Δείκτης Σεξουαλικού Ναρκισσισμού Hurlbert

Περιγραφή

Ο Δείκτης Σεξουαλικού Ναρκισσισμού Hurlbert (Hurlbert Index of Sexual Narcissism Scale – HIOSNS) αποτελεί ένα ψυχομετρικό εργαλείο που έχει σχεδιαστεί για την αξιολόγηση χαρακτηριστικών σεξουαλικού ναρκισσισμού, δηλαδή του βαθμού στον οποίο ένα άτομο εμφανίζει εγωκεντρικές στάσεις, συμπεριφορές και προσδοκίες στο πλαίσιο των σεξουαλικών και ερωτικών του σχέσεων. Η κλίμακα εξετάζει τη δυσανάλογη εστίαση στην προσωπική σεξουαλική ικανοποίηση, την ανάγκη για θαυμασμό και επιβεβαίωση, καθώς και τη μειωμένη ευαισθησία απέναντι στις ανάγκες, τα συναισθήματα και τα όρια του/της συντρόφου.

Ο σεξουαλικός ναρκισσισμός αποτελεί ειδική έκφανση των ναρκισσιστικών χαρακτηριστικών της προσωπικότητας και συνδέεται με δυσκολίες στη συναισθηματική εγγύτητα, στην ενσυναίσθηση, στην αποτελεσματική επικοινωνία και στη διατήρηση υγιών διαπροσωπικών σχέσεων. Για τον λόγο αυτό, ο HIOSNS χρησιμοποιείται ευρέως στην κλινική ψυχολογία, τη σεξολογία, τη θεραπεία ζεύγους, την ψυχολογία της προσωπικότητας και την έρευνα γύρω από τη σεξουαλική συμπεριφορά.

Δομή του Ερωτηματολογίου

Ο Hurlbert Index of Sexual Narcissism Scale αποτελείται από δηλώσεις που αξιολογούν διαφορετικές διαστάσεις του σεξουαλικού ναρκισσισμού.

Οι βασικοί τομείς αξιολόγησης περιλαμβάνουν:

• ανάγκη για σεξουαλικό θαυμασμό και επιβεβαίωση,
• υπερβολική εστίαση στη δική του σεξουαλική ικανοποίηση,
• μειωμένη ενσυναίσθηση απέναντι στον/στη σύντροφο,
• αίσθηση σεξουαλικής ανωτερότητας ή δικαιώματος,
• χειριστικές ή εγωκεντρικές συμπεριφορές στις ερωτικές σχέσεις,
• στάσεις που επηρεάζουν την ποιότητα της διαπροσωπικής και σεξουαλικής επικοινωνίας.

Οι συμμετέχοντες απαντούν χρησιμοποιώντας κλίμακα τύπου Likert, εκφράζοντας τον βαθμό συμφωνίας τους με κάθε δήλωση.

Ανάλυση και Χρήση των Δεδομένων

Η ανάλυση του HIOSNS πραγματοποιείται μέσω του υπολογισμού της συνολικής βαθμολογίας, η οποία αντικατοπτρίζει τον βαθμό εκδήλωσης χαρακτηριστικών σεξουαλικού ναρκισσισμού.

Η κλίμακα χρησιμοποιείται ευρέως:

• στην αξιολόγηση της προσωπικότητας και της σεξουαλικής συμπεριφοράς,
• στη θεραπεία ζεύγους και τη σεξοθεραπεία,
• στην κλινική ψυχολογία,
• στην ψυχολογία της προσωπικότητας,
• στην έρευνα για τη σεξουαλική λειτουργικότητα και τις διαπροσωπικές σχέσεις,
• στην αξιολόγηση θεραπευτικών παρεμβάσεων που στοχεύουν στη βελτίωση της σχέσης και της επικοινωνίας.

Οι βαθμολογίες του HIOSNS συσχετίζονται συχνά με μεταβλητές όπως:

• η ναρκισσιστική προσωπικότητα,
• η ενσυναίσθηση,
• η ποιότητα της συντροφικής σχέσης,
• η σεξουαλική ικανοποίηση,
• η επικοινωνία μεταξύ των συντρόφων,
• η ψυχολογική ευημερία,
• η συνολική λειτουργικότητα της σχέσης.

Η αξιολόγηση των ψυχομετρικών ιδιοτήτων της κλίμακας πραγματοποιείται συνήθως μέσω του Cronbach’s Alpha, της επαναληπτικής αξιοπιστίας (test–retest reliability), της εγκυρότητας κατασκευής (construct validity), της συγκλίνουσας εγκυρότητας (convergent validity) και της Επιβεβαιωτικής Παραγοντικής Ανάλυσης (Confirmatory Factor Analysis – CFA).

Σκοπός

Βασικός σκοπός του Hurlbert Index of Sexual Narcissism Scale είναι η αντικειμενική αξιολόγηση των χαρακτηριστικών του σεξουαλικού ναρκισσισμού και της επίδρασής τους στις διαπροσωπικές και σεξουαλικές σχέσεις.

Ειδικότερα, επιδιώκει:

• να αξιολογήσει τις στάσεις και τις συμπεριφορές που σχετίζονται με τον σεξουαλικό ναρκισσισμό,
• να διερευνήσει τη σχέση του σεξουαλικού ναρκισσισμού με τη σεξουαλική και συντροφική ικανοποίηση,
• να εξετάσει τη σύνδεσή του με την ενσυναίσθηση και την ποιότητα της επικοινωνίας,
• να αξιολογήσει θεραπευτικές και συμβουλευτικές παρεμβάσεις,
• να συμβάλει στην έρευνα για την προσωπικότητα και τη σεξουαλική συμπεριφορά,
• να υποστηρίξει την ανάπτυξη παρεμβάσεων που προάγουν υγιείς και ισότιμες διαπροσωπικές σχέσεις.

Βαθμολόγηση

Ο HIOSNS βαθμολογείται μέσω κλίμακας Likert, όπου οι συμμετέχοντες δηλώνουν τον βαθμό συμφωνίας τους με κάθε πρόταση. Οι επιμέρους βαθμολογίες αθροίζονται ώστε να προκύψει μία συνολική βαθμολογία σεξουαλικού ναρκισσισμού.

Σε ορισμένες εκδόσεις του εργαλείου εφαρμόζεται αντίστροφη βαθμολόγηση (reverse scoring) συγκεκριμένων ερωτημάτων πριν από τον υπολογισμό του τελικού σκορ.

Οι υψηλότερες βαθμολογίες υποδηλώνουν εντονότερα χαρακτηριστικά σεξουαλικού ναρκισσισμού, μεγαλύτερη εστίαση στην προσωπική σεξουαλική ικανοποίηση και μειωμένη ευαισθησία στις ανάγκες του/της συντρόφου. Η ερμηνεία των αποτελεσμάτων πρέπει να πραγματοποιείται πάντοτε στο πλαίσιο ολοκληρωμένης ψυχολογικής αξιολόγησης.

Ψυχομετρικά Χαρακτηριστικά

Ο Hurlbert Index of Sexual Narcissism Scale παρουσιάζει ιδιαίτερα ικανοποιητικές ψυχομετρικές ιδιότητες και χρησιμοποιείται σε κλινικά και ερευνητικά περιβάλλοντα. Μελέτες έχουν αναδείξει υψηλή εσωτερική συνοχή, καλή επαναληπτική αξιοπιστία και ισχυρή εγκυρότητα κατασκευής, ενώ οι βαθμολογίες του παρουσιάζουν σημαντικές συσχετίσεις με δείκτες ναρκισσισμού, ενσυναίσθησης, σεξουαλικής λειτουργικότητας, ποιότητας σχέσεων και ψυχολογικής ευημερίας. Η κλίμακα αποτελεί χρήσιμο εργαλείο για τη μελέτη της αλληλεπίδρασης μεταξύ προσωπικότητας και σεξουαλικής συμπεριφοράς.

Βιβλιογραφία

Hurlbert, D. F. (1991). Development and Validation of the Hurlbert Index of Sexual Narcissism Scale.

Widman, L., & McNulty, J. K. (2010). Sexual Narcissism and the Perpetration of Sexual Aggression. Archives of Sexual Behavior, 39(4), 926–939.

Campbell, W. K., Foster, C. A., & Finkel, E. J. (2002). Does Self-Love Lead to Love for Others? A Story of Narcissistic Game Playing. Journal of Personality and Social Psychology, 83(2), 340–354.

American Psychiatric Association. (2022). Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders (DSM-5-TR). American Psychiatric Publishing.