Ερωτηματολόγιο για την Ταύτιση του Θεραπευόμενου με τον Θεραπευτή [QICT-20]

Περιγραφή Ερωτηματολογίου

Το παρόν ερωτηματολόγιο αξιολογεί τη θεραπευτική συμμαχία, δηλαδή τη σχέση συνεργασίας και αμοιβαίας κατανόησης μεταξύ θεραπευτή και θεραπευόμενου. Περιλαμβάνει τριάντα έξι δηλώσεις, οι οποίες κατανέμονται σε τρεις βασικές διαστάσεις: Δεσμός, που αφορά την αίσθηση εμπιστοσύνης, αποδοχής και συναισθηματικής σύνδεσης· Στόχοι, που αφορούν τη συμφωνία στους θεραπευτικούς στόχους· και Καθήκοντα, που αφορούν τη συμφωνία και κατανόηση των ενεργειών ή δραστηριοτήτων για την επίτευξη των στόχων. Ο θεραπευόμενος απαντά σε κάθε δήλωση χρησιμοποιώντας επταβάθμια κλίμακα Likert, όπου το 1 σημαίνει «Καθόλου ισχύει» και το 7 σημαίνει «Απόλυτα ισχύει».

Ανάλυση και Χρήση Δεδομένων

Η βαθμολόγηση γίνεται με τον υπολογισμό του αθροίσματος των απαντήσεων για κάθε υποκλίμακα Δεσμός, Στόχοι και Καθήκοντα. Το άθροισμα όλων των δηλώσεων δίνει τη συνολική βαθμολογία θεραπευτικής συμμαχίας. Υψηλές βαθμολογίες υποδηλώνουν ισχυρή θεραπευτική σχέση και αυξημένη πιθανότητα θετικής έκβασης, ενώ χαμηλές βαθμολογίες μπορεί να υποδηλώνουν δυσκολίες επικοινωνίας, έλλειψη εμπιστοσύνης ή διαφοροποίηση στους στόχους. Το ερωτηματολόγιο μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την παρακολούθηση της προόδου στη διάρκεια της θεραπείας, για ερευνητικούς σκοπούς σχετικά με τη σχέση της θεραπευτικής συμμαχίας με την αποτελεσματικότητα, καθώς και για την παροχή ανατροφοδότησης στον θεραπευτή και τον θεραπευόμενο.

Στόχος

Στόχος του ερωτηματολογίου είναι η μέτρηση, με αξιόπιστο και έγκυρο τρόπο, της αντίληψης του θεραπευόμενου για την ταύτισή του με τον θεραπευτή σε επίπεδο στόχων και αξιών, την αίσθηση εμπιστοσύνης και συνεργασίας και την κοινή κατανόηση του θεραπευτικού πλάνου.

Βαθμονόμηση

Η ελληνική εκδοχή του Working Alliance Inventory έχει δοκιμαστεί και παρουσιάζει υψηλή εσωτερική συνοχή (Cronbach’s α μεγαλύτερο του 0.85) και ικανοποιητική εγκυρότητα κατασκευής. Οι βαθμολογίες μπορούν να συγκριθούν με δείκτες από διεθνείς μελέτες ή να χρησιμοποιηθούν ως εσωτερικό εργαλείο αξιολόγησης σε κλινικό πλαίσιο. Συνιστάται η επανάληψη της μέτρησης σε τακτά διαστήματα, για παράδειγμα κάθε τέσσερις έως έξι συνεδρίες, ώστε να καταγράφονται οι αλλαγές στη θεραπευτική σχέση.

Βιβλιογραφία

Bordin, E. S. (1979). The generalizability of the psychoanalytic concept of the working alliance. Psychotherapy: Theory, Research & Practice, 16(3), 252–260. Horvath, A. O., & Greenberg, L. S. (1989). Development and validation of the Working Alliance Inventory. Journal of Counseling Psychology, 36(2), 223–233. Tracey, T. J., & Kokotovic, A. M. (1989). Factor structure of the Working Alliance Inventory. Psychological Assessment, 1(3), 207–210.