Ερωτηματολόγιο Αυτοδιερεύνησης Επαγγελματικών Ενδιαφερόντων Τύπος: Προγραμματισμός Σταδιοδρομίας σε Οργανισμούς [Form CP-216]
Περιγραφή
Το Self-Directed Search – Career Planning Form (SDS Form CP) αποτελεί ένα ψυχομετρικό εργαλείο αυτοαναφοράς, βασισμένο στη θεωρία των επαγγελματικών ενδιαφερόντων του John L. Holland, το οποίο έχει σχεδιαστεί για την αξιολόγηση των επαγγελματικών ενδιαφερόντων και τον μακροπρόθεσμο σχεδιασμό της σταδιοδρομίας ενηλίκων. Η έκδοση Career Planning Form (Form CP) απευθύνεται κυρίως σε εργαζόμενους και σε άτομα που βρίσκονται σε μεταβατικό στάδιο της επαγγελματικής τους πορείας, παρέχοντας μια ολοκληρωμένη εικόνα των επαγγελματικών τους προτιμήσεων και διευκολύνοντας τη λήψη αποφάσεων σχετικά με την επαγγελματική ανάπτυξη.
Σε σύγκριση με την κλασική έκδοση SDS Form R, η μορφή Form CP έχει αναπτυχθεί ειδικά για επιχειρησιακά και επαγγελματικά περιβάλλοντα. Περιλαμβάνει ανανεωμένες προτάσεις που ανταποκρίνονται στις ανάγκες των ενηλίκων εργαζομένων, ενώ έχουν αφαιρεθεί οι κλίμακες «Τι ονειρεύτηκα να γίνω» και «Αυτοαξιολόγηση/Πώς αξιολογώ τον εαυτό μου», γεγονός που καθιστά το εργαλείο πιο σύντομο και εύχρηστο. Επιπλέον, συνοδεύεται από το φυλλάδιο Career Options Finder – Form CP, το οποίο περιλαμβάνει περισσότερους από 1.300 τίτλους επαγγελμάτων, διευκολύνοντας την αντιστοίχιση των αποτελεσμάτων με κατάλληλες επαγγελματικές επιλογές.
Στόχος
Κύριος στόχος του SDS Form CP είναι η υποστήριξη της συμβουλευτικής σταδιοδρομίας και του μακροπρόθεσμου επαγγελματικού σχεδιασμού. Το εργαλείο χρησιμοποιείται για την επαγγελματική αξιολόγηση, τη διερεύνηση επαγγελματικών ενδιαφερόντων και την καθοδήγηση ατόμων που εργάζονται ή βρίσκονται σε περίοδο αλλαγής καριέρας. Μέσω της αξιολόγησης των ενδιαφερόντων και της εξαγωγής του κωδικού Holland, συμβάλλει στον εντοπισμό επαγγελμάτων που είναι περισσότερο συμβατά με τα χαρακτηριστικά, τις προτιμήσεις και τις δεξιότητες του εξεταζόμενου.
Δομή και χαρακτηριστικά της κλίμακας
Το SDS Form CP αποτελείται από 216 προτάσεις, οργανωμένες σε τρεις βασικές κλίμακες, καθεμία από τις οποίες περιλαμβάνει έξι υποκλίμακες, σύμφωνα με τους έξι τύπους προσωπικότητας του μοντέλου Holland (RIASEC).
Οι τρεις βασικές κλίμακες είναι:
- Δραστηριότητες, με 6 υποκλίμακες των 11 προτάσεων η καθεμία.
- Ικανότητες, με 6 υποκλίμακες των 11 προτάσεων η καθεμία.
- Επαγγέλματα, με 6 υποκλίμακες των 14 προτάσεων η καθεμία.
Οι απαντήσεις δίνονται με διωνυμική επιλογή («Ναι» ή «Όχι»), γεγονός που καθιστά τη συμπλήρωση ιδιαίτερα απλή και γρήγορη. Η δομή του εργαλείου επιτρέπει την ολοκληρωμένη αποτύπωση των επαγγελματικών ενδιαφερόντων και την εξαγωγή ενός εξατομικευμένου επαγγελματικού προφίλ.
Ανάλυση και χρήση των δεδομένων
Η ανάλυση των δεδομένων πραγματοποιείται με τον υπολογισμό των θετικών («Ναι») απαντήσεων σε κάθε υποκλίμακα. Στη συνέχεια, οι αντίστοιχες βαθμολογίες των τριών βασικών κλιμάκων συνδυάζονται ώστε να εξαχθεί ο κωδικός Holland (RIASEC) του εξεταζόμενου, ο οποίος αποτελεί τον βασικό δείκτη ερμηνείας του εργαλείου.
Το ερωτηματολόγιο χρησιμοποιείται ευρέως στη συμβουλευτική σταδιοδρομίας, στην επαγγελματική επιλογή, στη διαχείριση ανθρώπινου δυναμικού και στην οργανωσιακή ψυχολογία. Παράλληλα, αξιοποιείται στην επιστημονική έρευνα για τη μελέτη των επαγγελματικών ενδιαφερόντων, της επαγγελματικής ανάπτυξης, της εργασιακής ικανοποίησης και της συμβατότητας μεταξύ προσωπικότητας και επαγγελματικού περιβάλλοντος. Η στατιστική επεξεργασία μπορεί να περιλαμβάνει περιγραφική στατιστική, αναλύσεις αξιοπιστίας, αναλύσεις συσχέτισης, συγκρίσεις μεταξύ ομάδων και μελέτες εγκυρότητας του μοντέλου Holland.
Εγκυρότητα και αξιοπιστία
Η ελληνική έκδοση του SDS Form CP βρίσκεται σε διαδικασία μετάφρασης και προσαρμογής, ακολουθώντας τη μέθοδο της αντίστροφης ανεξάρτητης μετάφρασης. Η πιλοτική εφαρμογή πραγματοποιήθηκε αρχικά σε 46 εργαζομένους και στη συνέχεια σε δείγμα 306 εργαζομένων, ηλικίας 19 έως 63 ετών, προερχόμενων από τον ιδιωτικό και δημόσιο τομέα, καθώς και από τον χώρο των ελεύθερων επαγγελματιών.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ικανοποιητική γλωσσική αντιστοιχία με το πρωτότυπο εργαλείο, με συντελεστές Pearson r που κυμαίνονται από 0,89 έως 0,95 (p < 0,01). Παράλληλα, η εσωτερική συνέπεια της ελληνικής έκδοσης χαρακτηρίζεται ως πολύ καλή, με δείκτες Cronbach’s α που κυμαίνονται από 0,69 έως 0,91, γεγονός που υποστηρίζει την αξιοπιστία της κλίμακας.
Βαθμολόγηση και στατιστική αξιολόγηση
Η βαθμολόγηση του SDS Form CP βασίζεται στον αριθμό των καταφατικών («Ναι») απαντήσεων που συγκεντρώνει ο εξεταζόμενος σε κάθε υποκλίμακα. Οι επιμέρους βαθμολογίες συνδυάζονται μεταξύ των τριών βασικών κλιμάκων, οδηγώντας στην εξαγωγή του κωδικού Holland, ο οποίος χρησιμοποιείται για την αντιστοίχιση του ατόμου με συμβατές επαγγελματικές κατηγορίες και επαγγελματικές επιλογές. Η ερμηνεία των αποτελεσμάτων πραγματοποιείται σε συνδυασμό με το Career Options Finder – Form CP, το οποίο παρέχει εκτενή λίστα επαγγελμάτων που αντιστοιχούν στους διαφορετικούς συνδυασμούς κωδικών Holland.
Βιβλιογραφία
Holland, J. L., Fritzsche, B. A., & Powell, A. B. (1997). The Self-Directed Search (SDS) Technical Manual – 1994 Edition. Odessa, FL: Psychological Assessment Resources, Inc.
Holland, J. L., Powell, A. B., & Fritzsche, B. A. (1997). The Self-Directed Search (SDS) Professional User’s Guide – 1994 Edition. Odessa, FL: Psychological Assessment Resources, Inc.