Οι Σκέψεις μου Αναφορικά με την Ένταξη – Κλίμακα για Γονείς [MTAI-12]

Σύντομη Περιγραφή

Το My Thinking About Inclusion – Parents’ Scale (MTAI-12) είναι ένα ψυχομετρικό εργαλείο που έχει σχεδιαστεί για τη διερεύνηση των στάσεων και αντιλήψεων γονέων παιδιών με τυπική ανάπτυξη σχετικά με την ένταξη παιδιών με ειδικές ανάγκες στο γενικό σχολείο.

Η κλίμακα αποτελείται από 12 προτάσεις, οι οποίες αξιολογούνται μέσω πενταβάθμιας κλίμακας Likert:

1 = Συμφωνώ απόλυτα
2 = Συμφωνώ
3 = Ούτε συμφωνώ ούτε διαφωνώ
4 = Διαφωνώ
5 = Διαφωνώ απόλυτα

Οι προτάσεις οργανώνονται σε τρεις βασικές υποκλίμακες:

Βασικές Αντιλήψεις για την Ένταξη (Core Perspectives): αφορούν τις γενικότερες πεποιθήσεις των γονέων σχετικά με την αξία και τη σκοπιμότητα της ένταξης.

Αναμενόμενα Αποτελέσματα (Expected Outcomes): εξετάζουν τις προσδοκίες των γονέων σχετικά με τις πιθανές επιδράσεις της ένταξης.

Πρακτικές στην Τάξη (Classroom Practices): αποτυπώνουν τις αντιλήψεις των γονέων για τις εκπαιδευτικές πρακτικές που συνδέονται με την εφαρμογή της ένταξης.

Στόχος

Κύριος στόχος του MTAI-12 είναι η καταγραφή και κατανόηση των στάσεων των γονέων απέναντι στην ένταξη παιδιών με ειδικές ανάγκες στο γενικό εκπαιδευτικό περιβάλλον.

Ειδικότερα, το εργαλείο επιδιώκει να διερευνήσει:

• τις βασικές αντιλήψεις των γονέων σχετικά με την ένταξη,
• τις προσδοκίες τους για τα αποτελέσματά της,
• και τις απόψεις τους για τις εκπαιδευτικές πρακτικές που εφαρμόζονται στο πλαίσιο της συμπεριληπτικής εκπαίδευσης.

Η αξιολόγηση των παραπάνω διαστάσεων μπορεί να προσφέρει χρήσιμες πληροφορίες για τον τρόπο με τον οποίο οι γονείς αντιλαμβάνονται τη συμπερίληψη και για τον βαθμό υποστήριξής τους προς σχετικές εκπαιδευτικές πρακτικές.

Δείγμα και Προσαρμογή

Η προσαρμογή του εργαλείου βασίστηκε σε δείγμα 338 γονέων παιδιών με τυπική ανάπτυξη, από τους οποίους οι 156 ήταν γυναίκες και οι 182 άνδρες.

Η ηλικία των συμμετεχόντων κυμαινόταν από 27 έως 64 έτη, με μέσο όρο περίπου 39 έτη και 5 μήνες. Οι περισσότεροι συμμετέχοντες προέρχονταν από τη Βόρεια Ελλάδα και την Κρήτη.

Τα χαρακτηριστικά αυτά πρέπει να λαμβάνονται υπόψη κατά την ερμηνεία των αποτελεσμάτων και τη γενίκευση των ευρημάτων σε διαφορετικούς πληθυσμούς γονέων.

Βαθμονόμηση

Οι συμμετέχοντες αξιολογούν καθεμία από τις 12 προτάσεις σύμφωνα με τον βαθμό συμφωνίας τους στην πενταβάθμια κλίμακα Likert.

Για τις προτάσεις 2, 5, 6, 9, 11 και 12 απαιτείται αντιστροφή της βαθμολογίας πριν από τον υπολογισμό του συνολικού ή των επιμέρους σκορ.

Η αντιστροφή πραγματοποιείται ως εξής:

1 → 5
2 → 4
3 → 3
4 → 2
5 → 1

Η σωστή ανακωδικοποίηση των αντίστροφων ερωτήσεων είναι απαραίτητη ώστε όλες οι προτάσεις να ακολουθούν κοινή κατεύθυνση ερμηνείας.

Αξιοπιστία και Εγκυρότητα

Το εργαλείο παρουσιάζει ικανοποιητική κατασκευαστική και φαινομενική εγκυρότητα.

Η συσχέτιση μεταξύ των γενικότερων αντιλήψεων των γονέων για την ένταξη και των απαντήσεών τους σε δύο σχετικές άμεσες ερωτήσεις αναφέρεται ως r = 0,58, υποστηρίζοντας τη συγκλίνουσα σχέση των σχετικών αξιολογήσεων.

Η εσωτερική συνέπεια των επιμέρους υποκλιμάκων, όπως αξιολογήθηκε μέσω του Cronbach’s α, κυμαίνεται από 0,64 έως 0,78, ενώ για το σύνολο των 12 προτάσεων αναφέρεται τιμή α = 0,76.

Η αξιοπιστία ημιαθροισμάτων (split-half reliability) αναφέρεται ως 0,74.

Οι συγκεκριμένοι δείκτες υποστηρίζουν τη χρήση του εργαλείου για ερευνητικούς σκοπούς, πάντοτε σε συνδυασμό με τα χαρακτηριστικά του πληθυσμού και του ερευνητικού σχεδιασμού.

Εφαρμογές

Το MTAI-12 μπορεί να αξιοποιηθεί σε εκπαιδευτικές και ερευνητικές μελέτες που εξετάζουν τις στάσεις των γονέων απέναντι στη συμπεριληπτική εκπαίδευση.

Μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη διερεύνηση διαφορών ως προς τις αντιλήψεις για την ένταξη ανάλογα με δημογραφικά ή κοινωνικά χαρακτηριστικά, καθώς και για τη μελέτη της σχέσης των γονεϊκών στάσεων με την αποδοχή συμπεριληπτικών εκπαιδευτικών πρακτικών.

Τα αποτελέσματα μπορούν επίσης να συμβάλουν στον σχεδιασμό δράσεων ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης των γονέων σχετικά με την ένταξη και τη συμπερίληψη μαθητών με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες.

Βιβλιογραφία

Καλύβα, Ε., & Γεωργιάδη, Μ. (2004). Στάση μητέρων παιδιών με τυπική ανάπτυξη απέναντι στην ένταξη παιδιών με ειδικές ανάγκες. Ανακοίνωση στο Συνέδριο Η ευρωπαϊκή διάσταση της ειδικής αγωγής: Ανάδυση μιας άλλης φιλοσοφίας.

Kalyva, E., Georgiadi, M., & Tsakiris, V. (2007). The attitudes of Greek parents of typically developing primary schoolchildren towards inclusion. European Journal of Special Needs Education, 22, 295–305.

Stoiber, K. C., Gettinger, M., & Goetz, D. (1998). Exploring factors influencing parents’ and early childhood practitioners’ beliefs about inclusion. Early Childhood Research Quarterly, 13, 107–124.