Ερωτηματολόγιο Οργανωτικής Κουλτούρας [OCI-120]
Περιγραφή
Το Organizational Culture Inventory (OCI-120) – Ερωτηματολόγιο Οργανωτικής Κουλτούρας είναι ένα εργαλείο αξιολόγησης που χρησιμοποιείται για τη διερεύνηση της οργανωσιακής κουλτούρας, μέσω της καταγραφής των συμπεριφορών που ενισχύονται και αναμένονται από τα μέλη ενός οργανισμού.
Το ερωτηματολόγιο περιλαμβάνει 120 δηλώσεις, οι οποίες οργανώνονται σε 12 τύπους πολιτισμικών προτύπων, προσφέροντας μια ολοκληρωμένη εικόνα του τρόπου λειτουργίας και των κυρίαρχων συμπεριφορικών προσδοκιών ενός οργανισμού.
Στόχος
Βασικός στόχος του OCI-120 είναι η διάγνωση της υφιστάμενης οργανωσιακής κουλτούρας και η αναγνώριση των συμπεριφορικών προτύπων που χαρακτηρίζουν το εργασιακό περιβάλλον.
Τα αποτελέσματα μπορούν να αξιοποιηθούν για τον σχεδιασμό οργανωσιακών παρεμβάσεων με στόχο τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας, της εργασιακής ικανοποίησης και της συνολικής απόδοσης.
Διαστάσεις
Τα 12 πολιτισμικά πρότυπα εντάσσονται σε τρεις γενικούς τύπους οργανωσιακής κουλτούρας:
Κατασκευαστική (Constructive): αφορά πρότυπα που υποστηρίζουν περισσότερο θετικές και αποτελεσματικές μορφές οργανωσιακής λειτουργίας.
Παθητική/Αμυντική (Passive/Defensive): αφορά πρότυπα στα οποία η συμπεριφορά επηρεάζεται περισσότερο από την ανάγκη αποφυγής αρνητικών συνεπειών και διατήρησης ασφάλειας.
Επιθετική/Αμυντική (Aggressive/Defensive): αφορά πρότυπα περισσότερο ανταγωνιστικής, ελεγκτικής ή δυναμικής οργανωσιακής συμπεριφοράς.
Βαθμολόγηση
Οι συμμετέχοντες αξιολογούν τις 120 δηλώσεις σε 5βάθμια κλίμακα Likert, από «πολύ λίγο» έως «πολύ πολύ».
Οι απαντήσεις αναλύονται με τη χρήση προτύπων αναφοράς (norms) και τα αποτελέσματα μπορούν να παρουσιαστούν μέσω κυκλικών διαγραμμάτων που απεικονίζουν τα κυρίαρχα πολιτισμικά πρότυπα του οργανισμού.
Ανάλυση και Χρήση Δεδομένων
Η ανάλυση πραγματοποιείται με βάση τις τρεις γενικές κατηγορίες οργανωσιακής κουλτούρας και τα επιμέρους πολιτισμικά πρότυπα.
Η χρήση προτύπων αναφοράς επιτρέπει τη σύγκριση των αποτελεσμάτων και τον εντοπισμό των κυρίαρχων χαρακτηριστικών της οργανωσιακής κουλτούρας, καθώς και τη διερεύνηση πιθανών διαφορών μεταξύ ομάδων, τμημάτων ή οργανωτικών επιπέδων.
Εγκυρότητα και Αξιοπιστία
Σύμφωνα με το διαθέσιμο υλικό, το OCI παρουσιάζει υψηλή εννοιολογική και διακριτική εγκυρότητα, ενώ έχει συσχετιστεί με μεταβλητές όπως η εργασιακή ικανοποίηση, η δέσμευση των εργαζομένων και η οργανωσιακή απόδοση.
Αναφέρεται επίσης υψηλή εσωτερική συνοχή, με τιμές Cronbach’s alpha άνω του 0,80 για τους περισσότερους δείκτες, καθώς και διαχρονική σταθερότητα.
Εφαρμογές
Το OCI-120 μπορεί να εφαρμοστεί σε επίπεδο ομάδας, τμήματος ή ολόκληρου οργανισμού και να χρησιμοποιηθεί με εργαζομένους και διοικητικά στελέχη διαφορετικών επαγγελματικών κλάδων.
Μπορεί να αξιοποιηθεί στην οργανωσιακή ψυχολογία, τη διοίκηση ανθρώπινου δυναμικού και την οργανωσιακή ανάπτυξη, ιδιαίτερα για τη διάγνωση οργανωσιακών αναγκών και τον σχεδιασμό παρεμβάσεων αλλαγής κουλτούρας.
Βιβλιογραφία
Cooke, R. A., & Lafferty, J. C. (1987). Organizational Culture Inventory. Human Synergistics.
Cooke, R. A., & Szumal, J. L. (2000). Using the Organizational Culture Inventory to understand the operating cultures of organizations. In N. M. Ashkanasy, C. P. M. Wilderom, & M. F. Peterson (Eds.), Handbook of Organizational Culture and Climate.