Κλίμακα Ανομίας του Srole [SAS-9]

Ανάλυση

Η Κλίμακα Ανομίας του Srole (Srole’s Anomia Scale – SAS-9) είναι ένα ψυχομετρικό εργαλείο που χρησιμοποιείται για την αξιολόγηση της αίσθησης κοινωνικής αποσύνδεσης, αποξένωσης και απώλειας εμπιστοσύνης προς την κοινωνική τάξη και τις κοινές αξίες. Η έννοια της ανομίας αφορά την εμπειρία κατά την οποία το άτομο αισθάνεται ότι οι κοινωνικοί κανόνες, οι θεσμοί και οι αξίες δεν παρέχουν πλέον ένα σταθερό και αξιόπιστο πλαίσιο προσανατολισμού.

Η κλίμακα περιλαμβάνει δηλώσεις που αποτυπώνουν αισθήματα απαισιοδοξίας, αδυναμίας, έλλειψης εμπιστοσύνης, κοινωνικής απομόνωσης και αβεβαιότητας ως προς το ηθικό ή κοινωνικό πλαίσιο. Μέσω των απαντήσεων εξετάζεται ο βαθμός στον οποίο το άτομο θεωρεί ότι δεν μπορεί να επηρεάσει ουσιαστικά τις κοινωνικές εξελίξεις ή ότι η κοινωνία δεν λειτουργεί με προβλέψιμο και δίκαιο τρόπο.

Η έννοια της ανομίας συνδέεται στενά με την κοινωνική ενσωμάτωση και μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη μελέτη της σχέσης μεταξύ ατομικών αντιλήψεων και ευρύτερων κοινωνικών συνθηκών.

Στόχος

Κύριος στόχος της SAS-9 είναι η αξιολόγηση του βαθμού κοινωνικής αποξένωσης και της αίσθησης απώλειας κοινωνικής συνοχής ή σταθερών αξιών που βιώνει ένα άτομο.

Η κλίμακα επιτρέπει στους ερευνητές να εξετάσουν τον τρόπο με τον οποίο κοινωνικοί, οικονομικοί και πολιτισμικοί παράγοντες μπορούν να επηρεάζουν την εμπιστοσύνη των ατόμων προς την κοινωνία, τους θεσμούς και το κοινωνικό περιβάλλον.

Μπορεί επίσης να συμβάλει στη διερεύνηση της σχέσης της ανομίας με μεταβλητές όπως η κοινωνική απομόνωση, η πολιτική αποστασιοποίηση, η απαισιοδοξία, η εμπιστοσύνη στους θεσμούς και η γενικότερη κοινωνική δυσφορία.

Βασικές Διαστάσεις

Η κλίμακα επικεντρώνεται σε διαφορετικές εκφάνσεις της κοινωνικής ανομίας, όπως:

Κοινωνική αποξένωση: το αίσθημα απομάκρυνσης ή αποσύνδεσης από την κοινωνία και το κοινωνικό περιβάλλον.

Απώλεια εμπιστοσύνης: η αντίληψη ότι οι κοινωνικοί θεσμοί και οι άλλοι άνθρωποι δεν μπορούν να θεωρηθούν αξιόπιστοι.

Αίσθηση αδυναμίας: η πεποίθηση ότι το άτομο έχει περιορισμένη δυνατότητα να επηρεάσει τις κοινωνικές συνθήκες ή την προσωπική του πορεία.

Αβεβαιότητα αξιών και κανόνων: η αίσθηση ότι δεν υπάρχουν σταθερά κοινωνικά ή ηθικά πρότυπα που μπορούν να καθοδηγήσουν τη συμπεριφορά.

Απαισιοδοξία για το μέλλον: η αντίληψη ότι οι κοινωνικές συνθήκες είναι δύσκολο να βελτιωθούν και ότι οι ατομικές προσπάθειες έχουν περιορισμένη αποτελεσματικότητα.

Βαθμονόμηση

Η βαθμολόγηση πραγματοποιείται μέσω πενταβάθμιας κλίμακας τύπου Likert, με απαντήσεις που μπορούν να κυμαίνονται από «Συμφωνώ απόλυτα» έως «Διαφωνώ απόλυτα».

Κάθε απάντηση αντιστοιχίζεται σε αριθμητική τιμή και η συνολική βαθμολογία προκύπτει από το άθροισμα των επιμέρους απαντήσεων, λαμβάνοντας υπόψη την κατεύθυνση βαθμολόγησης των ερωτήσεων.

Υψηλότερη συνολική βαθμολογία υποδηλώνει γενικά εντονότερη αίσθηση ανομίας, κοινωνικής αποξένωσης και μειωμένης εμπιστοσύνης προς το κοινωνικό περιβάλλον, ενώ χαμηλότερη βαθμολογία υποδηλώνει μεγαλύτερη αίσθηση κοινωνικής ενσωμάτωσης και σταθερότητας.

Η ακριβής βαθμολόγηση και ερμηνεία θα πρέπει να ακολουθούν τις οδηγίες της συγκεκριμένης έκδοσης της κλίμακας, ιδιαίτερα όταν χρησιμοποιούνται τροποποιημένες μορφές της αρχικής κλίμακας του Srole.

Εφαρμογές

Η SAS-9 μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε κοινωνιολογικές, κοινωνικοψυχολογικές και πολιτικές έρευνες. Είναι ιδιαίτερα χρήσιμη για τη μελέτη της κοινωνικής συνοχής, της εμπιστοσύνης, της πολιτικής αποστασιοποίησης, της κοινωνικής απομόνωσης και της αντίληψης των κοινωνικών αλλαγών.

Μπορεί επίσης να αξιοποιηθεί σε συγκριτικές μελέτες μεταξύ διαφορετικών κοινωνικών ή δημογραφικών ομάδων και σε διαχρονικές έρευνες που εξετάζουν πώς μεταβάλλεται η αίσθηση ανομίας σε περιόδους κοινωνικής, οικονομικής ή πολιτικής αλλαγής.

Η χρήση της σε συνδυασμό με δείκτες ψυχολογικής ευημερίας, κοινωνικής εμπιστοσύνης ή πολιτικής συμμετοχής μπορεί να προσφέρει μια πληρέστερη εικόνα της σχέσης μεταξύ κοινωνικών συνθηκών και ατομικής προσαρμογής.

Βιβλιογραφία

Srole, L. (1956). Social integration and certain corollaries. American Sociological Review, 21, 709–716.

Bell, W. (1957). Anomia, social isolation and class structure. Sociometry, 20, 105–116.

Robinson, J. P., & Shaver, P. R. (1969). Measures of Political Attitudes. Institute for Social Research, University of Michigan.

Teevan, J. J., Jr. (1975). On measuring anomia: Suggested modification of the Srole scale. The Pacific Sociological Review, 18, 159–170.

Travis, R. (1993). The MOS alienation scale: An alternative to Srole’s anomia scale. Social Indicators Research, 28, 71–91.