Κλίμακα Θετικών και Αρνητικών Συναισθημάτων [PANAS-60]

Περιγραφή Κλίμακας

Η κλίμακα PANAS-60 αποτελείται από 60 ερωτήσεις και αποτελεί μια εκτεταμένη έκδοση της αρχικής κλίμακας PANAS, η οποία περιλαμβάνει 20 ερωτήσεις. Η κλίμακα περιλαμβάνει δύο διαστάσεις συναισθημάτων: τη Θετική Συναισθηματικότητα (Positive Affect – PA) και την Αρνητική Συναισθηματικότητα (Negative Affect – NA). Οι συμμετέχοντες καλούνται να αξιολογήσουν τον βαθμό στον οποίο έχουν βιώσει συγκεκριμένα συναισθήματα, όπως «χαρά», «ενθουσιασμό», «άγχος» ή «θυμό», μέσα σε ένα καθορισμένο χρονικό διάστημα, για παράδειγμα την τελευταία εβδομάδα. Η Θετική Συναισθηματικότητα αξιολογεί συναισθήματα που σχετίζονται με ενέργεια, συγκέντρωση και ευχαρίστηση, ενώ η Αρνητική Συναισθηματικότητα αξιολογεί συναισθήματα που συνδέονται με δυσφορία, άγχος και αρνητική διάθεση.

Ανάλυση Δεδομένων και Χρήση

Τα δεδομένα που συλλέγονται από την PANAS-60 αναλύονται προκειμένου να προσδιοριστεί το επίπεδο των θετικών και αρνητικών συναισθηματικών εμπειριών ενός ατόμου. Οι συμμετέχοντες απαντούν χρησιμοποιώντας μια κλίμακα τύπου Likert, συνήθως πέντε βαθμών, ώστε να αξιολογήσουν πόσο συχνά ή έντονα έχουν νιώσει συγκεκριμένα συναισθήματα. Οι βασικές αναλύσεις δεδομένων περιλαμβάνουν τον υπολογισμό συνολικών βαθμολογιών για τις θετικές και αρνητικές διαστάσεις, όπου υψηλές βαθμολογίες στη θετική διάσταση υποδηλώνουν μεγαλύτερη ευεξία, ενώ υψηλές βαθμολογίες στην αρνητική διάσταση υποδηλώνουν αυξημένο άγχος ή στρες. Επιπλέον, πραγματοποιείται ανάλυση αξιοπιστίας, όπως ο υπολογισμός του συντελεστή Cronbach’s alpha, για την εκτίμηση της εσωτερικής συνέπειας των δύο υποκλιμάκων. Συχνά εφαρμόζεται και ανάλυση συσχετίσεων για τη διερεύνηση των σχέσεων μεταξύ θετικής και αρνητικής συναισθηματικότητας και άλλων ψυχολογικών μεταβλητών, όπως η κατάθλιψη, το άγχος ή η αυτοεκτίμηση. Η κλίμακα μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε έρευνες που σχετίζονται με την ψυχική υγεία, τη διάθεση, την προσωπική ανάπτυξη και την αξιολόγηση παρεμβάσεων σε ψυχολογικές θεραπείες.

Σκοπός

Ο σκοπός της Κλίμακας Θετικής και Αρνητικής Συναισθηματικότητας (PANAS-60) είναι να μετρήσει την ένταση και τη συχνότητα των θετικών και αρνητικών συναισθημάτων που βιώνουν τα άτομα. Συγκεκριμένα, η κλίμακα στοχεύει στην κατανόηση των μοτίβων των συναισθημάτων και των διακυμάνσεων της διάθεσης, στην αξιολόγηση της ψυχικής υγείας μέσω της παρακολούθησης της συναισθηματικής ευεξίας ή δυσφορίας, καθώς και στη μελέτη των επιδράσεων ψυχολογικών ή κοινωνικών παραγόντων στην ευημερία και την ποιότητα ζωής.

Διακρίβωση

Η διακρίβωση της PANAS-60 περιλαμβάνει ανάλυση αξιοπιστίας για την επιβεβαίωση της σταθερότητας των απαντήσεων σε όλες τις διαστάσεις, επιβεβαιωτική ανάλυση παραγόντων (Confirmatory Factor Analysis) για την αξιολόγηση της δομής των δύο διαστάσεων της θετικής και αρνητικής συναισθηματικότητας, καθώς και διασταυρούμενη επικύρωση της κλίμακας σε διαφορετικούς πληθυσμούς, ώστε να διασφαλιστεί η εγκυρότητα και η γενικευσιμότητά της σε διαφορετικά πολιτισμικά και κοινωνικά πλαίσια.

Βιβλιογραφία

Watson, D., Clark, L. A., & Tellegen, A. (1988). Development and validation of brief measures of positive and negative affect: The PANAS scales. Journal of Personality and Social Psychology, 54(6), 1063–1070.
Crawford, J. R., & Henry, J. D. (2004). The Positive and Negative Affect Schedule (PANAS): Construct validity, measurement properties, and normative data in a large non-clinical sample. British Journal of Clinical Psychology, 43(3), 245–265.
Mackinnon, A., Henderson, A. S., & Andrews, G. (1993). The PANAS as a measure of the continuum in mood states in the general population. Social Psychiatry and Psychiatric Epidemiology, 28(2), 86–90.*