Κλίμακα Νοητικής Προσαρμογής στον Καρκίνο [MAC-40]
Περιγραφή της Κλίμακας
Η Mental Adjustment to Cancer Scale (MAC-40) είναι ένα ψυχομετρικό εργαλείο αυτοαναφοράς που αναπτύχθηκε για την αξιολόγηση των τρόπων με τους οποίους τα άτομα με καρκίνο αντιλαμβάνονται, αντιμετωπίζουν και προσαρμόζονται ψυχολογικά στη νόσο και στις επιπτώσεις της.
Η κλίμακα αποτελείται από 40 στοιχεία και εστιάζει στις γνωστικές, συναισθηματικές και συμπεριφορικές αντιδράσεις που σχετίζονται με τη διάγνωση και την εμπειρία του καρκίνου. Δεν αξιολογεί απλώς εάν ένα άτομο παρουσιάζει «καλή» ή «κακή» ψυχολογική προσαρμογή, αλλά διερευνά διαφορετικές στρατηγικές αντιμετώπισης (coping responses).
Στην αρχική της μορφή, η MAC περιλαμβάνει πέντε βασικές διαστάσεις: Μαχητικό Πνεύμα (Fighting Spirit), Αβοηθησία/Απελπισία (Helplessness/Hopelessness), Αγχώδη Ενασχόληση (Anxious Preoccupation), Μοιρολατρία (Fatalism) και Αποφυγή/Άρνηση (Avoidance/Denial).
Η διαφοροποίηση αυτών των στρατηγικών επιτρέπει μια πιο ολοκληρωμένη κατανόηση του τρόπου με τον οποίο οι ασθενείς ανταποκρίνονται ψυχολογικά στη νόσο και στις απαιτήσεις που συνδέονται με αυτή.
Στόχος
Βασικός στόχος της MAC-40 είναι η αξιολόγηση των διαφορετικών μορφών ψυχολογικής προσαρμογής και αντιμετώπισης του καρκίνου.
Μέσω της κλίμακας μπορούν να διερευνηθούν οι τρόποι με τους οποίους οι ασθενείς διαχειρίζονται τις συναισθηματικές και ψυχολογικές απαιτήσεις που προκύπτουν από τη διάγνωση, τη θεραπεία και την πορεία της νόσου.
Η MAC-40 μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί για τη μελέτη της σχέσης μεταξύ στρατηγικών αντιμετώπισης και μεταβλητών όπως το άγχος, η κατάθλιψη, η ποιότητα ζωής, η κοινωνική υποστήριξη και άλλοι ψυχοκοινωνικοί ή κλινικοί παράγοντες.
Η αξιολόγηση αυτών των διαστάσεων μπορεί να συμβάλει στην καλύτερη κατανόηση των αναγκών των ασθενών και στον σχεδιασμό κατάλληλων ψυχοκοινωνικών παρεμβάσεων.
Βαθμονόμηση και Σκοράρισμα
Η MAC-40 αποτελείται από 40 στοιχεία, τα οποία αξιολογούνται μέσω κλίμακας τύπου Likert. Οι απαντήσεις αποτυπώνουν τον βαθμό στον οποίο κάθε δήλωση ανταποκρίνεται στον τρόπο σκέψης, συναισθηματικής αντίδρασης ή αντιμετώπισης της νόσου από τον συμμετέχοντα.
Η βαθμολόγηση πραγματοποιείται σύμφωνα με το επίσημο κλειδί του εργαλείου και υπολογίζονται επιμέρους βαθμολογίες για τις διαφορετικές διαστάσεις της κλίμακας.
Υψηλότερη βαθμολογία σε μια υποκλίμακα υποδηλώνει εντονότερη παρουσία της συγκεκριμένης στρατηγικής αντιμετώπισης. Επομένως, δεν είναι επιστημονικά ορθό να θεωρείται ότι μια υψηλότερη συνολική βαθμολογία αντιστοιχεί αυτομάτως σε καλύτερη ψυχολογική προσαρμογή.
Η ερμηνεία πρέπει να πραγματοποιείται σε επίπεδο επιμέρους διαστάσεων και σύμφωνα με τις οδηγίες της έκδοσης της MAC που χρησιμοποιείται.
Ανάλυση Δεδομένων
Η στατιστική ανάλυση της MAC-40 μπορεί να περιλαμβάνει τον υπολογισμό των βαθμολογιών των επιμέρους υποκλιμάκων και την παρουσίασή τους μέσω περιγραφικών στατιστικών, όπως μέσος όρος, τυπική απόκλιση, διάμεσος και εύρος τιμών.
Η εσωτερική συνέπεια των διαστάσεων μπορεί να εξεταστεί με δείκτες αξιοπιστίας, όπως ο Cronbach’s α ή, όπου κρίνεται κατάλληλο, ο McDonald’s ω.
Οι επιμέρους βαθμολογίες μπορούν επίσης να εξεταστούν σε σχέση με κοινωνικοδημογραφικές και κλινικές μεταβλητές, όπως η ηλικία, το φύλο, ο τύπος της νόσου, το στάδιο, η διάρκεια από τη διάγνωση και το είδος θεραπείας.
Ανάλογα με τα ερευνητικά ερωτήματα, μπορούν να εφαρμοστούν αναλύσεις συσχέτισης, συγκρίσεις μεταξύ ανεξάρτητων ομάδων, μοντέλα παλινδρόμησης ή πολυμεταβλητές αναλύσεις. Σε ψυχομετρικές μελέτες μπορούν επίσης να χρησιμοποιηθούν διερευνητικές και επιβεβαιωτικές παραγοντικές αναλύσεις για την εξέταση της δομής της κλίμακας.
Εφαρμογές
Η MAC-40 έχει χρησιμοποιηθεί ευρέως στην ψυχο-ογκολογία και στην έρευνα της ψυχολογικής προσαρμογής στον καρκίνο.
Μπορεί να αξιοποιηθεί για τη διερεύνηση των στρατηγικών αντιμετώπισης σε διαφορετικές ομάδες ασθενών, την εξέταση των ψυχολογικών επιπτώσεων της νόσου και τη μελέτη της σχέσης μεταξύ τρόπων αντιμετώπισης και ποιότητας ζωής ή συναισθηματικής επιβάρυνσης.
Σε ερευνητικό επίπεδο, μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί σε διαχρονικές μελέτες για την παρακολούθηση πιθανών μεταβολών στις στρατηγικές αντιμετώπισης κατά τη διάρκεια της θεραπείας ή σε διαφορετικές φάσεις της νόσου.
Η MAC-40 αποτελεί εργαλείο αξιολόγησης ψυχολογικών αντιδράσεων και δεν πρέπει να χρησιμοποιείται ως αυτοτελές διαγνωστικό μέσο. Η ερμηνεία των αποτελεσμάτων χρειάζεται να λαμβάνει υπόψη το κλινικό, κοινωνικό και πολιτισμικό πλαίσιο του ατόμου.
Ψυχομετρικές Ιδιότητες
Η αξιοπιστία και η εγκυρότητα της MAC έχουν διερευνηθεί σε διαφορετικούς πληθυσμούς και πολιτισμικά περιβάλλοντα. Κατά τη χρήση μεταφρασμένων ή προσαρμοσμένων εκδόσεων είναι σημαντικό να εξετάζονται η εσωτερική συνέπεια, η παραγοντική δομή και η εννοιολογική ισοδυναμία του εργαλείου στον συγκεκριμένο πληθυσμό.
Η διαπολιτισμική προσαρμογή δεν περιορίζεται στην απλή μετάφραση των στοιχείων, αλλά απαιτεί συστηματική διαδικασία ώστε να διατηρείται το εννοιολογικό περιεχόμενο και η ψυχομετρική επάρκεια της αρχικής κλίμακας.
Βιβλιογραφία
Watson, M., Greer, S., Young, J., Inayat, Q., Burgess, C., & Robertson, B. (1988). Development of a questionnaire measure of adjustment to cancer: The MAC scale. Psychological Medicine, 18(1), 203–209.
Greer, S., Moorey, S., & Watson, M. (1989). Patients’ adjustment to cancer: The Mental Adjustment to Cancer (MAC) scale vs clinical ratings. Journal of Psychosomatic Research, 33(3), 373–377.
Watson, M., Law, M., dos Santos, M., Greer, S., Baruch, J., & Bliss, J. (1994). The Mini-MAC: Further development of the Mental Adjustment to Cancer Scale. Journal of Psychosocial Oncology, 12(3), 33–46.
Watson, M., & Homewood, J. (2008). Mental Adjustment to Cancer Scale: Psychometric properties in a large cancer cohort. Psycho-Oncology, 17(11), 1146–1151.