Λέξεις-κλειδιά (Keywords): Ο θεμέλιος λίθος της αποτελεσματικής βιβλιογραφικής αναζήτησης

Η σημασία των λέξεων-κλειδιών στη σύγχρονη επιστημονική έρευνα

Οι λέξεις-κλειδιά (keywords) αποτελούν ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία της επιστημονικής ερευνητικής διαδικασίας, καθώς λειτουργούν ως ο βασικός μηχανισμός σύνδεσης μεταξύ των ερευνητικών ερωτημάτων και της διαθέσιμης διεθνούς βιβλιογραφίας. Η επιλογή τους επηρεάζει άμεσα την ποιότητα, την πληρότητα και τη συνάφεια των επιστημονικών δημοσιεύσεων που θα εντοπιστούν κατά τη βιβλιογραφική αναζήτηση και, κατά συνέπεια, την αξιοπιστία κάθε ερευνητικής εργασίας.

Στη σύγχρονη εποχή, όπου δημοσιεύονται εκατομμύρια νέα επιστημονικά άρθρα κάθε χρόνο, η αποτελεσματική αναζήτηση βιβλιογραφίας αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις για τους ερευνητές. Οι επιστημονικές βάσεις δεδομένων δεν αναζητούν το πλήρες νόημα ενός ερευνητικού ερωτήματος αλλά συγκρίνουν τους όρους που εισάγει ο χρήστης με τα μεταδεδομένα (metadata), τους τίτλους, τις περιλήψεις και τις λέξεις-κλειδιά των δημοσιευμένων εργασιών. Επομένως, ακόμη και ένα εξαιρετικά σχεδιασμένο ερευνητικό πρωτόκολλο μπορεί να οδηγήσει σε ελλιπή βιβλιογραφική τεκμηρίωση όταν οι λέξεις-κλειδιά δεν έχουν επιλεγεί σωστά.

Οι λέξεις-κλειδιά χρησιμοποιούνται όχι μόνο για την αναζήτηση της βιβλιογραφίας αλλά και για την ευρετηριοποίηση (indexing), την ταξινόμηση, την ανάκτηση και τη διάδοση της επιστημονικής γνώσης. Αποτελούν αναπόσπαστο στοιχείο όλων των επιστημονικών άρθρων, των συστηματικών ανασκοπήσεων, των διπλωματικών εργασιών, των διδακτορικών διατριβών και των ερευνητικών προτάσεων, ενώ παράλληλα επηρεάζουν σημαντικά τη δυνατότητα μιας δημοσίευσης να εντοπιστεί από άλλους ερευνητές.

Η σωστή επιλογή των keywords συμβάλλει τόσο στην αποτελεσματικότερη αναζήτηση της υπάρχουσας βιβλιογραφίας όσο και στη μεγαλύτερη προβολή μιας νέας επιστημονικής δημοσίευσης. Για τον λόγο αυτό, η ανάπτυξη κατάλληλης στρατηγικής επιλογής λέξεων-κλειδιών θεωρείται πλέον βασική δεξιότητα κάθε ερευνητή.

Τι είναι οι λέξεις-κλειδιά;

Οι λέξεις-κλειδιά είναι σύντομοι επιστημονικοί όροι ή φράσεις που περιγράφουν με ακρίβεια το περιεχόμενο μιας μελέτης και συνοψίζουν τις σημαντικότερες έννοιες που εξετάζονται. Στόχος τους είναι να διευκολύνουν τόσο την ταξινόμηση όσο και την ανάκτηση των επιστημονικών δημοσιεύσεων από ηλεκτρονικές βάσεις δεδομένων και μηχανές αναζήτησης.

Οι περισσότερες επιστημονικές δημοσιεύσεις περιλαμβάνουν συνήθως από τρεις έως οκτώ λέξεις-κλειδιά, οι οποίες επιλέγονται έτσι ώστε να αποτυπώνουν τις βασικές μεταβλητές, τον πληθυσμό της μελέτης, τη μεθοδολογία και το επιστημονικό πεδίο στο οποίο εντάσσεται η έρευνα.

Για παράδειγμα, σε μια μελέτη που εξετάζει τη σχέση μεταξύ εργασιακής εξουθένωσης και επαγγελματικής ικανοποίησης σε νοσηλευτές, πιθανές λέξεις-κλειδιά θα μπορούσαν να είναι: burnout, job satisfaction, nurses, occupational stress, healthcare professionals και cross–sectional study. Η χρήση διεθνώς αναγνωρισμένων όρων αυξάνει σημαντικά την πιθανότητα εντοπισμού σχετικών δημοσιεύσεων και διευκολύνει τη σύγκριση αποτελεσμάτων μεταξύ διαφορετικών μελετών.

Γιατί είναι σημαντικές οι λέξεις-κλειδιά;

Η επιτυχία μιας βιβλιογραφικής αναζήτησης εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την ποιότητα των όρων που χρησιμοποιούνται. Η επιλογή πολύ γενικών λέξεων οδηγεί συνήθως στην ανάκτηση μεγάλου αριθμού μη σχετικών δημοσιεύσεων, ενώ η χρήση υπερβολικά εξειδικευμένων όρων μπορεί να περιορίσει σημαντικά τον αριθμό των διαθέσιμων αποτελεσμάτων.

Στη μεθοδολογία της βιβλιογραφικής αναζήτησης δύο έννοιες θεωρούνται ιδιαίτερα σημαντικές: η ακρίβεια (precision) και η πληρότητα (recall). Η ακρίβεια εκφράζει το ποσοστό των ανακτημένων δημοσιεύσεων που είναι πραγματικά σχετικές με το ερευνητικό ερώτημα, ενώ η πληρότητα αναφέρεται στο ποσοστό των συνολικά διαθέσιμων σχετικών δημοσιεύσεων που καταφέρνει να εντοπίσει η στρατηγική αναζήτησης.

Η σωστή επιλογή των λέξεων-κλειδιών επιδιώκει τη βέλτιστη ισορροπία μεταξύ αυτών των δύο χαρακτηριστικών. Σε μια συστηματική ανασκόπηση, για παράδειγμα, προτιμάται συνήθως μεγαλύτερη πληρότητα ώστε να μην αποκλειστούν σημαντικές μελέτες, ακόμη και αν αυτό συνεπάγεται μεγαλύτερο αριθμό αποτελεσμάτων προς αξιολόγηση. Αντίθετα, σε μια στοχευμένη βιβλιογραφική αναζήτηση μπορεί να δοθεί μεγαλύτερη έμφαση στην ακρίβεια, περιορίζοντας τα μη σχετικά ευρήματα.

Λέξεις-κλειδιά και ευρετηριοποίηση (Indexing)

Οι επιστημονικές βάσεις δεδομένων οργανώνουν εκατομμύρια δημοσιεύσεις μέσω διαδικασιών ευρετηριοποίησης (indexing). Κατά τη διαδικασία αυτή, κάθε άρθρο συνοδεύεται από μεταδεδομένα που περιλαμβάνουν τον τίτλο, τους συγγραφείς, την περίληψη, τις λέξεις-κλειδιά, το επιστημονικό αντικείμενο και άλλες πληροφορίες που επιτρέπουν την αποτελεσματική αναζήτησή του.

Σε αρκετές βάσεις δεδομένων, όπως η PubMed, η ευρετηριοποίηση πραγματοποιείται και με τη χρήση ελεγχόμενων λεξιλογίων (controlled vocabularies), όπως το Medical Subject Headings (MeSH). Οι όροι αυτοί επιτρέπουν την ομαδοποίηση διαφορετικών συνωνύμων κάτω από μία ενιαία επιστημονική έννοια, βελτιώνοντας σημαντικά την ποιότητα της βιβλιογραφικής αναζήτησης.

Η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο λειτουργεί η ευρετηριοποίηση επιτρέπει στον ερευνητή να διαμορφώνει αποτελεσματικότερες στρατηγικές αναζήτησης, να επιλέγει ακριβέστερους όρους και να εντοπίζει μεγαλύτερο αριθμό σχετικών επιστημονικών δημοσιεύσεων.

Ελεγχόμενα λεξιλόγια (Controlled Vocabularies)

Η χρήση απλών λέξεων-κλειδιών δεν είναι πάντοτε αρκετή για την αποτελεσματική αναζήτηση της επιστημονικής βιβλιογραφίας. Για τον λόγο αυτό, πολλές διεθνείς βιβλιογραφικές βάσεις δεδομένων χρησιμοποιούν ελεγχόμενα λεξιλόγια (Controlled Vocabularies), τα οποία οργανώνουν την επιστημονική ορολογία σε τυποποιημένες έννοιες και ιεραρχικές κατηγορίες.

Το γνωστότερο παράδειγμα αποτελεί το Medical Subject Headings (MeSH) της βάσης PubMed, όπου κάθε επιστημονικό άρθρο χαρακτηρίζεται από συγκεκριμένους θεματικούς όρους που επιλέγονται από ειδικούς βιβλιοθηκονόμους και επιστήμονες. Με αυτόν τον τρόπο, διαφορετικοί όροι που περιγράφουν την ίδια έννοια, όπως heart attack και myocardial infarction, συνδέονται με έναν ενιαίο επιστημονικό όρο, βελτιώνοντας σημαντικά την αποτελεσματικότητα της αναζήτησης.

Αντίστοιχα, η βάση Embase χρησιμοποιεί το λεξιλόγιο EMTREE, ενώ άλλες επιστημονικές βάσεις διαθέτουν δικά τους συστήματα θεματικής ταξινόμησης. Η αξιοποίηση αυτών των εργαλείων αυξάνει σημαντικά την πληρότητα της βιβλιογραφικής αναζήτησης και περιορίζει τον κίνδυνο παράλειψης σημαντικών δημοσιεύσεων λόγω διαφορετικής ορολογίας.

Η χρήση ελεγχόμενων λεξιλογίων είναι ιδιαίτερα σημαντική στις συστηματικές ανασκοπήσεις και στις μετα-αναλύσεις, όπου η όσο το δυνατόν πληρέστερη ανάκτηση της διαθέσιμης βιβλιογραφίας αποτελεί βασική μεθοδολογική προϋπόθεση.

Boolean Operators: Η γλώσσα της βιβλιογραφικής αναζήτησης

Η αποτελεσματική χρήση των λέξεων-κλειδιών προϋποθέτει και τη σωστή αξιοποίηση των Boolean Operators, δηλαδή των λογικών τελεστών που επιτρέπουν τον συνδυασμό διαφορετικών όρων αναζήτησης.

Ο τελεστής AND χρησιμοποιείται όταν ο ερευνητής επιθυμεί να εντοπίσει δημοσιεύσεις που περιλαμβάνουν ταυτόχρονα δύο ή περισσότερες έννοιες. Για παράδειγμα, η αναζήτηση:

burnout AND nurses

θα εμφανίσει μόνο άρθρα που περιλαμβάνουν και τους δύο όρους.

Αντίθετα, ο τελεστής OR χρησιμοποιείται για τη συνένωση συνωνύμων ή παρόμοιων όρων, αυξάνοντας σημαντικά την πληρότητα της αναζήτησης. Για παράδειγμα:

burnout OR occupational exhaustion

ανακτά δημοσιεύσεις που περιέχουν οποιονδήποτε από τους δύο όρους.

Ο τελεστής NOT χρησιμοποιείται για τον αποκλεισμό ανεπιθύμητων θεμάτων. Για παράδειγμα:

depression NOT adolescents

επιστρέφει άρθρα που αφορούν την κατάθλιψη, εξαιρώντας εκείνα που σχετίζονται με εφήβους.

Η σωστή χρήση των Boolean Operators επιτρέπει την ανάπτυξη σύνθετων στρατηγικών αναζήτησης και βελτιώνει σημαντικά τόσο την ακρίβεια όσο και την πληρότητα των αποτελεσμάτων.

Δημιουργία αποτελεσματικής στρατηγικής αναζήτησης

Η επιλογή λέξεων-κλειδιών αποτελεί μόνο το πρώτο στάδιο μιας ολοκληρωμένης βιβλιογραφικής αναζήτησης. Η πραγματική αποτελεσματικότητα επιτυγχάνεται μέσω της ανάπτυξης μιας οργανωμένης στρατηγικής αναζήτησης, η οποία βασίζεται στη συστηματική διάσπαση του ερευνητικού ερωτήματος στις βασικές του έννοιες.

Αρχικά, ο ερευνητής προσδιορίζει τις κύριες μεταβλητές της μελέτης, τον πληθυσμό, την παρέμβαση ή το υπό διερεύνηση φαινόμενο και τα επιθυμητά αποτελέσματα. Στη συνέχεια, για κάθε βασική έννοια δημιουργείται κατάλογος συνωνύμων, σχετικών επιστημονικών όρων, διαφορετικών ορθογραφικών μορφών και πιθανών συντομογραφιών.

Για παράδειγμα, σε μια μελέτη σχετικά με την επαγγελματική εξουθένωση των εκπαιδευτικών, η στρατηγική αναζήτησης μπορεί να περιλαμβάνει όρους όπως:

• burnout
• occupational burnout
• job burnout
• teacher burnout
• educators
• school teachers
• occupational stress

Οι όροι αυτοί συνδυάζονται στη συνέχεια με Boolean Operators, φίλτρα αναζήτησης και περιορισμούς ως προς τη γλώσσα, το έτος δημοσίευσης, τον τύπο της μελέτης ή τον πληθυσμό, δημιουργώντας μια ολοκληρωμένη στρατηγική αναζήτησης.

Στις συστηματικές ανασκοπήσεις, η στρατηγική αυτή τεκμηριώνεται αναλυτικά, ώστε να μπορεί να αναπαραχθεί από άλλους ερευνητές, ενισχύοντας έτσι τη διαφάνεια και την αναπαραγωγιμότητα της επιστημονικής έρευνας.

Βιβλιογραφικές βάσεις δεδομένων και λέξεις-κλειδιά

Η αποτελεσματικότητα μιας βιβλιογραφικής αναζήτησης εξαρτάται όχι μόνο από τις λέξεις-κλειδιά αλλά και από την επιλογή της κατάλληλης επιστημονικής βάσης δεδομένων. Κάθε βάση διαθέτει διαφορετικό θεματικό προσανατολισμό, διαφορετικές δυνατότητες αναζήτησης και διαφορετικές διαδικασίες ευρετηριοποίησης.

Η PubMed αποτελεί τη σημαντικότερη βάση για τη βιοϊατρική και τις επιστήμες υγείας, αξιοποιώντας τους όρους MeSH για την ευρετηριοποίηση των δημοσιεύσεων. Η Scopus και η Web of Science καλύπτουν ευρύ φάσμα επιστημονικών αντικειμένων και χρησιμοποιούνται συχνά για βιβλιομετρικές αναλύσεις, ενώ η Embase επικεντρώνεται κυρίως στη φαρμακευτική και κλινική έρευνα.

Για τις επιστήμες της εκπαίδευσης χρησιμοποιείται ευρέως η ERIC, ενώ η PsycINFO αποτελεί μία από τις σημαντικότερες βάσεις δεδομένων στην ψυχολογία και στις συμπεριφορικές επιστήμες.

Η επιλογή περισσότερων από μίας βάσεων δεδομένων θεωρείται πλέον απαραίτητη στις συστηματικές ανασκοπήσεις, καθώς καμία βάση δεν περιλαμβάνει το σύνολο της διεθνούς επιστημονικής παραγωγής. Ο συνδυασμός κατάλληλων λέξεων-κλειδιών με πολλαπλές βάσεις δεδομένων αυξάνει σημαντικά την πληρότητα της βιβλιογραφικής αναζήτησης και μειώνει τον κίνδυνο παράλειψης σημαντικών επιστημονικών μελετών.

Λέξεις-κλειδιά στις Συστηματικές Ανασκοπήσεις και στις Μετα-αναλύσεις

Η επιλογή των λέξεων-κλειδιών αποκτά ιδιαίτερη σημασία στις Συστηματικές Ανασκοπήσεις (Systematic Reviews) και στις Μετα-αναλύσεις (Meta–Analyses), όπου η πληρότητα της βιβλιογραφικής αναζήτησης αποτελεί βασική προϋπόθεση για την επιστημονική εγκυρότητα της μελέτης. Σε αντίθεση με μια απλή βιβλιογραφική αναζήτηση, οι συστηματικές ανασκοπήσεις απαιτούν την ανάπτυξη πλήρως τεκμηριωμένης στρατηγικής αναζήτησης, η οποία μπορεί να αναπαραχθεί από άλλους ερευνητές.

Η στρατηγική αυτή περιλαμβάνει τον συνδυασμό ελεύθερων λέξεων-κλειδιών (free-text keywords) με ελεγχόμενους όρους ευρετηριοποίησης, όπως οι MeSH ή EMTREE, καθώς και τη χρήση Boolean Operators, φίλτρων και ειδικών τεχνικών αναζήτησης. Η πλήρης περιγραφή της στρατηγικής αποτελεί πλέον απαραίτητο στοιχείο των διεθνών οδηγιών PRISMA (Preferred Reporting Items for Systematic Reviews and Meta–Analyses) και δημοσιεύεται συνήθως ως παράρτημα της μελέτης.

Η ελλιπής επιλογή λέξεων-κλειδιών μπορεί να οδηγήσει στον αποκλεισμό σημαντικών επιστημονικών δημοσιεύσεων, δημιουργώντας σφάλμα επιλογής (selection bias) και επηρεάζοντας την αξιοπιστία των τελικών συμπερασμάτων. Για τον λόγο αυτό, αρκετές ερευνητικές ομάδες συνεργάζονται με εξειδικευμένους βιβλιοθηκονόμους ή information specialists κατά την ανάπτυξη της στρατηγικής αναζήτησης.

Πλαίσια ανάπτυξης λέξεων-κλειδιών

Στη σύγχρονη ερευνητική μεθοδολογία χρησιμοποιούνται ειδικά εννοιολογικά πλαίσια που βοηθούν τον ερευνητή να διαμορφώσει ολοκληρωμένες και συστηματικές στρατηγικές αναζήτησης.

Το περισσότερο διαδεδομένο είναι το PICO, το οποίο χρησιμοποιείται κυρίως στις κλινικές και επιδημιολογικές μελέτες και οργανώνει το ερευνητικό ερώτημα σε τέσσερις βασικές συνιστώσες:

• Population (Πληθυσμός)
• Intervention (Παρέμβαση)
• Comparison (Ομάδα Σύγκρισης)
• Outcome (Έκβαση)

Για παράδειγμα, σε μια μελέτη σχετικά με την αποτελεσματικότητα της γνωσιακής συμπεριφορικής θεραπείας στην αντιμετώπιση του άγχους, κάθε στοιχείο του PICO οδηγεί στην ανάπτυξη διαφορετικών ομάδων λέξεων-κλειδιών, οι οποίες στη συνέχεια συνδυάζονται με Boolean Operators.

Στην ποιοτική έρευνα χρησιμοποιούνται συχνότερα τα πλαίσια PICo, SPIDER και PEO, τα οποία προσαρμόζονται καλύτερα στη φύση των ποιοτικών ερευνητικών ερωτημάτων. Η χρήση αυτών των πλαισίων διευκολύνει την ανάπτυξη ολοκληρωμένων στρατηγικών αναζήτησης και περιορίζει τον κίνδυνο παράλειψης σημαντικών δημοσιεύσεων.

Συχνά λάθη κατά την επιλογή λέξεων-κλειδιών

Ένα από τα συχνότερα λάθη είναι η χρήση αποκλειστικά ελληνικών όρων κατά την αναζήτηση της διεθνούς βιβλιογραφίας. Η συντριπτική πλειονότητα των επιστημονικών δημοσιεύσεων είναι γραμμένη στα αγγλικά, γεγονός που καθιστά απαραίτητη τη χρήση διεθνώς αναγνωρισμένης επιστημονικής ορολογίας.

Εξίσου συχνή είναι η επιλογή υπερβολικά γενικών λέξεων-κλειδιών. Όροι όπως health, education, stress ή quality επιστρέφουν εκατοντάδες χιλιάδες αποτελέσματα, μεγάλο μέρος των οποίων δεν σχετίζεται άμεσα με το ερευνητικό ερώτημα. Η χρήση περισσότερο εξειδικευμένων όρων ή ο συνδυασμός τους με άλλες έννοιες βελτιώνει σημαντικά την ακρίβεια της αναζήτησης.

Ένα ακόμη συνηθισμένο λάθος είναι η παράλειψη συνωνύμων, εναλλακτικών ορολογιών και διαφορετικών γραμματικών μορφών. Για παράδειγμα, μια αναζήτηση που χρησιμοποιεί μόνο τον όρο burnout ενδέχεται να παραλείψει δημοσιεύσεις που χρησιμοποιούν όρους όπως occupational burnout, job burnout ή professional exhaustion.

Προβλήματα δημιουργούνται επίσης όταν ο ερευνητής χρησιμοποιεί αποκλειστικά ελεύθερες λέξεις-κλειδιά χωρίς να αξιοποιεί τους ελεγχόμενους όρους ευρετηριοποίησης των βάσεων δεδομένων. Ο συνδυασμός των δύο προσεγγίσεων θεωρείται σήμερα η βέλτιστη πρακτική για την ανάκτηση της μεγαλύτερης δυνατής ποσότητας σχετικής βιβλιογραφίας.

Τέλος, αρκετές βιβλιογραφικές αναζητήσεις δεν τεκμηριώνονται επαρκώς. Η αναλυτική καταγραφή των όρων αναζήτησης, των βάσεων δεδομένων, των φίλτρων και της ημερομηνίας αναζήτησης αποτελεί βασική προϋπόθεση της επιστημονικής διαφάνειας και της αναπαραγωγιμότητας.

Παράδειγμα ανάπτυξης στρατηγικής αναζήτησης

Ας θεωρήσουμε ότι ένας ερευνητής επιθυμεί να διερευνήσει τη σχέση μεταξύ της επαγγελματικής εξουθένωσης και της εργασιακής ικανοποίησης στους νοσηλευτές.

Αρχικά προσδιορίζονται οι βασικές έννοιες του ερευνητικού ερωτήματος:

• Επαγγελματική εξουθένωση
• Εργασιακή ικανοποίηση
• Νοσηλευτές

Στη συνέχεια δημιουργούνται λίστες συνωνύμων:

Burnout

• burnout
• occupational burnout
• professional burnout
• job burnout

Job Satisfaction

• job satisfaction
• work satisfaction
• occupational satisfaction

Nurses

• nurse
• nurses
• nursing staff
• registered nurses

Η τελική στρατηγική αναζήτησης μπορεί να διαμορφωθεί ως εξής:

(“burnout” OR “occupational burnout” OR “job burnout”)
AND
(“job satisfaction” OR “work satisfaction”)
AND
(“nurses” OR “nursing staff”)

Η στρατηγική αυτή μπορεί στη συνέχεια να προσαρμοστεί στις απαιτήσεις κάθε βιβλιογραφικής βάσης δεδομένων, να εμπλουτιστεί με όρους MeSH ή EMTREE και να περιοριστεί με κατάλληλα φίλτρα ως προς τη γλώσσα, το έτος δημοσίευσης ή τον τύπο της μελέτης.

Συμπέρασμα

Οι λέξεις-κλειδιά αποτελούν θεμελιώδες στοιχείο κάθε επιστημονικής έρευνας και διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στην αναζήτηση, στην ευρετηριοποίηση και στη διάδοση της επιστημονικής γνώσης. Η σωστή επιλογή τους επηρεάζει άμεσα την ποιότητα της βιβλιογραφικής τεκμηρίωσης, την πληρότητα της αναζήτησης και, τελικά, την αξιοπιστία των ερευνητικών συμπερασμάτων.

Η ανάπτυξη αποτελεσματικής στρατηγικής αναζήτησης απαιτεί σαφή ορισμό του ερευνητικού ερωτήματος, επιλογή κατάλληλων επιστημονικών όρων, χρήση συνωνύμων, αξιοποίηση ελεγχόμενων λεξιλογίων και ορθό συνδυασμό Boolean Operators. Παράλληλα, η χρήση πολλαπλών βιβλιογραφικών βάσεων δεδομένων και η πλήρης τεκμηρίωση της διαδικασίας αναζήτησης ενισχύουν τη διαφάνεια και την αναπαραγωγιμότητα της έρευνας.

Στη σύγχρονη επιστημονική μεθοδολογία, οι λέξεις-κλειδιά δεν αποτελούν μια απλή τυπική απαίτηση των επιστημονικών δημοσιεύσεων. Αντίθετα, αποτελούν στρατηγικό εργαλείο που συνδέει τον ερευνητή με το σύνολο της διαθέσιμης επιστημονικής γνώσης, διευκολύνει την παραγωγή τεκμηριωμένων ερευνητικών αποτελεσμάτων και συμβάλλει ουσιαστικά στην πρόοδο της επιστήμης.