Περιγραφή Κλίμακας

Το Community Integration Measure (CIM-10) είναι ένα διεθνώς αναγνωρισμένο ψυχομετρικό εργαλείο που αξιολογεί τον βαθμό στον οποίο ένα άτομο αισθάνεται ότι αποτελεί ενεργό και ισότιμο μέλος της κοινότητας στην οποία ζει. Η κλίμακα εστιάζει στην υποκειμενική αντίληψη της κοινωνικής ενσωμάτωσης, διερευνώντας την αίσθηση του ανήκειν, της κοινωνικής αποδοχής, της συμμετοχής στις καθημερινές δραστηριότητες και της δυνατότητας ανάπτυξης ουσιαστικών κοινωνικών σχέσεων.

Το CIM-10 δημιουργήθηκε αρχικά για την αξιολόγηση της κοινωνικής επανένταξης ατόμων μετά από αποκατάσταση, ωστόσο σήμερα χρησιμοποιείται ευρέως σε έρευνες που αφορούν τον γενικό πληθυσμό, άτομα με χρόνιες παθήσεις, ψυχικές διαταραχές, αναπηρίες, ηλικιωμένους και άλλες ευάλωτες κοινωνικές ομάδες. Η κλίμακα αποτυπώνει όχι μόνο τη συμμετοχή στις δραστηριότητες της κοινότητας αλλά και το κατά πόσο το άτομο αισθάνεται ότι γίνεται αποδεκτό, υποστηρίζεται και συμμετέχει ισότιμα στην κοινωνική ζωή.

Η αξιολόγηση της κοινοτικής ενσωμάτωσης αποτελεί βασικό δείκτη κοινωνικής λειτουργικότητας, ποιότητας ζωής και κοινωνικής ευημερίας, ενώ χρησιμοποιείται συχνά για την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας προγραμμάτων κοινωνικής αποκατάστασης και κοινοτικών παρεμβάσεων.

Στόχος της Κλίμακας

Βασικός στόχος του Community Integration Measure (CIM-10) είναι η ποσοτική εκτίμηση του βαθμού κοινωνικής ενσωμάτωσης και της αίσθησης σύνδεσης του ατόμου με την κοινότητά του. Η κλίμακα επιτρέπει την αξιολόγηση της συμμετοχής στην κοινωνική ζωή, της αίσθησης του ανήκειν, της κοινωνικής αποδοχής και της υποκειμενικής εμπειρίας κοινωνικής ένταξης.

Το εργαλείο χρησιμοποιείται σε ερευνητικά πρωτόκολλα που εξετάζουν την κοινωνική συμμετοχή, την κοινωνική απομόνωση, την ψυχική υγεία, την ποιότητα ζωής, την αποκατάσταση μετά από τραυματισμό ή χρόνια νόσο, καθώς και την αποτελεσματικότητα παρεμβάσεων που αποσκοπούν στην ενίσχυση της κοινωνικής ένταξης και της ανεξάρτητης διαβίωσης.

Ψυχομετρικά Χαρακτηριστικά

Το CIM-10 διαθέτει ισχυρή ψυχομετρική τεκμηρίωση και έχει χρησιμοποιηθεί σε μεγάλο αριθμό ερευνητικών μελετών διεθνώς. Η αξιοπιστία του εξετάζεται μέσω των συντελεστών Cronbach’s α, McDonald’s ω και της αξιοπιστίας επαναληπτικών μετρήσεων (test–retest reliability), παρουσιάζοντας υψηλή εσωτερική συνοχή και σταθερότητα των μετρήσεων.

Η εγκυρότητα κατασκευής έχει επιβεβαιωθεί μέσω Διερευνητικής (Exploratory Factor Analysis – EFA) και Επιβεβαιωτικής Παραγοντικής Ανάλυσης (Confirmatory Factor Analysis – CFA), ενώ η συγκλίνουσα εγκυρότητα τεκμηριώνεται από σημαντικές συσχετίσεις με δείκτες ποιότητας ζωής, κοινωνικής υποστήριξης, λειτουργικής ανεξαρτησίας, ψυχικής υγείας και κοινωνικής συμμετοχής. Η κλίμακα εμφανίζει επίσης ικανοποιητική διακριτή εγκυρότητα μεταξύ πληθυσμών με διαφορετικά επίπεδα κοινωνικής λειτουργικότητας.

Βαθμονόμηση

Το Community Integration Measure αποτελείται από 10 δηλώσεις, οι οποίες αξιολογούνται μέσω κλίμακας τύπου Likert, σύμφωνα με τις οδηγίες της εκάστοτε έκδοσης του εργαλείου.

Η συνολική βαθμολογία προκύπτει από το άθροισμα ή τον μέσο όρο των απαντήσεων των συμμετεχόντων. Υψηλότερες βαθμολογίες υποδηλώνουν μεγαλύτερο βαθμό κοινοτικής ενσωμάτωσης, ισχυρότερη αίσθηση του ανήκειν, αυξημένη κοινωνική συμμετοχή και υψηλότερα επίπεδα κοινωνικής λειτουργικότητας.

Ανάλυση Δεδομένων

Η στατιστική επεξεργασία των δεδομένων του CIM-10 περιλαμβάνει αρχικά τον υπολογισμό περιγραφικών στατιστικών δεικτών, όπως ο μέσος όρος, η τυπική απόκλιση, η ασυμμετρία και η κύρτωση τόσο για τα επιμέρους ερωτήματα όσο και για τη συνολική βαθμολογία της κλίμακας.

Η αξιοπιστία του εργαλείου αξιολογείται μέσω των συντελεστών Cronbach’s α, McDonald’s ω και της αξιοπιστίας επαναληπτικών μετρήσεων. Η δομική εγκυρότητα εξετάζεται με Διερευνητική Παραγοντική Ανάλυση (Exploratory Factor Analysis – EFA) και Επιβεβαιωτική Παραγοντική Ανάλυση (Confirmatory Factor Analysis – CFA), ενώ η συγκλίνουσα και διακριτή εγκυρότητα διερευνώνται μέσω συσχετίσεων με κλίμακες κοινωνικής υποστήριξης, ποιότητας ζωής, ψυχικής ευημερίας, λειτουργικής ανεξαρτησίας και κοινωνικής συμμετοχής.

Ανάλογα με τον σχεδιασμό της έρευνας, το CIM-10 μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε αναλύσεις συσχέτισης, συγκρίσεις ομάδων (t-test, ANOVA ή μη παραμετρικούς ελέγχους), γραμμική και λογιστική παλινδρόμηση, πολυεπίπεδες αναλύσεις και Μοντέλα Δομικών Εξισώσεων (Structural Equation Modeling – SEM). Τα αποτελέσματα συμβάλλουν στην αναγνώριση παραγόντων που επηρεάζουν την κοινωνική ένταξη, στην αξιολόγηση προγραμμάτων αποκατάστασης και στη διαμόρφωση πολιτικών κοινωνικής ένταξης και υποστήριξης.

Βιβλιογραφία

McColl, M. A., Davies, D., Carlson, P., Johnston, J., & Minnes, P. (2001). The Community Integration Measure: Development and preliminary validation. Archives of Physical Medicine and Rehabilitation, 82(4), 429–434.

Willer, B., Rosenthal, M., Kreutzer, J. S., Gordon, W. A., & Rempel, R. (1993). Assessment of community integration following rehabilitation for traumatic brain injury. Journal of Head Trauma Rehabilitation, 8(2), 75–87.

Dijkers, M. P. (1998). Measuring quality of life: Methodological issues. American Journal of Physical Medicine & Rehabilitation, 77(3), 286–300.

Whiteneck, G., Charlifue, S., Gerhart, K., Overholser, J., & Richardson, G. (1992). Quantifying handicap: A new measure of long-term rehabilitation outcomes. Archives of Physical Medicine and Rehabilitation, 73(6), 519–526.

World Health Organization. (2001). International Classification of Functioning, Disability and Health (ICF). World Health Organization.