Τεστ Επαγγελματικών Ενδιαφερόντων [ΤΕΠΕ-53]

Περιγραφή

Το Τεστ Επαγγελματικών Ενδιαφερόντων (ΤΕΠΕ-53) αποτελεί εργαλείο επαγγελματικού προσανατολισμού που βασίζεται στο θεωρητικό μοντέλο του Holland (RIASEC). Το μοντέλο οργανώνει τα επαγγελματικά ενδιαφέροντα σε έξι βασικούς τύπους: Ρεαλιστικό, Ερευνητικό, Καλλιτεχνικό, Κοινωνικό, Επιχειρηματικό και Συμβατικό.

Το τεστ περιλαμβάνει 53 προτάσεις που περιγράφουν επαγγελματικές δραστηριότητες και επιτρέπει στον εξεταζόμενο να αναγνωρίσει τους τομείς που ανταποκρίνονται περισσότερο στα ενδιαφέροντα και τις επαγγελματικές του προτιμήσεις.

Σκοπός

Βασικός στόχος του ΤΕΠΕ-53 είναι η διερεύνηση και αποτύπωση των επαγγελματικών ενδιαφερόντων του ατόμου.

Η χρήση του μπορεί να υποστηρίξει τη διαδικασία εκπαιδευτικού και επαγγελματικού προσανατολισμού, βοηθώντας τον εξεταζόμενο να εντοπίσει επαγγελματικούς τομείς που παρουσιάζουν μεγαλύτερη συμβατότητα με τις προτιμήσεις του.

Διαστάσεις

Το ΤΕΠΕ-53 αξιολογεί έξι βασικές κατηγορίες επαγγελματικών ενδιαφερόντων:

• Ρεαλιστικός τύπος
• Ερευνητικός τύπος
• Καλλιτεχνικός τύπος
• Κοινωνικός τύπος
• Επιχειρηματικός τύπος
• Συμβατικός/Διοικητικός τύπος

Οι έξι αυτές διαστάσεις συνθέτουν το γνωστό μοντέλο RIASEC και χρησιμοποιούνται για τη διαμόρφωση του επαγγελματικού προφίλ του εξεταζόμενου.

Βαθμολόγηση

Η βαθμολόγηση πραγματοποιείται σε επίπεδο επιμέρους υποκλιμάκων. Οι τρεις υψηλότερες βαθμολογίες χρησιμοποιούνται για τη δημιουργία ενός τριγράμματου κώδικα Holland, ο οποίος αντιστοιχεί στους κυρίαρχους τύπους επαγγελματικών ενδιαφερόντων του ατόμου.

Ο συγκεκριμένος κώδικας μπορεί στη συνέχεια να συσχετιστεί με κατάλληλους επαγγελματικούς τομείς και επιλογές.

Στατιστική Ανάλυση

Η στάθμιση του τεστ πραγματοποιήθηκε σε δείγμα 1.782 μαθητών της Γ΄ Γυμνασίου. Οι βαθμολογίες μπορούν να παρουσιάζονται τόσο σε εκατοστιαίες τιμές όσο και σε Τ-τιμές.

Οι αναφερόμενοι μέσοι όροι και τυπικές αποκλίσεις για τις έξι υποκλίμακες είναι:

• Ρεαλιστικά επαγγέλματα: Μ = 17,29, ΤΑ = 7,36
• Ερευνητικά επαγγέλματα: Μ = 16,48, ΤΑ = 5,89
• Καλλιτεχνικά επαγγέλματα: Μ = 20,31, ΤΑ = 6,41
• Κοινωνικά επαγγέλματα: Μ = 19,66, ΤΑ = 5,85
• Επιχειρηματικά επαγγέλματα: Μ = 17,93, ΤΑ = 5,56
• Διοικητικά επαγγέλματα: Μ = 16,33, ΤΑ = 5,32

Αναφέρονται επίσης διαφοροποιήσεις στις τυπικές βαθμολογίες μεταξύ αγοριών και κοριτσιών.

Εγκυρότητα και Αξιοπιστία

Η παραγοντική δομή της αναθεωρημένης έκδοσης του ΤΕΠΕ εξετάστηκε μέσω Επιβεβαιωτικής Παραγοντικής Ανάλυσης, με τα αποτελέσματα να υποστηρίζουν τη θεωρητική δομή του εργαλείου.

Οι δείκτες συσχέτισης αναφέρονται από 0,37 έως 0,77, με στατιστική σημαντικότητα p < 0,001.

Η αξιοπιστία επαναληπτικών μετρήσεων κυμαίνεται από 0,72 έως 0,91, ενώ οι συντελεστές εσωτερικής συνέπειας Cronbach’s α κυμαίνονται από 0,81 έως 0,91, υποδηλώνοντας υψηλή αξιοπιστία.

Εφαρμογές

Το ΤΕΠΕ-53 μπορεί να αξιοποιηθεί σε σχολικό και επαγγελματικό προσανατολισμό, συμβουλευτική σταδιοδρομίας και εκπαιδευτική έρευνα. Τα αποτελέσματά του μπορούν να συμβάλουν στην καλύτερη κατανόηση των επαγγελματικών προτιμήσεων και στη διερεύνηση εκπαιδευτικών ή επαγγελματικών επιλογών που ανταποκρίνονται περισσότερο στο προφίλ ενδιαφερόντων του ατόμου.

Βιβλιογραφία

Χατζή, Α., & Χατζησταματίου, Μ. (2008). Ψυχομετρικά Εργαλεία Επαγγελματικού Προσανατολισμού: Εγχειρίδιο Χρήσης. Αθήνα: Παιδαγωγικό Ινστιτούτο.