Συμμετοχή της Κοινότητας

Περιγραφή Κλίμακας

Το Community Involvement (CI-6) είναι ένα σύντομο ψυχομετρικό εργαλείο που αξιολογεί τον βαθμό ενεργού συμμετοχής του ατόμου στην τοπική κοινότητα και την κοινωνική ζωή. Η κλίμακα διερευνά συμπεριφορές και στάσεις που σχετίζονται με την κοινωνική προσφορά, τον εθελοντισμό, τη συμμετοχή σε συλλογικές δράσεις και την αίσθηση του κοινωνικού ανήκειν. Η ενεργός συμμετοχή στην κοινότητα αποτελεί σημαντικό δείκτη κοινωνικού κεφαλαίου και συνδέεται με υψηλότερα επίπεδα κοινωνικής συνοχής, εμπιστοσύνης και συλλογικής αποτελεσματικότητας.

Το CI-6 χρησιμοποιείται κυρίως σε έρευνες κοινωνικής ψυχολογίας, δημόσιας υγείας, κοινοτικής ανάπτυξης, εκπαίδευσης και κοινωνιολογίας, επιτρέποντας την ποσοτική εκτίμηση του βαθμού συμμετοχής των πολιτών σε δραστηριότητες που προάγουν την ευημερία της κοινότητας. Παράλληλα, συμβάλλει στη διερεύνηση της σχέσης της κοινωνικής συμμετοχής με την ψυχική υγεία, την ποιότητα ζωής, την κοινωνική υποστήριξη και την ανάπτυξη του κοινωνικού κεφαλαίου.

Στόχος της Κλίμακας

Σκοπός του Community Involvement (CI-6) είναι η αξιόπιστη αξιολόγηση του επιπέδου κοινωνικής συμμετοχής και της διάθεσης των ατόμων να συμβάλλουν ενεργά στην κοινότητά τους. Η κλίμακα επιτρέπει τη διερεύνηση της εμπλοκής σε εθελοντικές δραστηριότητες, κοινωνικές οργανώσεις, συλλογικές πρωτοβουλίες και δράσεις κοινωνικής προσφοράς, καθώς και της αίσθησης ευθύνης απέναντι στην τοπική κοινωνία.

Το εργαλείο αξιοποιείται σε ερευνητικά πρωτόκολλα που εξετάζουν την κοινωνική συνοχή, την ενεργό πολιτειότητα, την κοινωνική εμπιστοσύνη, την ανάπτυξη των νέων, την προαγωγή της υγείας και την κοινωνική ανθεκτικότητα. Επιπλέον, μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την αξιολόγηση εκπαιδευτικών, κοινοτικών και εθελοντικών προγραμμάτων που αποσκοπούν στην ενίσχυση της κοινωνικής συμμετοχής.

Ψυχομετρικά Χαρακτηριστικά

Το CI-6 παρουσιάζει ικανοποιητικές ψυχομετρικές ιδιότητες ως σύντομος δείκτης μέτρησης της συμμετοχής στην κοινότητα. Η αξιοπιστία του μπορεί να αξιολογηθεί μέσω του Cronbach’s α, του McDonald’s ω και της αξιοπιστίας επαναληπτικών μετρήσεων (test–retest reliability), ενώ η εγκυρότητα κατασκευής τεκμηριώνεται με αναλύσεις παραγόντων και συσχετίσεις με συναφή εργαλεία κοινωνικής συμμετοχής, κοινωνικού κεφαλαίου και κοινωνικής υποστήριξης.

Η κλίμακα μπορεί να εφαρμοστεί τόσο σε εφήβους όσο και σε ενήλικες, ενώ παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τη μελέτη παραγόντων που σχετίζονται με την ενεργό συμμετοχή των πολιτών, την ανάπτυξη κοινοτήτων και τη διαμόρφωση υγιών κοινωνικών δικτύων.

Βαθμονόμηση

Το Community Involvement (CI-6) αποτελείται από 6 ερωτήματα, τα οποία αξιολογούνται σε τετραβάθμια κλίμακα Likert:

1 = Καθόλου σαν εσένα

2 = Λίγο σαν εσένα

3 = Αρκετά σαν εσένα

4 = Πολύ σαν εσένα

Η συνολική βαθμολογία προκύπτει από το άθροισμα των επιμέρους απαντήσεων. Υψηλότερες βαθμολογίες υποδηλώνουν μεγαλύτερο βαθμό συμμετοχής στην κοινότητα, ισχυρότερη κοινωνική δέσμευση και αυξημένη διάθεση προσφοράς και συνεργασίας.

Ανάλυση Δεδομένων

Η στατιστική επεξεργασία των δεδομένων του CI-6 περιλαμβάνει αρχικά περιγραφικές αναλύσεις με υπολογισμό του μέσου όρου, της τυπικής απόκλισης, της ασυμμετρίας και της κύρτωσης τόσο για κάθε ερώτημα όσο και για τη συνολική βαθμολογία της κλίμακας.

Η αξιοπιστία του εργαλείου αξιολογείται μέσω των συντελεστών Cronbach’s α, McDonald’s ω και της αξιοπιστίας επαναληπτικών μετρήσεων. Η δομική εγκυρότητα μπορεί να διερευνηθεί με Διερευνητική Παραγοντική Ανάλυση (Exploratory Factor Analysis – EFA) και Επιβεβαιωτική Παραγοντική Ανάλυση (Confirmatory Factor Analysis – CFA), ενώ η συγκλίνουσα και διακριτή εγκυρότητα εξετάζονται μέσω συσχετίσεων με μεταβλητές όπως η κοινωνική υποστήριξη, η εμπιστοσύνη, η ψυχική ευημερία, η ποιότητα ζωής και η κοινωνική συνοχή.

Ανάλογα με τους στόχους της έρευνας, η κλίμακα μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε αναλύσεις συσχέτισης, συγκρίσεις ομάδων (t-test, ANOVA ή μη παραμετρικούς ελέγχους), γραμμική και λογιστική παλινδρόμηση, καθώς και σε Μοντέλα Δομικών Εξισώσεων (Structural Equation Modeling – SEM). Οι αναλύσεις αυτές επιτρέπουν τη διερεύνηση των παραγόντων που ενισχύουν την ενεργό συμμετοχή των πολιτών και την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας κοινωνικών, εκπαιδευτικών και εθελοντικών παρεμβάσεων.

Βιβλιογραφία

Oman, R. F., Vesely, S. K., McLeroy, K. R., Harris-Wyatt, V., Aspy, C. B., Rodine, S., & Marshall, L. (2002). Reliability and validity of the Youth Asset Survey. Journal of Adolescent Health, 31(3), 247–255.

Putnam, R. D. (2000). Bowling Alone: The Collapse and Revival of American Community. Simon & Schuster.

Perkins, D. D., Florin, P., Rich, R. C., Wandersman, A., & Chavis, D. M. (1990). Participation and the social and physical environment of residential blocks: Crime and community context. American Journal of Community Psychology, 18(1), 83–115.

Pretty, G. M. H., Bishop, B. J., Fisher, A. T., & Sonn, C. C. (2007). Psychological Sense of Community and Its Relevance to Well-Being and Everyday Life. Springer.

McMillan, D. W., & Chavis, D. M. (1986). Sense of community: A definition and theory. Journal of Community Psychology, 14(1), 6–23.