Ερωτηματολόγιο Μέτρησης Στάσεων Απέναντι στη Δημοκρατία, την Εξουσία, την Ισότητα και τον Πολυπολιτισμό [ΕΙΠ-61]
Περιγραφή
Το Questionnaire Measuring Attitudes Towards Democracy, Power, Equality and Multiculturalism (QEM-61 / ΕΙΠ-61) είναι ένα πολυδιάστατο ερευνητικό εργαλείο που σχεδιάστηκε για τη συστηματική διερεύνηση πολιτικών και κοινωνικών στάσεων.
Το ερωτηματολόγιο εξετάζει ένα ευρύ φάσμα αντιλήψεων που σχετίζονται με τη δημοκρατία, την εξουσία, την ισότητα, τον πολυπολιτισμό, τον αυταρχισμό, την εκπαίδευση και τον ιδεολογικό αυτοπροσδιορισμό.
Αποτελείται από 61 ερωτήσεις και, σύμφωνα με την παραγοντική ανάλυση που αναφέρεται στο αρχικό υλικό, οργανώνεται σε εννέα υποκλίμακες, επιτρέποντας την πολυδιάστατη αποτύπωση των πολιτικών και κοινωνικών στάσεων των συμμετεχόντων.
Σκοπός
Βασικός σκοπός του QEM-61 είναι η μέτρηση των στάσεων απέναντι στη δημοκρατία, την εξουσία, την ισότητα και τον πολυπολιτισμό.
Μέσω των επιμέρους υποκλιμάκων, το εργαλείο επιτρέπει τη διερεύνηση διαφορετικών αλλά αλληλένδετων διαστάσεων της πολιτικής και κοινωνικής σκέψης, όπως οι αυταρχικές και δημοκρατικές στάσεις, η αποδοχή του πολυπολιτισμού, οι αντιλήψεις για τη στρατιωτική ισχύ και την εκπαίδευση, οι στάσεις απέναντι σε διαφορετικούς τύπους πολιτικών ηγετών και ο πολιτικός αυτοπροσδιορισμός.
Ανάπτυξη του Ερωτηματολογίου
Σύμφωνα με το διαθέσιμο αρχείο, το ερωτηματολόγιο κατασκευάστηκε από τους Meloen, Farnen και German στις αρχές της δεκαετίας του 1990.
Η αρχική μορφή περιλαμβάνει 61 ερωτήσεις. Μετά την εφαρμογή παραγοντικής ανάλυσης, οι ερωτήσεις οργανώθηκαν σε εννέα επιμέρους υποκλίμακες, οι οποίες αντιπροσωπεύουν διαφορετικές διαστάσεις πολιτικών και κοινωνικών στάσεων.
Η πολυδιάστατη αυτή δομή επιτρέπει την ανάλυση όχι μόνο μιας γενικής πολιτικής στάσης αλλά και συγκεκριμένων ιδεολογικών, δημοκρατικών, εκπαιδευτικών και κοινωνικών προσανατολισμών.
Υποκλίμακες
Το QEM-61 περιλαμβάνει τις ακόλουθες εννέα υποκλίμακες:
Authoritarianism (F10): Αξιολογεί στάσεις που συνδέονται με τον αυταρχισμό και την αποδοχή αυταρχικών μορφών κοινωνικής ή πολιτικής οργάνωσης.
Democratic Attitudes (DEMOCAR-8): Εξετάζει τον βαθμό αποδοχής δημοκρατικών αρχών, αξιών και πολιτικών στάσεων.
Multiculturalism (MCULT-5): Αφορά στάσεις απέναντι στον πολυπολιτισμό και την πολιτισμική ετερογένεια.
Militarism (MIL-4): Εξετάζει στάσεις που σχετίζονται με τη στρατοκρατία και τον προσανατολισμό προς στρατιωτικές αξίες ή μορφές ισχύος.
Liberal Education (EDLIB-5): Αξιολογεί στάσεις απέναντι σε έναν περισσότερο φιλελεύθερο εκπαιδευτικό προσανατολισμό.
Ethnocentric Education (EDNAT-4): Εξετάζει στάσεις απέναντι σε έναν εθνοκεντρικό προσανατολισμό της εκπαίδευσης.
Sympathy toward Dictators (DICTATOR): Αποτυπώνει τις αξιολογικές στάσεις των συμμετεχόντων απέναντι σε δικτάτορες.
Sympathy toward Reformers (REFORMER): Αξιολογεί τις στάσεις απέναντι σε πολιτικούς ή κοινωνικούς μεταρρυθμιστές.
Self-Rating on the Political Right (SRIGHT-8): Εξετάζει τον βαθμό στον οποίο οι συμμετέχοντες αυτοτοποθετούνται πολιτικά προς τη Δεξιά.
Βαθμολόγηση
Το QEM-61 χρησιμοποιεί διαφορετικές μορφές κλιμάκων απάντησης, ανάλογα με την ομάδα των ερωτήσεων.
Οι πρώτες 47 ερωτήσεις βαθμολογούνται σε 7βάθμια κλίμακα, από:
1 = Συμφωνώ
έως
7 = Διαφωνώ.
Οι υπόλοιπες ερωτήσεις χρησιμοποιούν 9βάθμια κλίμακα αξιολόγησης, από:
1 = Θαυμάζω
έως
9 = Αντιπαθώ.
Το αρχικό υλικό αναφέρει επίσης ότι οι ερωτήσεις 7–16 έχουν διαμορφωθεί σε δίπολη 7βάθμια κλίμακα, στην οποία οι συμμετέχοντες επιλέγουν τη θέση που ανταποκρίνεται καλύτερα στις πολιτικές τους πεποιθήσεις.
Λόγω της χρήσης διαφορετικών μορφών απάντησης, η βαθμολόγηση και η ερμηνεία πρέπει να πραγματοποιούνται με βάση την αντίστοιχη υποκλίμακα και τις οδηγίες της πρωτότυπης έκδοσης.
Ανάλυση και Χρήση Δεδομένων
Τα δεδομένα του QEM-61 μπορούν να αναλυθούν τόσο σε επίπεδο μεμονωμένων υποκλιμάκων όσο και ως πολυδιάστατο προφίλ πολιτικών και κοινωνικών στάσεων.
Οι βαθμολογίες των εννέα υποκλιμάκων μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την περιγραφή διαφορετικών προσανατολισμών, όπως ο αυταρχισμός, οι δημοκρατικές στάσεις, ο πολυπολιτισμός, η στρατοκρατία και οι εκπαιδευτικές αντιλήψεις.
Μπορούν επίσης να εξεταστούν οι σχέσεις μεταξύ των διαφορετικών υποκλιμάκων και άλλων μεταβλητών που περιλαμβάνονται σε έναν ερευνητικό σχεδιασμό.
Σε συγκριτικές μελέτες, οι επιμέρους βαθμολογίες μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τη διερεύνηση διαφορών μεταξύ κοινωνικών, δημογραφικών ή άλλων ερευνητικών ομάδων, εφόσον αυτό προβλέπεται από τον σχεδιασμό της μελέτης.
Αξιοπιστία
Η εσωτερική συνέπεια των επιμέρους υποκλιμάκων αξιολογήθηκε με τον συντελεστή Cronbach’s alpha (α).
Σύμφωνα με το διαθέσιμο αρχείο, αναφέρονται οι ακόλουθες τιμές:
Authoritarianism (F): α = 0.79
Democratic Attitudes (DEMOCAR): α = 0.63
Multiculturalism (MCULT): α = 0.56
Militarism (MIL): α = 0.56
Liberal Education (EDLIB): α = 0.52
Ethnocentric Education (EDNAT): α = 0.59
DICTATOR: α = 0.65
REFORMER: α = 0.69
Self-Rating on the Political Right (SRIGHT): α = 0.70
Οι δείκτες παρουσιάζουν διαφοροποίηση μεταξύ των υποκλιμάκων. Επομένως, η αξιοπιστία θα πρέπει να εξετάζεται ξεχωριστά για κάθε διάσταση και όχι να θεωρείται ενιαίο χαρακτηριστικό ολόκληρου του ερωτηματολογίου.
Ψυχομετρικές Παρατηρήσεις
Η παραγοντική ανάλυση που χρησιμοποιήθηκε κατά την ανάπτυξη του εργαλείου οδήγησε στη διαμόρφωση των εννέα υποκλιμάκων.
Οι διαθέσιμες τιμές Cronbach’s alpha κυμαίνονται από 0.52 έως 0.79, γεγονός που υποδηλώνει διαφοροποίηση της εσωτερικής συνέπειας μεταξύ των διαστάσεων.
Ιδιαίτερα σε σύγχρονες ερευνητικές εφαρμογές, είναι σκόπιμο να επανεξετάζεται η αξιοπιστία των υποκλιμάκων στο συγκεκριμένο δείγμα της εκάστοτε μελέτης.
Εφόσον το εργαλείο χρησιμοποιηθεί σε διαφορετικό γλωσσικό, πολιτισμικό ή χρονικό πλαίσιο από εκείνο της αρχικής ανάπτυξής του, η δομή και οι ψυχομετρικές ιδιότητες θα πρέπει επίσης να αξιολογούνται εκ νέου πριν από την εξαγωγή ισχυρών συμπερασμάτων.
Ερευνητικές Εφαρμογές
Το QEM-61 μπορεί να αξιοποιηθεί κυρίως στην πολιτική ψυχολογία, την κοινωνική ψυχολογία, την κοινωνιολογία και την έρευνα πολιτικών στάσεων.
Η πολυδιάστατη δομή του επιτρέπει την παράλληλη διερεύνηση διαφορετικών ιδεολογικών και κοινωνικοπολιτικών προσανατολισμών.
Μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη μελέτη σχέσεων μεταξύ αυταρχισμού και δημοκρατικών στάσεων, για τη διερεύνηση αντιλήψεων σχετικά με τον πολυπολιτισμό και την εκπαίδευση, καθώς και για την εξέταση του τρόπου με τον οποίο διαφορετικές πολιτικές στάσεις συνδέονται μεταξύ τους.
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται όταν χρησιμοποιείται σε σύγχρονους πληθυσμούς, καθώς ορισμένες πολιτικές και κοινωνικές έννοιες μπορεί να επηρεάζονται από το ιστορικό και κοινωνικοπολιτικό πλαίσιο μέσα στο οποίο πραγματοποιείται η μέτρηση.
Βιβλιογραφία
Meloen JD, Farnen R, German D. Authoritarianism, democracy and symbolic political leadership in the new world order: Evidence from twelve countries worldwide. Paper presented at the 6th Annual Scientific Meeting of the International Society of Political Psychology (ISPP); Cambridge, Massachusetts.