Σύντομη Κλίμακα Σύνδεσης με το Πρόγραμμα Σπουδών [SSATODP]

Περιγραφή

Η Short Scale Affiliation to Own Degree Program [SSATODP] αποτελεί σύντομο εργαλείο αυτοαναφοράς που χρησιμοποιείται για την αξιολόγηση της σύνδεσης και της αίσθησης του ανήκειν των φοιτητών στο πρόγραμμα σπουδών τους.

Η σύνδεση με το πρόγραμμα σπουδών αναφέρεται στον βαθμό στον οποίο οι φοιτητές αισθάνονται ότι αποτελούν μέρος της ακαδημαϊκής κοινότητας του προγράμματός τους, ταυτίζονται με αυτό και το εντάσσουν στην ευρύτερη ακαδημαϊκή και προσωπική τους ταυτότητα. Η έννοια δεν περιορίζεται στην ικανοποίηση από τα μαθήματα, αλλά αφορά τη συνολικότερη σχέση που αναπτύσσει ο φοιτητής με το αντικείμενο, το ακαδημαϊκό περιβάλλον και την εκπαιδευτική του πορεία.

Η αίσθηση σύνδεσης με το πρόγραμμα μπορεί να εξετάζεται σε συνάρτηση με την ακαδημαϊκή εμπλοκή, το κίνητρο, την ικανοποίηση από τις σπουδές και την αίσθηση του ανήκειν. Ένας φοιτητής που αισθάνεται ότι το πρόγραμμα σπουδών ανταποκρίνεται στα ενδιαφέροντα και στις ακαδημαϊκές του προσδοκίες ενδέχεται να εμφανίζει ισχυρότερη ταύτιση με αυτό.

Η SSATODP παρέχει έναν σύντομο και συστηματικό τρόπο ποσοτικής αποτύπωσης αυτής της σχέσης και μπορεί να αξιοποιηθεί σε έρευνες που αφορούν τη φοιτητική εμπειρία και τη σύνδεση των φοιτητών με το ακαδημαϊκό τους περιβάλλον.

Στόχος

Βασικός στόχος της SSATODP είναι η αξιολόγηση του βαθμού στον οποίο οι φοιτητές αισθάνονται συνδεδεμένοι με το πρόγραμμα σπουδών που παρακολουθούν.

Η κλίμακα επιτρέπει τη διερεύνηση της αίσθησης του ανήκειν και της ταύτισης των φοιτητών με το πρόγραμμα και μπορεί να συμβάλει στην καλύτερη κατανόηση της σχέσης τους με την ακαδημαϊκή τους επιλογή.

Παράλληλα, οι βαθμολογίες μπορούν να εξεταστούν σε σχέση με μεταβλητές όπως η ακαδημαϊκή εμπλοκή, το κίνητρο για μάθηση, η ικανοποίηση από τις σπουδές και άλλες διαστάσεις της φοιτητικής εμπειρίας.

Σε επίπεδο εκπαιδευτικού σχεδιασμού, η διερεύνηση της σύνδεσης των φοιτητών με το πρόγραμμα μπορεί να προσφέρει χρήσιμες πληροφορίες για τον εντοπισμό παραγόντων που ενισχύουν ή αποδυναμώνουν την αίσθηση του ανήκειν και τη συμμετοχή στην ακαδημαϊκή κοινότητα.

Ανάλυση

Η SSATODP χορηγείται ως ερωτηματολόγιο αυτοαναφοράς, στο οποίο οι φοιτητές καλούνται να αποτυπώσουν τον βαθμό συμφωνίας τους με δηλώσεις που αφορούν τη σύνδεση και την ταύτισή τους με το πρόγραμμα σπουδών.

Οι απαντήσεις μπορούν να καταγράφονται μέσω κλίμακας τύπου Likert, σύμφωνα με το σύστημα απόκρισης που προβλέπει η χρησιμοποιούμενη έκδοση.

Η βαθμολόγηση πραγματοποιείται με βάση τις αντίστοιχες οδηγίες και οι επιμέρους απαντήσεις μπορούν να συνδυάζονται για τον υπολογισμό μιας συνολικής βαθμολογίας σύνδεσης με το πρόγραμμα σπουδών, εφόσον αυτό προβλέπεται από την ψυχομετρική δομή της κλίμακας.

Η στατιστική ανάλυση μπορεί αρχικά να περιλαμβάνει περιγραφικά στατιστικά στοιχεία, όπως μέση τιμή, τυπική απόκλιση, διάμεσο, εύρος τιμών και κατανομή των βαθμολογιών.

Η εσωτερική συνέπεια μπορεί να διερευνηθεί με κατάλληλους δείκτες αξιοπιστίας, όπως ο Cronbach’s α ή ο McDonald’s ω.

Για τη διερεύνηση πιθανών διαφορών μεταξύ ομάδων μπορούν να χρησιμοποιηθούν κατάλληλοι παραμετρικοί ή μη παραμετρικοί έλεγχοι. Ενδεικτικά, μπορούν να εξεταστούν διαφοροποιήσεις ανάλογα με το έτος σπουδών ή άλλα χαρακτηριστικά που προβλέπονται από τον ερευνητικό σχεδιασμό.

Αναλύσεις συσχέτισης και παλινδρόμησης μπορούν επίσης να χρησιμοποιηθούν για τη διερεύνηση της σχέσης της σύνδεσης με το πρόγραμμα σπουδών με την ακαδημαϊκή εμπλοκή, την ικανοποίηση και άλλες συναφείς μεταβλητές.

Ψυχομετρική Αξιολόγηση

Η ψυχομετρική αξιολόγηση της SSATODP περιλαμβάνει τη διερεύνηση της αξιοπιστίας, της εγκυρότητας και της δομής των βαθμολογιών της.

Η εσωτερική συνέπεια εξετάζει κατά πόσο τα στοιχεία της κλίμακας παρουσιάζουν επαρκή συνοχή ως προς την έννοια της σύνδεσης με το πρόγραμμα σπουδών.

Η εγκυρότητα κατασκευής μπορεί να διερευνηθεί μέσω κατάλληλων παραγοντικών τεχνικών, ώστε να εξεταστεί κατά πόσο τα δεδομένα υποστηρίζουν την προβλεπόμενη δομή της κλίμακας.

Η συγκλίνουσα εγκυρότητα μπορεί να εξεταστεί μέσω της σχέσης της SSATODP με θεωρητικά συναφείς κατασκευές, όπως η αίσθηση του ανήκειν, η ακαδημαϊκή εμπλοκή και η ικανοποίηση από τις σπουδές. Αντίστοιχα, η διακριτή εγκυρότητα μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να εξεταστεί κατά πόσο η σύνδεση με το πρόγραμμα σπουδών διατηρεί την εννοιολογική της αυτονομία από συναφείς αλλά διαφορετικές μεταβλητές.

Όταν η κλίμακα μεταφράζεται ή εφαρμόζεται σε διαφορετικό γλωσσικό, πολιτισμικό ή ακαδημαϊκό περιβάλλον, απαιτείται κατάλληλη γλωσσική και πολιτισμική προσαρμογή, συνοδευόμενη από νέα ψυχομετρική αξιολόγηση.

Εφαρμογές

Η SSATODP μπορεί να αξιοποιηθεί στην έρευνα της ανώτατης εκπαίδευσης για τη διερεύνηση της σχέσης των φοιτητών με το πρόγραμμα σπουδών τους και της ευρύτερης ακαδημαϊκής τους εμπειρίας.

Η κλίμακα μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη μελέτη της σχέσης μεταξύ σύνδεσης με το πρόγραμμα και παραγόντων όπως η ακαδημαϊκή εμπλοκή, η ικανοποίηση από τις σπουδές, το κίνητρο και η αίσθηση του ανήκειν.

Σε επίπεδο πανεπιστημιακών τμημάτων και προγραμμάτων σπουδών, τα αποτελέσματα μπορούν να συμβάλουν στην καλύτερη κατανόηση της εμπειρίας των φοιτητών και στον εντοπισμό παραγόντων που σχετίζονται με ασθενέστερη ή ισχυρότερη σύνδεση με το ακαδημαϊκό τους πρόγραμμα.

Μπορεί επίσης να αξιοποιηθεί σε διαχρονικές έρευνες για τη διερεύνηση πιθανών μεταβολών στη σύνδεση των φοιτητών με το πρόγραμμα κατά τη διάρκεια των σπουδών τους ή πριν και μετά την εφαρμογή συγκεκριμένων εκπαιδευτικών παρεμβάσεων.

Τα αποτελέσματα μπορούν να προσφέρουν χρήσιμες πληροφορίες για τον σχεδιασμό δράσεων που ενισχύουν την ένταξη, τη συμμετοχή και την αίσθηση ακαδημαϊκού ανήκειν των φοιτητών.

Η ερμηνεία των βαθμολογιών πρέπει να πραγματοποιείται σύμφωνα με τις οδηγίες της χρησιμοποιούμενης έκδοσης. Υψηλότερες βαθμολογίες μπορούν να ερμηνεύονται ως ισχυρότερη σύνδεση με το πρόγραμμα μόνο εφόσον αυτό συμφωνεί με την προβλεπόμενη κατεύθυνση βαθμολόγησης. Αντίστοιχα, η χρήση κατηγοριών όπως «χαμηλή», «μέτρια» ή «υψηλή σύνδεση» απαιτεί τεκμηριωμένες τιμές αναφοράς και δεν πρέπει να πραγματοποιείται αυθαίρετα.

Βιβλιογραφία

Astin, A. W. (1999). Student involvement: A developmental theory for higher education. Journal of College Student Development, 40(5), 518–529.

Bean, J. P., & Eaton, S. B. (2000). A psychological model of college student retention. In J. M. Braxton (Ed.), Reworking the student departure puzzle (pp. 48–61). Vanderbilt University Press.

Hoffman, M., & Lowitzki, K. (2005). Student sense of belonging: A review of the literature. Journal of College Student Development, 46(2), 119–133.

Tinto, V. (1993). Leaving college: Rethinking the causes and cures of student attrition. University of Chicago Press.