Κλίμακα Ευημερίας [FS-8]

Περιγραφή

Η Flourishing Scale (FS-8) είναι ένα σύντομο αλλά ιδιαίτερα αξιόπιστο ψυχομετρικό εργαλείο που αναπτύχθηκε από τους Diener και συνεργάτες (2009) για την αξιολόγηση της ψυχοκοινωνικής ευημερίας (psychological flourishing) και της θετικής ψυχολογικής λειτουργικότητας. Αρχικά παρουσιάστηκε ως Psychological Well-Being Scale (PWS) και στη συνέχεια μετονομάστηκε σε Flourishing Scale, ώστε να αποδίδει με μεγαλύτερη σαφήνεια την έννοια της ανθρώπινης άνθησης (flourishing), η οποία υπερβαίνει την απλή απουσία ψυχοπαθολογίας ή τη στιγμιαία ευχαρίστηση.

Η κλίμακα βασίζεται στις αρχές της Θετικής Ψυχολογίας, σύμφωνα με τις οποίες η ευημερία αποτελεί μια πολυδιάστατη κατάσταση που περιλαμβάνει την αίσθηση σκοπού, τις θετικές διαπροσωπικές σχέσεις, την αυτοεκτίμηση, την προσωπική ανάπτυξη, την κοινωνική συμβολή, την επάρκεια και την αισιοδοξία για το μέλλον.

Η FS-8 αποτελείται από 8 δηλώσεις, οι οποίες αξιολογούν βασικές πτυχές της ανθρώπινης ψυχολογικής και κοινωνικής λειτουργικότητας, όπως:

• η ποιότητα των διαπροσωπικών σχέσεων,
• η αίσθηση προσωπικής επάρκειας,
• ο σκοπός και το νόημα της ζωής,
• η αισιοδοξία,
• ο σεβασμός προς τον εαυτό,
• η κοινωνική συνεισφορά,
• η προσωπική ανάπτυξη,
• η θετική αυτοαντίληψη.

Η κλίμακα χρησιμοποιείται ευρέως στην ψυχολογία, την ψυχιατρική, τη δημόσια υγεία, την εκπαίδευση, την οργανωσιακή ψυχολογία και την έρευνα ποιότητας ζωής, καθώς παρέχει μια συνολική εικόνα της θετικής ψυχολογικής λειτουργίας του ατόμου.

Ανάλυση

Η ανάλυση των δεδομένων της Flourishing Scale (FS-8) επιτρέπει την ποσοτική αξιολόγηση του βαθμού στον οποίο ένα άτομο βιώνει υψηλά επίπεδα ψυχολογικής και κοινωνικής ευημερίας.

Οι βαθμολογίες της κλίμακας χρησιμοποιούνται για:

• την αξιολόγηση της συνολικής ψυχοκοινωνικής ευημερίας,
• τη διερεύνηση της σχέσης της ευημερίας με την ψυχική υγεία, την ανθεκτικότητα και την ποιότητα ζωής,
• τη μελέτη της επίδρασης κοινωνικών, δημογραφικών και επαγγελματικών παραγόντων στην ανθρώπινη άνθηση,
• την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας ψυχολογικών, εκπαιδευτικών και θεραπευτικών παρεμβάσεων,
• τη διερεύνηση της σχέσης της ευημερίας με την ικανοποίηση από τη ζωή, την αισιοδοξία, την αυτοεκτίμηση και την ψυχολογική προσαρμογή.

Σε ερευνητικό επίπεδο, η FS-8 αναλύεται με περιγραφική στατιστική, δείκτες αξιοπιστίας (Cronbach’s α), διερευνητική και επιβεβαιωτική παραγοντική ανάλυση (EFA/CFA), αναλύσεις συσχέτισης, συγκρίσεις ομάδων (t-test, ANOVA), καθώς και πολυμεταβλητές αναλύσεις παλινδρόμησης και μοντέλα δομικών εξισώσεων (SEM), προκειμένου να διερευνηθούν οι παράγοντες που επηρεάζουν την ψυχολογική ευημερία.

Στόχος

Βασικός στόχος της Flourishing Scale (FS-8) είναι η αξιόπιστη και έγκυρη αξιολόγηση της συνολικής ψυχοκοινωνικής ευημερίας και της θετικής λειτουργικότητας του ατόμου.

Ειδικότερα, η κλίμακα αποσκοπεί:

• στην εκτίμηση του επιπέδου προσωπικής ανάπτυξης και ψυχολογικής άνθησης,
• στην αξιολόγηση της ποιότητας των κοινωνικών σχέσεων και της κοινωνικής ένταξης,
• στη διερεύνηση της αίσθησης σκοπού, νοήματος και προσωπικής αποτελεσματικότητας,
• στην υποστήριξη ερευνών που εξετάζουν την ποιότητα ζωής, την ψυχική υγεία και τη θετική ψυχολογία,
• στην αξιολόγηση παρεμβάσεων που στοχεύουν στη βελτίωση της ευημερίας, της ανθεκτικότητας και της ψυχολογικής προσαρμογής.

Η FS-8 αποτελεί ένα από τα πλέον διαδεδομένα εργαλεία για τη μέτρηση της θετικής ψυχικής υγείας και χρησιμοποιείται τόσο στον γενικό πληθυσμό όσο και σε ειδικές ομάδες, όπως φοιτητές, εργαζόμενοι, ηλικιωμένοι και άτομα με χρόνιες παθήσεις.

Βαθμονόμηση

Η Flourishing Scale (FS-8) αποτελείται από 8 δηλώσεις, οι οποίες βαθμολογούνται σε επταβάθμια κλίμακα Likert, από 1 («Ισχυρή Διαφωνία») έως 7 («Ισχυρή Συμφωνία»).

Η συνολική βαθμολογία κυμαίνεται από 8 έως 56.

• Υψηλότερες βαθμολογίες υποδηλώνουν υψηλό επίπεδο ψυχοκοινωνικής ευημερίας, θετική αυτοαντίληψη, ουσιαστικές κοινωνικές σχέσεις, ισχυρό αίσθημα σκοπού και αυξημένη προσωπική ανάπτυξη.
• Χαμηλότερες βαθμολογίες αντανακλούν μειωμένη ψυχολογική λειτουργικότητα, περιορισμένη κοινωνική ενσωμάτωση, χαμηλότερη αυτοεκτίμηση και δυσκολίες στην επίτευξη προσωπικής ολοκλήρωσης.

Η αξιοπιστία της κλίμακας έχει τεκμηριωθεί σε μεγάλο αριθμό διεθνών μελετών, παρουσιάζοντας υψηλή εσωτερική συνοχή (Cronbach’s α, συνήθως >0,80), καθώς και πολύ καλή αξιοπιστία επαναληπτικών μετρήσεων (test–retest reliability). Η εγκυρότητα της FS-8 έχει επιβεβαιωθεί μέσω διερευνητικής και επιβεβαιωτικής παραγοντικής ανάλυσης (EFA/CFA), συγκλίνουσας και διακριτής εγκυρότητας, καθώς και μέσω ισχυρών συσχετίσεων με κλίμακες ικανοποίησης από τη ζωή, αισιοδοξίας, αυτοεκτίμησης, ανθεκτικότητας και ψυχικής υγείας.

Βιβλιογραφία

Diener, E., Wirtz, D., Tov, W., Kim-Prieto, C., Choi, D., Oishi, S., & Biswas-Diener, R. (2010). New well-being measures: Short scales to assess flourishing and positive and negative feelings. Social Indicators Research, 97(2), 143–156.

Diener, E., Oishi, S., & Tay, L. (2018). Advances in subjective well-being research. Nature Human Behaviour, 2(4), 253–260.

Seligman, M. E. P. (2011). Flourish: A Visionary New Understanding of Happiness and Well-being. Free Press.

Hone, L. C., Jarden, A., Schofield, G. M., & Duncan, S. (2014). Measuring flourishing: The impact of operational definitions on the prevalence of high levels of wellbeing. International Journal of Wellbeing, 4(1), 62–90.

Butler, J., & Kern, M. L. (2016). The PERMA-Profiler: A brief multidimensional measure of flourishing. International Journal of Wellbeing, 6(3), 1–48.

Keyes, C. L. M. (2007). Promoting and protecting mental health as flourishing. American Psychologist, 62(2), 95–108.