Κλίμακα Εμπειρίας [TES-7]
Περιγραφή
Η Κλίμακα Εμπειρίας (Experiencing Scale – ES / TES-7) είναι ψυχομετρικό εργαλείο που χρησιμοποιείται για την αξιολόγηση του βάθους προσωπικής εμπλοκής και της συναισθηματικής επεξεργασίας ενός ατόμου, κυρίως στο πλαίσιο ψυχοθεραπευτικών ή αυτοαναφορικών αφηγήσεων. Εξετάζει τον βαθμό στον οποίο το άτομο αναγνωρίζει, βιώνει, επεξεργάζεται και εκφράζει τις εσωτερικές του εμπειρίες.
Σκοπός
Βασικός στόχος της κλίμακας είναι η αποτύπωση του βαθμού στον οποίο το άτομο εμπλέκεται ουσιαστικά με την εσωτερική του εμπειρία.
Η TES-7 μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την αξιολόγηση:
- της αυτογνωσίας,
- της συναισθηματικής σύνδεσης,
- της διεργασίας αυτοανακάλυψης,
- της προσωπικής αλλαγής κατά τη διάρκεια της θεραπείας,
- της ποιότητας της βιωματικής επεξεργασίας.
Δομή και Βαθμολόγηση
Η κλίμακα αποτελείται από 7 διακριτά επίπεδα, από το 1 έως το 7, τα οποία αντιπροσωπεύουν αυξανόμενο βάθος εσωτερικής εμπειρίας.
- Επίπεδο 1: κυρίως εξωτερικές και μη προσωπικές δηλώσεις.
- Επίπεδο 7: έντονη προσωπική βίωση, υψηλή επίγνωση και εσωτερική ενσωμάτωση της εμπειρίας.
Η βαθμολόγηση πραγματοποιείται από εκπαιδευμένους κριτές, οι οποίοι αξιολογούν λεκτικά αποσπάσματα, απομαγνητοφωνημένες συνεδρίες ή θεραπευτικούς διαλόγους με βάση προκαθορισμένα κριτήρια.
Ανάλυση και Χρήση Δεδομένων
Τα δεδομένα της TES-7 μπορούν να αναλυθούν με βάση:
- τον μέσο όρο του επιπέδου εμπειρίας,
- το μέγιστο επίπεδο εμπειρίας που εμφανίζεται σε ένα απόσπασμα ή συνεδρία,
- τη διαχρονική μεταβολή των επιπέδων εμπειρίας κατά τη διάρκεια της θεραπείας,
- τη σχέση των βαθμολογιών με θεραπευτικές εκβάσεις,
- ποιοτικές αναλύσεις της συναισθηματικής επεξεργασίας.
Το εργαλείο χρησιμοποιείται συχνά σε ποιοτικές ή μικτές ερευνητικές προσεγγίσεις.
Εγκυρότητα
Σύμφωνα με το παρεχόμενο υλικό, η Κλίμακα Εμπειρίας παρουσιάζει καλή εννοιολογική και κατασκευαστική εγκυρότητα και συνδέεται με έννοιες όπως η αυτογνωσία, η θεραπευτική πρόοδος και η συναισθηματική αυθεντικότητα.
Έχει επίσης αναφερθεί θετική σχέση με ευνοϊκές θεραπευτικές εκβάσεις, ιδιαίτερα σε προσωποκεντρικές και βιωματικές θεραπευτικές προσεγγίσεις.
Αξιοπιστία
Η TES-7 παρουσιάζει υψηλή αξιοπιστία μεταξύ ανεξάρτητων κριτών (inter-rater reliability) όταν χρησιμοποιείται από κατάλληλα εκπαιδευμένους αξιολογητές.
Στο παρεχόμενο υλικό αναφέρονται δείκτες αξιοπιστίας περίπου:
0,70 έως 0,90
ανάλογα με το ερευνητικό πλαίσιο και το είδος των λεκτικών αποσπασμάτων.
Εφαρμογές
Η Κλίμακα Εμπειρίας μπορεί να αξιοποιηθεί σε:
- έρευνα ψυχοθεραπευτικής διαδικασίας,
- προσωποκεντρική και βιωματική ψυχοθεραπεία,
- αξιολόγηση θεραπευτικής προόδου,
- μελέτες συναισθηματικής επεξεργασίας,
- ποιοτικές και μικτές ερευνητικές προσεγγίσεις,
- εκπαίδευση και εποπτεία θεραπευτών.
Βιβλιογραφία
Klein, M. H., Mathieu-Coughlan, P., & Kiesler, D. J. (1986). The Experiencing Scale: A research and training manual. Madison, WI: University of Wisconsin.
Gendlin, E. T. (1967). A theory of personality change. In L. D. Levis (Ed.), Personal change and psychotherapy. New York: Columbia University Press.
Elliott, R., & Shapiro, D. A. (1992). Client and therapist as analysts of significant events. In S. Toukmanian & D. Rennie (Eds.), Psychotherapy process research: Paradigmatic and narrative approaches (pp. 163–186). Thousand Oaks, CA: Sage.