Ερωτηματολόγιο Ευγνωμοσύνης [TGQ-6]
Περιγραφή
Το Ερωτηματολόγιο Ευγνωμοσύνης (Gratitude Questionnaire – GQ-6) αποτελεί ένα σύντομο, διεθνώς αναγνωρισμένο ψυχομετρικό εργαλείο που αναπτύχθηκε από τους McCullough, Emmons και Tsang (2002) για την αξιολόγηση της γενικής προδιάθεσης ενός ατόμου να βιώνει και να εκφράζει ευγνωμοσύνη. Η ευγνωμοσύνη θεωρείται ένα από τα βασικότερα χαρακτηριστικά της θετικής ψυχολογίας και αναφέρεται στην τάση του ατόμου να αναγνωρίζει, να εκτιμά και να ανταποκρίνεται θετικά στα οφέλη και στις θετικές εμπειρίες που προέρχονται από άλλους ανθρώπους ή από τις συνθήκες της ζωής.
Το GQ-6 αποτελείται από 6 δηλώσεις που αξιολογούν τη συχνότητα και την ένταση με την οποία το άτομο βιώνει αισθήματα ευγνωμοσύνης στην καθημερινότητά του. Η κλίμακα χρησιμοποιείται ευρέως στην ψυχολογία, την ψυχική υγεία, την εκπαίδευση, τη συμβουλευτική, την ιατρική και την έρευνα ευημερίας, καθώς η ευγνωμοσύνη έχει συνδεθεί με υψηλότερα επίπεδα ψυχικής ανθεκτικότητας, αισιοδοξίας, ικανοποίησης από τη ζωή και καλύτερης σωματικής και ψυχικής υγείας.
Σκοπός
Βασικός σκοπός του GQ-6 είναι η αξιολόγηση της γενικής τάσης ενός ατόμου να αναγνωρίζει και να εκφράζει ευγνωμοσύνη απέναντι στους ανθρώπους, στις εμπειρίες και στα θετικά γεγονότα της ζωής. Το εργαλείο επιτρέπει την εκτίμηση ενός σχετικά σταθερού χαρακτηριστικού της προσωπικότητας, το οποίο επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο τα άτομα αντιλαμβάνονται και ερμηνεύουν τις θετικές εμπειρίες.
Επιπλέον, το GQ-6 χρησιμοποιείται για:
- τη μελέτη της ψυχολογικής ευημερίας και της ποιότητας ζωής,
- τη διερεύνηση της σχέσης της ευγνωμοσύνης με την αισιοδοξία, την ευτυχία και την ψυχική ανθεκτικότητα,
- την αξιολόγηση παρεμβάσεων θετικής ψυχολογίας,
- την έρευνα της σχέσης της ευγνωμοσύνης με την κατάθλιψη, το άγχος και το στρες,
- τη μελέτη της κοινωνικής υποστήριξης, των διαπροσωπικών σχέσεων και της συναισθηματικής λειτουργικότητας.
Ανάλυση και Ερμηνεία Δεδομένων
Το GQ-6 αξιολογεί τη γενική προδιάθεση του ατόμου να βιώνει ευγνωμοσύνη ως χαρακτηριστικό της προσωπικότητάς του. Οι δηλώσεις εξετάζουν τον βαθμό στον οποίο οι συμμετέχοντες αναγνωρίζουν τα θετικά στοιχεία της ζωής τους, εκτιμούν τη συνεισφορά των άλλων και βιώνουν συναισθήματα εκτίμησης και ευγνωμοσύνης.
Οι συνολικές βαθμολογίες μπορούν να συσχετιστούν με σημαντικές ψυχολογικές μεταβλητές, όπως:
- ψυχολογική ευημερία,
- υποκειμενική ευτυχία,
- ικανοποίηση από τη ζωή,
- αισιοδοξία,
- ψυχική ανθεκτικότητα,
- αυτοεκτίμηση,
- κατάθλιψη,
- άγχος,
- στρες,
- ποιότητα διαπροσωπικών σχέσεων,
- αντιλαμβανόμενη κοινωνική υποστήριξη.
Το GQ-6 χρησιμοποιείται εκτενώς σε έρευνες θετικής ψυχολογίας, κλινικής ψυχολογίας, ψυχολογίας της υγείας, εκπαιδευτικής ψυχολογίας και ψυχοκοινωνικών παρεμβάσεων.
Βαθμολόγηση
Το GQ-6 αποτελείται από 6 δηλώσεις, οι οποίες βαθμολογούνται με επταβάθμια κλίμακα Likert, από 1 (Διαφωνώ Απόλυτα) έως 7 (Συμφωνώ Απόλυτα). Ορισμένα ερωτήματα είναι διατυπωμένα αντίστροφα και απαιτούν αναστροφή της βαθμολογίας πριν από τον υπολογισμό του συνολικού σκορ.
Οι επιμέρους βαθμολογίες αθροίζονται ώστε να προκύψει η συνολική βαθμολογία ευγνωμοσύνης. Υψηλότερες βαθμολογίες υποδηλώνουν ισχυρότερη προδιάθεση για βίωση και έκφραση ευγνωμοσύνης, μεγαλύτερη εκτίμηση των θετικών εμπειριών και αυξημένη ψυχολογική ευημερία. Αντίθετα, χαμηλότερες βαθμολογίες ενδέχεται να αντανακλούν μειωμένη τάση αναγνώρισης των θετικών στοιχείων της ζωής και περιορισμένη έκφραση ευγνωμοσύνης. Το εργαλείο έχει αποδείξει υψηλή αξιοπιστία και εγκυρότητα σε πληθώρα διεθνών μελετών και χρησιμοποιείται ευρέως τόσο στην έρευνα όσο και στην κλινική πράξη.
Βιβλιογραφία
McCullough, M. E., Emmons, R. A., & Tsang, J. A. (2002). The Grateful Disposition: A Conceptual and Empirical Topography. Journal of Personality and Social Psychology, 82(1), 112–127.
Emmons, R. A., & McCullough, M. E. (2003). Counting Blessings Versus Burdens: An Experimental Investigation of Gratitude and Subjective Well-Being in Daily Life. Journal of Personality and Social Psychology, 84(2), 377–389.
Wood, A. M., Froh, J. J., & Geraghty, A. W. A. (2010). Gratitude and Well-Being: A Review and Theoretical Integration. Clinical Psychology Review, 30(7), 890–905.
Watkins, P. C., Woodward, K., Stone, T., & Kolts, R. L. (2003). Gratitude and Happiness: Development of a Measure of Gratitude and Relationships with Subjective Well-Being. Social Behavior and Personality, 31(5), 431–451.