Κλίμακα Στίγματος της Επιληψίας [SSE-5]
Περιγραφή
Η Stigma Scale of Epilepsy (SSE-5) ή Κλίμακα Στίγματος της Επιληψίας είναι ένα εργαλείο που αναπτύχθηκε για την αξιολόγηση της αντίληψης του κοινωνικού στίγματος που σχετίζεται με την επιληψία. Σύμφωνα με το παρεχόμενο υλικό, σχεδιάστηκε από τον Fernandes και τους συνεργάτες του το 2007 και αποτελείται από 5 ερωτήσεις που περιλαμβάνουν συνολικά 24 επιμέρους στοιχεία.
Η κλίμακα έχει σχεδιαστεί ώστε να αποτυπώνει τις αντιλήψεις, τις στάσεις και πιθανές λανθασμένες πεποιθήσεις σχετικά με τα άτομα που ζουν με επιληψία, ιδιαίτερα από την πλευρά ανθρώπων που δεν έχουν οι ίδιοι επιληψία.
Στόχος
Κύριος στόχος της SSE είναι η ποσοτική αξιολόγηση της αντίληψης του στίγματος της επιληψίας στην κοινωνία.
Το εργαλείο μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη διερεύνηση του τρόπου με τον οποίο άτομα χωρίς επιληψία αντιλαμβάνονται τα άτομα με επιληψία, αλλά και γενικότερα για την εκτίμηση της έκτασης του κοινωνικού στίγματος που συνδέεται με τη συγκεκριμένη κατάσταση.
Η χρήση ποσοτικής βαθμολογίας επιτρέπει τη σύγκριση διαφορετικών ομάδων, πληθυσμών ή χρονικών περιόδων και μπορεί να συμβάλει στην αξιολόγηση παρεμβάσεων που στοχεύουν στη μείωση του κοινωνικού στίγματος.
Περιεχόμενο
Οι ερωτήσεις της SSE αφορούν κυρίως την αντίληψη της επιληψίας μέσα στην κοινότητα και τις στάσεις απέναντι στα άτομα με επιληψία.
Το παρεχόμενο υλικό αναφέρει επίσης τη συλλογή δημογραφικών στοιχείων, όπως ηλικία, επάγγελμα, φύλο, θρησκεία, εκπαιδευτικό επίπεδο και κοινωνικοοικονομική κατάσταση. Για τα άτομα με επιληψία μπορούν επιπλέον να καταγράφονται πληροφορίες σχετικά με την ηλικία έναρξης των κρίσεων, τον τύπο των κρίσεων και τη φαρμακευτική αγωγή.
Τα συγκεκριμένα στοιχεία λειτουργούν συμπληρωματικά και μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τη διερεύνηση παραγόντων που σχετίζονται με διαφορετικά επίπεδα αντιλαμβανόμενου στίγματος.
Βαθμολόγηση
Οι συμμετέχοντες καλούνται να επιλέξουν την καταλληλότερη απάντηση για κάθε στοιχείο χρησιμοποιώντας τετραβάθμια κλίμακα, όπου:
1 = Καθόλου,
2 = Λίγο,
3 = Πολύ,
4 = Πλήρως.
Οι απαντήσεις μετατρέπονται σε μια συνολική βαθμολογία SSE η οποία, σύμφωνα με το παρεχόμενο υλικό, κυμαίνεται από 0 έως 100.
Η τιμή 0 αντιστοιχεί σε απουσία αντιλαμβανόμενου στίγματος, ενώ η τιμή 100 αντιστοιχεί στο μέγιστο επίπεδο αντιλαμβανόμενου στίγματος. Υψηλότερες βαθμολογίες επομένως υποδηλώνουν μεγαλύτερη αντίληψη ότι η επιληψία συνοδεύεται από κοινωνικό στίγμα.
Ανάλυση και Χρήση Δεδομένων
Η συνολική βαθμολογία μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως συνεχής ποσοτική μεταβλητή για την περιγραφή και τη σύγκριση του αντιλαμβανόμενου στίγματος.
Σύμφωνα με το παρεχόμενο υλικό, κατά την ανάπτυξη της κλίμακας χρησιμοποιήθηκαν περιγραφικοί δείκτες, όπως μέσος όρος και τυπική απόκλιση, για την παρουσίαση των συνολικών βαθμολογιών στίγματος.
Τα δεδομένα μπορούν επίσης να αξιοποιηθούν για συγκρίσεις μεταξύ ατόμων με επιληψία και γενικού πληθυσμού, μεταξύ διαφορετικών κοινωνικοδημογραφικών ομάδων ή πριν και μετά από ενημερωτικές και εκπαιδευτικές παρεμβάσεις.
Εγκυρότητα και Αξιοπιστία
Σύμφωνα με το παρεχόμενο κείμενο, η SSE παρουσιάζει ικανοποιητική εγκυρότητα περιεχομένου και υψηλή εσωτερική συνέπεια.
Η κλίμακα επιτρέπει την ποσοτικοποίηση της αντίληψης του κοινωνικού στίγματος τόσο από την πλευρά των ατόμων με επιληψία όσο και από την πλευρά της ευρύτερης κοινότητας.
Το παρεχόμενο υλικό δεν αναφέρει συγκεκριμένη αριθμητική τιμή Cronbach’s alpha ή άλλον ακριβή συντελεστή αξιοπιστίας, επομένως δεν είναι σκόπιμο να αποδοθεί συγκεκριμένη τιμή χωρίς πρόσθετη πρωτογενή τεκμηρίωση.
Εφαρμογές
Η SSE μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε επιδημιολογικές, κοινωνικές και ψυχολογικές μελέτες για την επιληψία και το κοινωνικό στίγμα.
Ιδιαίτερη χρησιμότητα μπορεί να έχει στην αξιολόγηση ενημερωτικών ή εκπαιδευτικών παρεμβάσεων, όπως εκστρατείες ενημέρωσης μέσω των μέσων μαζικής επικοινωνίας, με στόχο τη μείωση των αρνητικών αντιλήψεων για την επιληψία.
Μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί σε διαπολιτισμικές έρευνες, επιτρέποντας τη σύγκριση της αντίληψης του στίγματος μεταξύ διαφορετικών κοινωνιών και πληθυσμών.
Βιβλιογραφία
Fernandes, P. T., Salgado, P. C., Noronha, A. L. A., et al. (2007). Epilepsy stigma perception in an urban area of a limited-resource country. Epilepsy & Behavior, 11, 25–32.