδί τους.

Οι απαντήσεις δίνονται μέσω πενταβάθμιας κλίμακας Likert, επιτρέποντας την ποσοτική αποτύπωση των χαρακτηριστικών προσωπικότητας. Η δομή του ερωτηματολογίου βασίζεται στη θεωρία των πέντε παραγόντων προσωπικότητας (Big Five) και περιλαμβάνει γενικούς παράγοντες και επιμέρους διαστάσεις προσωπικότητας.

Στόχος Κλίμακας

Ο βασικός στόχος του CAPDQ12-99 είναι η αξιολόγηση της προσωπικότητας του παιδιού μέσα από την οπτική των γονέων, στο πλαίσιο της θεωρίας των πέντε βασικών παραγόντων προσωπικότητας.

Το ερωτηματολόγιο αποσκοπεί στην κατανόηση των ατομικών διαφορών στη συμπεριφορά, στα συναισθηματικά χαρακτηριστικά και στις κοινωνικές τάσεις των παιδιών κατά την προεφηβική ηλικία.

Η χρήση του εργαλείου μπορεί να συμβάλει στην ερευνητική μελέτη της ανάπτυξης της προσωπικότητας, καθώς και στην αξιολόγηση ψυχοκοινωνικών χαρακτηριστικών παιδιών και εφήβων.

Ανάλυση Κλίμακας

Το CAPDQ12-99 αξιολογεί διαστάσεις προσωπικότητας που σχετίζονται με το μοντέλο των πέντε παραγόντων (Big Five), παρέχοντας ένα ολοκληρωμένο προφίλ των χαρακτηριστικών του παιδιού.

Οι επιμέρους διαστάσεις εξετάζουν διαφορετικές πλευρές της προσωπικότητας, της συναισθηματικής λειτουργίας και της κοινωνικής συμπεριφοράς του παιδιού.

Η αξιολόγηση βασίζεται στη γονεϊκή παρατήρηση, γεγονός που επιτρέπει την καταγραφή συμπεριφορών οι οποίες εμφανίζονται στην καθημερινή ζωή του παιδιού και σε διαφορετικά κοινωνικά πλαίσια.

Βαθμονόμηση

Η βαθμολόγηση του CAPDQ12-99 πραγματοποιείται με τον υπολογισμό του μέσου όρου των απαντήσεων για κάθε γενικό παράγοντα και επιμέρους διάσταση προσωπικότητας.

Πριν από τον υπολογισμό των τελικών βαθμολογιών πραγματοποιείται αναστροφή βαθμολόγησης σε ορισμένες προτάσεις, ώστε όλες οι υψηλότερες τιμές να αντιστοιχούν σε μεγαλύτερη παρουσία του αντίστοιχου χαρακτηριστικού.

Υψηλότερες μέσες τιμές υποδηλώνουν εντονότερη εκδήλωση του συγκεκριμένου χαρακτηριστικού προσωπικότητας στο παιδί.

Στατιστική Ανάλυση

Η ανάλυση των δεδομένων του CAPDQ12-99 περιλαμβάνει την αξιολόγηση των γενικών παραγόντων και των επιμέρους διαστάσεων προσωπικότητας.

Τα αποτελέσματα μπορούν να αναλυθούν με βάση δημογραφικά χαρακτηριστικά, όπως το φύλο και η ηλικία, επιτρέποντας τη διερεύνηση πιθανών διαφορών στην ανάπτυξη της προσωπικότητας.

Σύμφωνα με τα διαθέσιμα ευρήματα, δεν εντοπίζονται σημαντικές διαφορές μεταξύ αγοριών και κοριτσιών ως προς τους μέσους όρους των βασικών χαρακτηριστικών προσωπικότητας.

Εγκυρότητα και Αξιοπιστία

Η ανάπτυξη του CAPDQ12-99 βασίστηκε σε περιγραφές και αξιολογήσεις γονέων σχετικά με την προσωπικότητα των παιδιών τους, γεγονός που ενισχύει την οικολογική εγκυρότητα του εργαλείου.

Η εγκυρότητα της κλίμακας υποστηρίζεται μέσω συγκρίσεων με άλλες ψυχομετρικές μεταβλητές και δημοσιευμένα ερευνητικά ευρήματα.

Η αξιοπιστία εσωτερικής συνέπειας του εργαλείου είναι υψηλή. Οι τιμές του δείκτη Cronbach’s alpha κυμαίνονται από 0,87 έως 0,93 για τους γενικούς παράγοντες και από 0,67 έως 0,89 για τις επιμέρους διαστάσεις, υποδεικνύοντας ικανοποιητική έως πολύ υψηλή αξιοπιστία.

Επιπλέον, οι επαναληπτικές μετρήσεις παρουσιάζουν ικανοποιητική σταθερότητα, με συσχετίσεις που φτάνουν έως 0,70.

Εφαρμογές

Το CAPDQ12-99 μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε ερευνητικά και ψυχομετρικά πλαίσια για την αξιολόγηση της προσωπικότητας παιδιών ηλικίας 11–13 ετών.

Αποτελεί χρήσιμο εργαλείο για τη μελέτη της ανάπτυξης της προσωπικότητας, την αξιολόγηση ψυχοκοινωνικών χαρακτηριστικών και τη διερεύνηση της σχέσης μεταξύ προσωπικότητας, συμπεριφοράς και κοινωνικής προσαρμογής.

Παράλληλα, μπορεί να αξιοποιηθεί ως συμπληρωματικό εργαλείο σε παιδοψυχολογικές αξιολογήσεις, παρέχοντας πληροφορίες από την οπτική των γονέων.

Βιβλιογραφία

Besevegis, E., & Pavlopoulos, V. (1999). Personality structure in infancy and childhood: Developmental trends and relation to the Big Five. Paper presented at the 5th European Congress of Psychology, Spetses, Greece.

Μπεζεβέγκης, Η., & Παυλόπουλος, Β. (1998). Αντιλήψεις των γονέων για την προσωπικότητα των παιδιών τους.