Ερωτηματολόγιο ποιότητας ζωής του Wisconsin Quality of Client [WQLCQ-145]

Περιγραφή Ερωτηματολογίου

Το Wisconsin Quality of Life Client Questionnaire (WQLCQ) αποτελεί εργαλείο αυτοαναφοράς που έχει αναπτυχθεί για την αξιολόγηση της ποιότητας ζωής ατόμων που λαμβάνουν θεραπεία, φροντίδα ή ψυχοκοινωνική υποστήριξη για ψυχικές διαταραχές, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για σοβαρές και επίμονες ψυχικές ασθένειες.

Το ερωτηματολόγιο εστιάζει στην υποκειμενική εμπειρία του ίδιου του ατόμου και εξετάζει διαφορετικές πτυχές της ποιότητας ζωής, όπως τη σωματική και ψυχική υγεία, τη γενική ευημερία, τις κοινωνικές σχέσεις, την κοινωνική υποστήριξη, τις συνθήκες διαβίωσης και τη συνολική ικανοποίηση από τη ζωή.

Η προσέγγιση αυτή είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς η ποιότητα ζωής δεν περιορίζεται στην παρουσία ή απουσία ψυχιατρικών συμπτωμάτων, αλλά περιλαμβάνει και τον τρόπο με τον οποίο το ίδιο το άτομο αντιλαμβάνεται τη λειτουργικότητα, τις σχέσεις και την καθημερινή του ζωή.

Σκοπός

Βασικός στόχος του WQLCQ είναι η αξιολόγηση της ποιότητας ζωής των ατόμων μέσα από τις δικές τους αντιλήψεις, εμπειρίες και εκτιμήσεις. Μέσω του εργαλείου επιχειρείται η καταγραφή της σωματικής και ψυχικής κατάστασης, της κοινωνικής λειτουργικότητας, της υποστήριξης που λαμβάνει το άτομο και της συνολικής ικανοποίησής του από διαφορετικούς τομείς της ζωής.

Το ερωτηματολόγιο μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί για την αναγνώριση αναγκών, την παρακολούθηση της πορείας της θεραπείας και την εκτίμηση πιθανών αλλαγών στην ποιότητα ζωής μετά την εφαρμογή ψυχοθεραπευτικών, φαρμακευτικών ή ψυχοκοινωνικών παρεμβάσεων.

Τρόπος Βαθμολόγησης

Η αξιολόγηση πραγματοποιείται μέσω κλιμάκων τύπου Likert, στις οποίες οι συμμετέχοντες εκτιμούν διαφορετικές πλευρές της ζωής τους. Οι απαντήσεις αποτυπώνουν συνήθως διαβαθμίσεις από περισσότερο αρνητική έως περισσότερο θετική αξιολόγηση, όπως από «πολύ κακή» έως «πολύ καλή».

Οι επιμέρους απαντήσεις μπορούν να οργανωθούν σε διαφορετικούς τομείς ποιότητας ζωής και να χρησιμοποιηθούν για τη δημιουργία συνολικότερου προφίλ του εξεταζόμενου. Υψηλότερες βαθμολογίες ερμηνεύονται γενικά ως ένδειξη καλύτερης αντιλαμβανόμενης ποιότητας ζωής, με την ακριβή βαθμολόγηση να ακολουθεί τις οδηγίες της συγκεκριμένης έκδοσης του εργαλείου.

Εγκυρότητα

Η εγκυρότητα του WQLCQ συνδέεται με την πολυδιάστατη προσέγγιση της ποιότητας ζωής και με τη δυνατότητα καταγραφής της οπτικής του ίδιου του ατόμου που λαμβάνει υπηρεσίες ψυχικής υγείας.

Η σχετική βιβλιογραφία υποστηρίζει τη σημασία της υποκειμενικής αξιολόγησης της ποιότητας ζωής, ιδιαίτερα σε άτομα με σοβαρές ψυχικές διαταραχές. Οι βαθμολογίες μπορούν να εξεταστούν σε σχέση με δείκτες ψυχικής υγείας, κοινωνικής λειτουργικότητας, ικανοποίησης από τη θεραπεία και υποστηρικτικού περιβάλλοντος.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει επίσης η σύγκριση μεταξύ της αυτοαξιολόγησης των ατόμων και των εκτιμήσεων των επαγγελματιών υγείας, καθώς οι δύο οπτικές δεν ταυτίζονται πάντοτε.

Αξιοπιστία

Η αξιοπιστία του εργαλείου μπορεί να εξεταστεί μέσω δεικτών εσωτερικής συνέπειας και, όπου υπάρχουν επαναλαμβανόμενες μετρήσεις, μέσω αξιοπιστίας επαναληπτικής χορήγησης.

Στο παρεχόμενο κείμενο δεν αναφέρονται συγκεκριμένες αριθμητικές τιμές αξιοπιστίας. Για τον λόγο αυτό, σε κάθε νέα ερευνητική εφαρμογή είναι σκόπιμο να υπολογίζεται η εσωτερική συνέπεια των επιμέρους διαστάσεων και της συνολικής βαθμολογίας, εφόσον αυτή προβλέπεται από την έκδοση που χρησιμοποιείται.

Ανάλυση και Χρήση Δεδομένων

Τα δεδομένα του WQLCQ μπορούν να αναλυθούν τόσο συνολικά όσο και ανά επιμέρους τομέα ποιότητας ζωής. Οι βαθμολογίες μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την παρακολούθηση της εξέλιξης ενός ατόμου κατά τη διάρκεια της θεραπείας, για τη σύγκριση διαφορετικών ομάδων ασθενών και για την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας θεραπευτικών ή υποστηρικτικών παρεμβάσεων.

Σε ερευνητικό επίπεδο μπορούν να εφαρμοστούν περιγραφικές αναλύσεις, συγκρίσεις ομάδων, συσχετίσεις και αναλύσεις παλινδρόμησης. Ιδιαίτερα χρήσιμη είναι η διερεύνηση της σχέσης της ποιότητας ζωής με τη βαρύτητα των συμπτωμάτων, την κοινωνική υποστήριξη, τη λειτουργικότητα, τη διάρκεια της θεραπείας και την ικανοποίηση από τις υπηρεσίες ψυχικής υγείας.

Σε κλινικό επίπεδο, τα αποτελέσματα μπορούν να βοηθήσουν τους επαγγελματίες ψυχικής υγείας να κατανοήσουν καλύτερα τις προτεραιότητες και τις ανάγκες του ατόμου και να προσαρμόσουν ανάλογα το θεραπευτικό και υποστηρικτικό πλάνο.

Βιβλιογραφία

Becker, M., Diamond, R., & Sainfort, F. (1993). A new patient-focused index for measuring quality of life in persons with severe and persistent mental illness. Quality of Life Research, 2(4), 239–251.

Diamond, R. J., Becker, M., & Sainfort, F. (1999). Wisconsin Quality of Life Index: A multidimensional model for measuring quality of life. Community Mental Health Journal, 35(4), 3–22.

Sainfort, F., Becker, M., & Diamond, R. J. (1996). Judgments of quality of life of individuals with severe mental disorders: Patient self-report versus provider perspectives. American Journal of Psychiatry, 153(4), 497–502.