Ερωτηματολόγιο Διάγνωσης της Οργανωσιακής Κουλτούρας

Περιγραφή

Το Diagnosing Organizational Culture (DOC-15) είναι ένα ψυχομετρικό εργαλείο που χρησιμοποιείται για τη διάγνωση και αξιολόγηση της οργανωσιακής κουλτούρας σε δημόσιους και ιδιωτικούς οργανισμούς. Βασίζεται στο θεωρητικό μοντέλο του Charles Handy, σύμφωνα με το οποίο η οργανωσιακή κουλτούρα διαμορφώνεται από κυρίαρχα πρότυπα αξιών, συμπεριφορών και διοικητικών πρακτικών. Το ερωτηματολόγιο αξιολογεί τέσσερις βασικούς τύπους οργανωσιακής κουλτούρας: Κουλτούρα Ισχύος (Power Culture), Κουλτούρα Ρόλου (Role Culture), Κουλτούρα Καθήκοντος (Task Culture) και Κουλτούρα Προσώπου (Person Culture). Αποτελείται από 15 μεταβλητές, καθεμία από τις οποίες περιλαμβάνει τέσσερις εναλλακτικές επιλογές που αντιστοιχούν στους τέσσερις τύπους κουλτούρας. Το εργαλείο χρησιμοποιείται ευρέως στην οργανωσιακή ψυχολογία, τη διοίκηση ανθρώπινου δυναμικού, τη διοίκηση επιχειρήσεων και την αξιολόγηση οργανωσιακών αλλαγών.

Ανάλυση

Η ανάλυση του DOC-15 βασίζεται στον υπολογισμό της βαθμολογίας που συγκεντρώνει κάθε ένας από τους τέσσερις τύπους οργανωσιακής κουλτούρας. Οι υψηλότερες βαθμολογίες υποδεικνύουν τον κυρίαρχο τύπο κουλτούρας που χαρακτηρίζει τον οργανισμό. Στην ερευνητική πρακτική εφαρμόζονται περιγραφική στατιστική, έλεγχοι αξιοπιστίας μέσω του δείκτη Cronbach’s α, αναλύσεις συσχέτισης και συγκρίσεις μεταξύ οργανισμών ή ομάδων εργαζομένων. Η κλίμακα χρησιμοποιείται επίσης για τη διερεύνηση της σχέσης της οργανωσιακής κουλτούρας με μεταβλητές όπως η εργασιακή ικανοποίηση, η οργανωσιακή δέσμευση, η ηγεσία, η απόδοση, η καινοτομία, η επαγγελματική εξουθένωση και η αποτελεσματικότητα των οργανωσιακών αλλαγών.

Στόχος

Στόχος του Diagnosing Organizational Culture (DOC-15) είναι η αξιόπιστη αναγνώριση του κυρίαρχου τύπου οργανωσιακής κουλτούρας και η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο οι αξίες, οι διοικητικές πρακτικές και οι διαπροσωπικές σχέσεις επηρεάζουν τη λειτουργία ενός οργανισμού. Τα αποτελέσματα του εργαλείου μπορούν να αξιοποιηθούν για τον σχεδιασμό στρατηγικών οργανωσιακής ανάπτυξης, τη βελτίωση της διοικητικής αποτελεσματικότητας, την ενίσχυση της εργασιακής ικανοποίησης και τη διαχείριση οργανωσιακών μετασχηματισμών.

Βαθμονόμηση

Η DOC-15 περιλαμβάνει 15 μεταβλητές, καθεμία με τέσσερις εναλλακτικές επιλογές, οι οποίες αντιστοιχούν στους τέσσερις τύπους οργανωσιακής κουλτούρας. Η συνολική βαθμολογία προκύπτει από τη συγκέντρωση των απαντήσεων ανά τύπο κουλτούρας, επιτρέποντας την αναγνώριση της επικρατούσας οργανωσιακής φιλοσοφίας. Η ελληνική προσαρμογή του εργαλείου πραγματοποιήθηκε σε δείγμα 526 εργαζομένων από τον δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα και παρουσίασε υψηλή αξιοπιστία (Cronbach’s α = 0,84), επιβεβαιώνοντας τη σταθερότητα και την εγκυρότητα των μετρήσεων.

Βιβλιογραφία

Handy, C. (1985). Understanding Organizations. London: Penguin Books.

Kouskitos, A. (1991). The Relationships of Organizational Cultures and Job Satisfaction in Three Selected Industries in Greece. Unpublished Doctoral Dissertation, University of Manchester.

Koustelios, A. (1996). Η επίδραση της οργανωσιακής κουλτούρας στην ικανοποίηση από την εργασία. Ψυχολογία, 3, 60–70.