Παγκόσμια Καταγραφή [WTFC-IS-800]
Περιγραφή Συστήματος
Το Παγκόσμιο Πληροφοριακό Σύστημα Καταγραφής Θεραπευτικών Κοινοτήτων (Worldwide Therapeutic Communities Information System – WTFC-IS) αποτελεί ένα διεθνές πληροφοριακό σύστημα που αναπτύχθηκε με στόχο τη συλλογή, οργάνωση και ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με τη δομή και τη λειτουργία των θεραπευτικών προγραμμάτων για την αντιμετώπιση της τοξικοεξάρτησης.
Το σύστημα δημιουργήθηκε στο πλαίσιο της Παγκόσμιας Ομοσπονδίας Θεραπευτικών Κοινοτήτων (World Federation of Therapeutic Communities – WFTC) και αποσκοπεί στη δημιουργία ενός διεθνούς δικτύου συνεργασίας μεταξύ θεραπευτικών κοινοτήτων και οργανισμών που δραστηριοποιούνται στον τομέα της απεξάρτησης.
Μέσω του WTFC-IS καταγράφονται συστηματικά πληροφορίες σχετικά με τα χαρακτηριστικά των θεραπευτικών προγραμμάτων, όπως οι στόχοι τους, οι παρεχόμενες υπηρεσίες, η θεραπευτική μεθοδολογία, η διοικητική οργάνωση και το εύρος των παρεμβάσεων που προσφέρουν.
Στόχος Συστήματος
Ο βασικός στόχος του WTFC-IS είναι η δημιουργία μιας οργανωμένης βάσης δεδομένων που επιτρέπει τη χαρτογράφηση και τη μελέτη των θεραπευτικών κοινοτήτων παγκοσμίως.
Ειδικότερα, το σύστημα αποσκοπεί:
Στη συλλογή συγκρίσιμων πληροφοριών σχετικά με τα θεραπευτικά προγράμματα αντιμετώπισης της εξάρτησης.
Στην ενίσχυση της επικοινωνίας και της συνεργασίας μεταξύ θεραπευτικών κοινοτήτων διαφορετικών χωρών.
Στην ανταλλαγή καλών πρακτικών και εμπειρίας στον τομέα της θεραπείας της τοξικοεξάρτησης.
Στην υποστήριξη της ανάπτυξης διεθνών προτύπων και κατευθυντήριων γραμμών για τις θεραπευτικές παρεμβάσεις.
Ανάλυση και Χρήση Δεδομένων
Το WTFC-IS συλλέγει ποσοτικά και ποιοτικά δεδομένα σχετικά με τη λειτουργία των θεραπευτικών κοινοτήτων.
Οι βασικές κατηγορίες πληροφοριών που καταγράφονται περιλαμβάνουν:
Τη φιλοσοφία και τους θεραπευτικούς στόχους των προγραμμάτων.
Τις παρεχόμενες υπηρεσίες και τις θεραπευτικές δραστηριότητες.
Τα χαρακτηριστικά της θεραπευτικής προσέγγισης.
Τη διοικητική και οργανωτική δομή των κοινοτήτων.
Το μέγεθος, τη δυναμικότητα και το εύρος λειτουργίας των προγραμμάτων.
Η ανάλυση των δεδομένων χρησιμοποιείται για:
Τη συγκριτική αξιολόγηση θεραπευτικών μονάδων σε διεθνές επίπεδο.
Την αναγνώριση διαφορών και κοινών χαρακτηριστικών μεταξύ προγραμμάτων.
Την ανάπτυξη ερευνητικών μελετών σχετικά με την αποτελεσματικότητα των θεραπευτικών κοινοτήτων.
Τον σχεδιασμό πολιτικών πρόληψης και αντιμετώπισης της εξάρτησης.
Εγκυρότητα Συστήματος
Το WTFC-IS αποτελεί κυρίως πληροφοριακό και καταγραφικό σύστημα και όχι κλασική ψυχομετρική κλίμακα. Για τον λόγο αυτό δεν αξιολογείται μέσω τυπικών δεικτών εγκυρότητας, όπως η παραγοντική εγκυρότητα ή η εσωτερική συνέπεια.
Η εννοιολογική εγκυρότητα του συστήματος υποστηρίζεται από τη διεθνή εφαρμογή του στο πλαίσιο της World Federation of Therapeutic Communities και από τη χρήση του σε διεθνείς συναντήσεις, συνέδρια και ερευνητικές δραστηριότητες που αφορούν τη λειτουργία των θεραπευτικών κοινοτήτων.
Αξιοπιστία Συστήματος
Η αξιοπιστία του WTFC-IS βασίζεται στη συστηματική και συνεπή συλλογή δεδομένων από αναγνωρισμένα θεραπευτικά προγράμματα.
Παρότι δεν αναφέρονται δείκτες ψυχομετρικής αξιοπιστίας, όπως ο συντελεστής Cronbach’s alpha, η λειτουργική αξιοπιστία του συστήματος ενισχύεται από:
Την τυποποιημένη διαδικασία καταγραφής πληροφοριών.
Τη συμμετοχή οργανωμένων θεραπευτικών φορέων.
Τη δυνατότητα επαναλαμβανόμενης συλλογής και σύγκρισης δεδομένων.
Εφαρμογές
Το WTFC-IS χρησιμοποιείται σε:
Διεθνείς μελέτες θεραπευτικών κοινοτήτων.
Χαρτογράφηση υπηρεσιών απεξάρτησης.
Ανάπτυξη δικτύων συνεργασίας μεταξύ οργανισμών.
Αξιολόγηση οργανωτικών χαρακτηριστικών θεραπευτικών προγραμμάτων.
Υποστήριξη πολιτικών δημόσιας υγείας σχετικά με την αντιμετώπιση της εξάρτησης.
Βιβλιογραφία
Papanastastos, G., & Poulopoulos, X. (2004). Worldwide Therapeutic Communities Information System: A Challenge and Networking in the Therapeutic Communities. XXII World Conference of the World Federation of Therapeutic Communities, Mallorca.
Poulopoulos, C., Armaos, R., Papanastastos, G., Triantos, P., Devlin, C., & Muehlbach, B. (2005). Network of Therapeutic Communities: WFTC Information System. In Armaos, R., & Yfantis, K. (Eds.), Drug Addiction Treatment & Prevention in a United Europe: Diversity & Equality (pp. 373–381). Proceedings of the 10th European Conference on Rehabilitation and Drug Policy.