Περιγραφή

Το Post-Traumatic Stress Disorder Questionnaire – PTSDQ Checklist-17 αποτελεί σύντομο εργαλείο αυτοαναφοράς που χρησιμοποιείται για την αξιολόγηση συμπτωμάτων μετατραυματικού στρες μετά από έκθεση σε ένα τραυματικό ή ιδιαίτερα στρεσογόνο γεγονός.

Η κλίμακα περιλαμβάνει 17 στοιχεία, τα οποία αποτυπώνουν βασικές εκδηλώσεις της μετατραυματικής συμπτωματολογίας, όπως ανεπιθύμητες αναμνήσεις του τραυματικού γεγονότος, αποφυγή σχετικών ερεθισμάτων, συναισθηματική αποστασιοποίηση και αυξημένη ψυχοφυσιολογική διέγερση.

Στόχος

Βασικός στόχος του PTSDQ Checklist-17 είναι η συστηματική καταγραφή της έντασης και της συχνότητας συμπτωμάτων που σχετίζονται με τη Διαταραχή Μετατραυματικού Στρες (PTSD).

Το εργαλείο μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τον αρχικό εντοπισμό ατόμων που παρουσιάζουν αυξημένη μετατραυματική επιβάρυνση, για την παρακολούθηση της εξέλιξης των συμπτωμάτων στον χρόνο, καθώς και για την αξιολόγηση πιθανών μεταβολών έπειτα από ψυχολογική ή θεραπευτική παρέμβαση.

Βασικές Διαστάσεις

Τα 17 στοιχεία του ερωτηματολογίου οργανώνονται συνήθως γύρω από τρεις βασικές κατηγορίες συμπτωμάτων:

Επαναβίωση του Τραυματικού Γεγονότος: περιλαμβάνει επίμονες αναμνήσεις, ενοχλητικά όνειρα, έντονη ψυχολογική δυσφορία ή αίσθηση ότι το τραυματικό γεγονός επαναλαμβάνεται.

Αποφυγή και Συναισθηματικό Μούδιασμα: αφορά προσπάθειες αποφυγής σκέψεων, συναισθημάτων, συζητήσεων, προσώπων ή καταστάσεων που σχετίζονται με το τραύμα, καθώς και μειωμένο ενδιαφέρον, αποστασιοποίηση ή περιορισμό του συναισθηματικού εύρους.

Αυξημένη Διέγερση: περιλαμβάνει δυσκολίες ύπνου, ευερεθιστότητα, προβλήματα συγκέντρωσης, υπερεπαγρύπνηση και αυξημένη αντίδραση αιφνιδιασμού.

Βαθμολόγηση

Οι συμμετέχοντες καλούνται να αξιολογήσουν τον βαθμό στον οποίο έχουν ενοχληθεί από κάθε σύμπτωμα κατά τη διάρκεια μιας συγκεκριμένης χρονικής περιόδου.

Η συνολική βαθμολογία προκύπτει από το άθροισμα των επιμέρους απαντήσεων. Υψηλότερες βαθμολογίες υποδηλώνουν εντονότερη μετατραυματική συμπτωματολογία.

Ανάλογα με την έκδοση του εργαλείου και τον πληθυσμό στον οποίο εφαρμόζεται, μπορεί να χρησιμοποιούνται διαφορετικά όρια βαθμολογίας για την ένδειξη αυξημένης πιθανότητας PTSD. Για τον λόγο αυτό, τα αποτελέσματα θα πρέπει να ερμηνεύονται σύμφωνα με τις οδηγίες της συγκεκριμένης έκδοσης και το ερευνητικό ή κλινικό πλαίσιο εφαρμογής.

Κλινική και Ερευνητική Χρησιμότητα

Το PTSDQ Checklist-17 μπορεί να αξιοποιηθεί σε κλινικά, ερευνητικά και κοινοτικά πλαίσια για την εκτίμηση μετατραυματικών αντιδράσεων μετά από ατυχήματα, φυσικές καταστροφές, βίαια γεγονότα, σοβαρές απειλές, πολεμικές εμπειρίες ή άλλες δυνητικά τραυματικές καταστάσεις.

Η σύντομη μορφή του διευκολύνει τη χρήση του σε έρευνες με μεγάλο αριθμό συμμετεχόντων και σε διαδικασίες αρχικού ελέγχου.

Ερμηνεία

Το PTSDQ Checklist-17 δεν θα πρέπει να χρησιμοποιείται ως αυτόνομο διαγνωστικό εργαλείο. Μια αυξημένη βαθμολογία υποδηλώνει σημαντική παρουσία μετατραυματικών συμπτωμάτων, αλλά η διάγνωση της Διαταραχής Μετατραυματικού Στρες απαιτεί ολοκληρωμένη κλινική αξιολόγηση.

Η ερμηνεία των αποτελεσμάτων είναι προτιμότερο να πραγματοποιείται σε συνδυασμό με κλινική συνέντευξη, ιστορικό του ατόμου και άλλα κατάλληλα ψυχομετρικά εργαλεία.

Βιβλιογραφία

Weathers, F. W., Litz, B. T., Herman, D. S., Huska, J. A., & Keane, T. M. (1993). The PTSD Checklist (PCL): Reliability, validity, and diagnostic utility. Paper presented at the Annual Convention of the International Society for Traumatic Stress Studies, San Antonio, TX.

Blanchard, E. B., Jones-Alexander, J., Buckley, T. C., & Forneris, C. A. (1996). Psychometric properties of the PTSD Checklist (PCL). Behaviour Research and Therapy, 34(8), 669–673.