Κλίμακα Προθέσεων Εξωγαμιαίας Συμπεριφοράς [EBIS-5]
Περιγραφή
Η Extramarital Behavioral Intentions Scale (EBIS) είναι ένα ψυχομετρικό εργαλείο που έχει σχεδιαστεί για την αξιολόγηση των προθέσεων των ατόμων σχετικά με την πιθανή εμπλοκή τους σε εξωγαμιαίες ή εξωσυντροφικές σχέσεις. Η κλίμακα εστιάζει στη γνωστική και συμπεριφορική διάσταση της πρόθεσης και εξετάζει τον βαθμό στον οποίο ένα άτομο σκέφτεται, σχεδιάζει ή θεωρεί πιθανή τη συμμετοχή του σε εξωγαμιαία συμπεριφορά. Παράλληλα, διερευνά τις στάσεις απέναντι στην απιστία, τις ηθικές συγκρούσεις που ενδέχεται να προκύπτουν και τις προσωπικές δικαιολογήσεις που μπορεί να χρησιμοποιούνται για την αποδοχή μιας τέτοιας συμπεριφοράς. Η EBIS χρησιμοποιείται κυρίως στην έρευνα της ψυχολογίας των διαπροσωπικών σχέσεων, της οικογενειακής ψυχολογίας και της σεξουαλικής συμπεριφοράς.
Στόχος
Βασικός στόχος της EBIS είναι η κατανόηση των παραγόντων που επηρεάζουν τις προθέσεις των ατόμων να εμπλακούν σε εξωγαμιαίες σχέσεις. Μέσα από την αξιολόγηση των γνωστικών και συναισθηματικών διεργασιών που προηγούνται της συμπεριφοράς, η κλίμακα συμβάλλει στη διερεύνηση των κινήτρων, των προσωπικών στάσεων και των ψυχολογικών παραγόντων που σχετίζονται με την απιστία. Τα αποτελέσματα μπορούν να αξιοποιηθούν τόσο στην επιστημονική έρευνα όσο και στην ανάπτυξη παρεμβάσεων συμβουλευτικής, θεραπείας ζεύγους και προγραμμάτων ενίσχυσης της ποιότητας των διαπροσωπικών σχέσεων.
Δομή και χαρακτηριστικά της κλίμακας
Η EBIS περιλαμβάνει δηλώσεις που αξιολογούν τις προθέσεις, τις στάσεις και τις προσωπικές αντιλήψεις σχετικά με την εξωγαμιαία συμπεριφορά. Οι ερωτήσεις διερευνούν τον βαθμό στον οποίο οι συμμετέχοντες θεωρούν πιθανή μια τέτοια συμπεριφορά, καθώς και τις ηθικές αντιλήψεις και τις γνωστικές δικαιολογήσεις που σχετίζονται με αυτήν. Σύμφωνα με το παρεχόμενο υλικό, δεν αναφέρεται ο συνολικός αριθμός των ερωτήσεων ή η ύπαρξη επιμέρους υποκλιμάκων, γεγονός που υποδηλώνει ότι οι πληροφορίες αυτές εξαρτώνται από την έκδοση του εργαλείου που χρησιμοποιείται.
Ανάλυση και χρήση των δεδομένων
Τα δεδομένα που συλλέγονται μέσω της EBIS χρησιμοποιούνται για τη διερεύνηση των προθέσεων εξωγαμιαίας συμπεριφοράς και της σχέσης τους με ψυχολογικές, κοινωνικές και δημογραφικές μεταβλητές. Η κλίμακα εφαρμόζεται κυρίως σε ερευνητικά πρωτόκολλα που εξετάζουν τη σχέση της απιστίας με την ικανοποίηση από τη σχέση, τη δέσμευση, την εμπιστοσύνη, την ποιότητα επικοινωνίας, τα χαρακτηριστικά προσωπικότητας και άλλους παράγοντες που επηρεάζουν τη διατήρηση των στενών διαπροσωπικών σχέσεων.
Η στατιστική επεξεργασία των δεδομένων μπορεί να περιλαμβάνει περιγραφική στατιστική, αναλύσεις αξιοπιστίας με τον δείκτη Cronbach’s α, διερεύνηση της παραγοντικής δομής του εργαλείου, αναλύσεις συσχέτισης, παλινδρόμησης και συγκρίσεις μεταξύ ομάδων, ανάλογα με τους στόχους της έρευνας.
Εγκυρότητα και αξιοπιστία
Στο παρεχόμενο υλικό δεν παρατίθενται συγκεκριμένα ψυχομετρικά στοιχεία σχετικά με την εγκυρότητα ή την αξιοπιστία της EBIS, όπως τιμές Cronbach’s α, αποτελέσματα διερευνητικής ή επιβεβαιωτικής παραγοντικής ανάλυσης ή δείκτες εγκυρότητας κατασκευής. Ωστόσο, η χρήση της κλίμακας σε ερευνητικά πρωτόκολλα που αφορούν τις διαπροσωπικές σχέσεις και τις προθέσεις εξωγαμιαίας συμπεριφοράς υποδηλώνει ότι χρησιμοποιείται ως εργαλείο αξιολόγησης των σχετικών ψυχολογικών διεργασιών. Για την πλήρη τεκμηρίωση των ψυχομετρικών της ιδιοτήτων απαιτείται αναφορά στις πρωτότυπες μελέτες επικύρωσης.
Βαθμολόγηση και στατιστική αξιολόγηση
Η βαθμολόγηση της EBIS πραγματοποιείται με χρήση κλίμακας Likert πέντε βαθμίδων, όπου το 1 αντιστοιχεί στο «Διαφωνώ απόλυτα» και το 5 στο «Συμφωνώ απόλυτα». Η συνολική βαθμολογία προκύπτει από τις απαντήσεις των συμμετεχόντων και χρησιμοποιείται για την εκτίμηση του βαθμού πρόθεσης εξωγαμιαίας συμπεριφοράς. Υψηλότερες βαθμολογίες αντανακλούν ισχυρότερες προθέσεις ή μεγαλύτερη αποδοχή εξωγαμιαίων συμπεριφορών, ενώ χαμηλότερες βαθμολογίες υποδηλώνουν μικρότερη πιθανότητα εκδήλωσης τέτοιων προθέσεων. Το παρεχόμενο υλικό δεν αναφέρει συγκεκριμένα όρια ερμηνείας ή τιμές αποκοπής (cut-off scores).
Βιβλιογραφία
Sprecher, S., & Regan, P. C. (1998). The role of romantic attraction and relationship satisfaction in predicting extramarital involvement. Journal of Sex Research, 35(2), 142–151.
Kinsfogel, K., & Williams, L. A. (2009). Predictors of extramarital behavior and its consequences. Journal of Marriage and Family Therapy, 35(1), 65–78.
Callahan, D. (2002). The Cheating Culture: Why More Americans Are Doing Wrong to Get Ahead. HarperCollins.