Περιγραφή

Οι Μοτίβα Προσαρμοστικών Μαθησιακών Κλιμάκων – Έκδοση Εκπαιδευτικού (Patterns of Adaptive Learning Scales – Teacher Version, PALST) αποτελούν ένα διεθνώς αναγνωρισμένο ψυχομετρικό εργαλείο που αναπτύχθηκε στο Πανεπιστήμιο του Michigan με σκοπό την αξιολόγηση των αντιλήψεων, των διδακτικών πρακτικών και του μαθησιακού κλίματος που διαμορφώνουν οι εκπαιδευτικοί μέσα στην τάξη.

Το εργαλείο βασίζεται στη Θεωρία των Στόχων Επίτευξης (Achievement Goal Theory) και εξετάζει τον τρόπο με τον οποίο οι εκπαιδευτικοί οργανώνουν τη μαθησιακή διαδικασία, ενισχύουν τα κίνητρα των μαθητών και διαμορφώνουν ένα περιβάλλον που είτε προάγει τη μάθηση και τη βελτίωση είτε ενισχύει τον ανταγωνισμό και τη σύγκριση μεταξύ των μαθητών.

Η έκδοση για εκπαιδευτικούς περιλαμβάνει 29 δηλώσεις αυτοαναφοράς, οι οποίες αξιολογούν τόσο τις προσωπικές διδακτικές πρακτικές όσο και τις αντιλήψεις των εκπαιδευτικών για το σχολικό περιβάλλον. Το PALST χρησιμοποιείται ευρέως στην εκπαιδευτική ψυχολογία, στην αξιολόγηση εκπαιδευτικών παρεμβάσεων, στην έρευνα σχολικού κλίματος και στην επαγγελματική ανάπτυξη των εκπαιδευτικών.

Στόχος

Βασικός στόχος του PALST είναι η αξιολόγηση του μαθησιακού περιβάλλοντος που δημιουργείται στην τάξη και του τρόπου με τον οποίο οι εκπαιδευτικοί επηρεάζουν τα κίνητρα, τη συμμετοχή και την ακαδημαϊκή ανάπτυξη των μαθητών.

Ειδικότερα, η κλίμακα χρησιμοποιείται για:

  • την αξιολόγηση των μαθησιακών στόχων που προωθούνται μέσα στην τάξη,
  • τη διερεύνηση της έμφασης που δίνεται στη μάθηση έναντι της επίδοσης,
  • την εκτίμηση των διδακτικών πρακτικών που ενισχύουν τη συμμετοχή και την πρόοδο των μαθητών,
  • την αξιολόγηση της προσωπικής αποτελεσματικότητας του εκπαιδευτικού,
  • τη μελέτη του σχολικού κλίματος και της κουλτούρας μάθησης,
  • την αξιολόγηση εκπαιδευτικών προγραμμάτων και παρεμβάσεων που στοχεύουν στη βελτίωση της διδασκαλίας και των μαθησιακών κινήτρων.

Βαθμονόμηση

Το PALST περιλαμβάνει 29 δηλώσεις, οι οποίες βαθμολογούνται σε πενταβάθμια κλίμακα Likert, όπου:

  • 1 = Διαφωνώ απόλυτα
  • 2 = Διαφωνώ
  • 3 = Ούτε συμφωνώ ούτε διαφωνώ
  • 4 = Συμφωνώ
  • 5 = Συμφωνώ απόλυτα.

Η κλίμακα οργανώνεται σε πέντε βασικές υποκλίμακες:

  • Δομή Στόχων Μαθητείας για τους Μαθητές (Mastery Goal Structure) (α = 0,81)
  • Δομή Στόχων Απόδοσης για τους Μαθητές (Performance Goal Structure) (α = 0,71)
  • Προσεγγίσεις Μαθητείας (Mastery Practices) (α = 0,69)
  • Προσεγγίσεις Απόδοσης (Performance Practices) (α = 0,69)
  • Προσωπική Αποτελεσματικότητα Διδασκαλίας (Personal Teaching Efficacy) (α = 0,74).

Οι βαθμολογίες υπολογίζονται ως άθροισμα ή μέσος όρος των ερωτημάτων κάθε υποκλίμακας και μπορούν να χρησιμοποιηθούν τόσο ανεξάρτητα όσο και συνολικά για την αποτύπωση του μαθησιακού προφίλ της τάξης.

Ψυχομετρικές ιδιότητες

Το PALST παρουσιάζει ιδιαίτερα ικανοποιητικές ψυχομετρικές ιδιότητες και αποτελεί ένα από τα περισσότερο χρησιμοποιούμενα εργαλεία αξιολόγησης των κινήτρων μάθησης και των δομών στόχων στην εκπαιδευτική έρευνα.

Η αξιοπιστία της κλίμακας εξετάζεται μέσω:

  • Cronbach’s α,
  • McDonald’s ω,
  • Composite Reliability (CR),
  • αξιοπιστίας επαναληπτικών μετρήσεων (test–retest reliability).

Η εγκυρότητα αξιολογείται μέσω:

  • Διερευνητικής Παραγοντικής Ανάλυσης (EFA),
  • Επιβεβαιωτικής Παραγοντικής Ανάλυσης (CFA),
  • συγκλίνουσας και διακριτής εγκυρότητας,
  • Average Variance Extracted (AVE),
  • ελέγχου ισοδυναμίας μέτρησης (measurement invariance) μεταξύ διαφορετικών εκπαιδευτικών βαθμίδων, φύλου ή πολιτισμικών ομάδων.

Κατά την επιβεβαιωτική παραγοντική ανάλυση προτείνονται οι δείκτες προσαρμογής CFI, TLI, RMSEA και SRMR, ώστε να διασφαλίζεται η ποιότητα του θεωρητικού μοντέλου.

Ανάλυση δεδομένων

Τα δεδομένα του PALST μπορούν να αναλυθούν με:

  • περιγραφική στατιστική (μέσος όρος, τυπική απόκλιση, διάμεσος),
  • έλεγχο αξιοπιστίας (Cronbach’s α και McDonald’s ω),
  • διερευνητική και επιβεβαιωτική παραγοντική ανάλυση,
  • συσχετίσεις Pearson ή Spearman,
  • συγκρίσεις ομάδων μέσω Student’s t-test, ANOVA, MANOVA ή μη παραμετρικών ελέγχων,
  • πολλαπλή γραμμική παλινδρόμηση,
  • πολυεπίπεδα μοντέλα (Multilevel Models), όταν οι εκπαιδευτικοί είναι ενταγμένοι σε διαφορετικές σχολικές μονάδες,
  • μοντέλα δομικών εξισώσεων (SEM),
  • αναλύσεις διαμεσολάβησης (mediation) και τροποποίησης (moderation).

Η κλίμακα χρησιμοποιείται συχνά σε συνδυασμό με εργαλεία που αξιολογούν την ακαδημαϊκή παρακίνηση, την αυτοαποτελεσματικότητα των εκπαιδευτικών, την εργασιακή εξουθένωση, τη σχολική προσαρμογή και το σχολικό κλίμα.

Ερμηνεία αποτελεσμάτων

Υψηλές βαθμολογίες στις υποκλίμακες Δομής Στόχων Μαθητείας και Προσεγγίσεων Μαθητείας υποδηλώνουν ότι ο εκπαιδευτικός δημιουργεί ένα περιβάλλον που ενισχύει τη βαθιά κατανόηση, την προσωπική πρόοδο, τη συνεργασία και την εσωτερική παρακίνηση των μαθητών.

Υψηλές βαθμολογίες στις υποκλίμακες Δομής Στόχων Απόδοσης και Προσεγγίσεων Απόδοσης αντανακλούν μεγαλύτερη έμφαση στη σύγκριση μεταξύ μαθητών, στον ανταγωνισμό και στην επίτευξη υψηλών βαθμών ως βασικών δεικτών επιτυχίας.

Η υποκλίμακα Προσωπικής Αποτελεσματικότητας Διδασκαλίας αξιολογεί τον βαθμό στον οποίο ο εκπαιδευτικός πιστεύει ότι μπορεί να επηρεάσει ουσιαστικά τη μαθησιακή πρόοδο όλων των μαθητών. Υψηλές βαθμολογίες συνδέονται με μεγαλύτερη αυτοαποτελεσματικότητα, αυξημένη επαγγελματική ικανοποίηση και αποτελεσματικότερες διδακτικές πρακτικές.

Εφαρμογές

Το PALST χρησιμοποιείται ευρέως σε:

  • εκπαιδευτική ψυχολογία,
  • αξιολόγηση σχολικού κλίματος,
  • έρευνα κινήτρων μάθησης,
  • επαγγελματική ανάπτυξη εκπαιδευτικών,
  • αξιολόγηση εκπαιδευτικών παρεμβάσεων,
  • μελέτες αυτοαποτελεσματικότητας εκπαιδευτικών,
  • έρευνα ακαδημαϊκής παρακίνησης και σχολικής προσαρμογής.

Αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα εργαλεία διερεύνησης των παραγόντων που διαμορφώνουν αποτελεσματικά μαθησιακά περιβάλλοντα και υποστηρίζουν τη δια βίου μάθηση.

Βιβλιογραφία

Midgley, C., Maehr, M. L., Hruda, L., Anderman, E., Freeman, K., Gheen, M., Kaplan, A., Kumar, R., Middleton, M., Nelson, J., Roeser, R., & Urdan, T. (2000). Manual for the Patterns of Adaptive Learning Scales (PALS). University of Michigan.

Midgley, C. (2002). Goals, Goal Structures, and Patterns of Adaptive Learning. Lawrence Erlbaum Associates.

Kaplan, A., & Midgley, C. (1997). The Effect of Achievement Goals: Does Level of Academic Efficacy Make a Difference? Contemporary Educational Psychology, 22, 415–435.

Anderman, E. M., & Midgley, C. (1997). Changes in Achievement Goal Orientations, Perceived Academic Competence, and Grades Across the Transition to Middle-Level Schools. Contemporary Educational Psychology, 22, 269–298.

Urdan, T., Midgley, C., & Anderman, E. (1998). The Role of Classroom Goal Structure in Students’ Use of Self-Handicapping Strategies. American Educational Research Journal, 35, 101–122.