Δοκιμασία Τύπου Stroop [SCWT-3]

Σύντομη Περιγραφή

Η Ελληνική Δοκιμασία Τύπου Stroop αποτελεί προσαρμογή της κλασικής ψυχομετρικής δοκιμασίας Stroop (Stroop, 1935), και χρησιμοποιείται για την αξιολόγηση εκτελεστικών λειτουργιών, κυρίως της επιλεκτικής προσοχής, της ανασταλτικής ικανότητας και της γνωστικής ευελιξίας. Η διαδικασία βασίζεται στην αντίφαση μεταξύ της ανάγνωσης λέξεων και της ονομασίας των χρωμάτων, κάτι που προκαλεί την ανάγκη αναστολής μιας αυτόματης απόκρισης.

Σκοπός

Σκοπός της δοκιμασίας είναι η εκτίμηση της ικανότητας του ατόμου να αναστέλλει αυτοματοποιημένες αποκρίσεις και να μεταστρέφει τη γνωστική του στρατηγική όταν απαιτείται. Η δοκιμασία έχει ιδιαίτερη διαγνωστική αξία σε πληθυσμούς με εγκεφαλική δυσλειτουργία, διαταραχές προσοχής, και νευρογνωστικές παθήσεις, αλλά και σε ερευνητικά πρωτόκολλα που αξιολογούν τις εκτελεστικές λειτουργίες.

Τρόπος Βαθμολόγησης

Η δοκιμασία περιλαμβάνει τρεις συνθήκες: (1) Ανάγνωση λέξεων με ονόματα χρωμάτων, (2) Ονομασία χρωμάτων από χρωματιστές επιφάνειες, και (3) Ονομασία χρώματος λέξεων όπου το νόημα της λέξης διαφέρει από το χρώμα εκτύπωσης (παρεμβολή). Κάθε συνθήκη διαρκεί 45 δευτερόλεπτα. Καταγράφεται ο αριθμός σωστών απαντήσεων για κάθε συνθήκη. Υπολογίζονται επίσης η τιμή της παρεμβολής (Interference Score) και η διαφορά μεταξύ των επιδόσεων στις ουδέτερες και τις παρεμβαλλόμενες συνθήκες.

Εγκυρότητα

Η εγκυρότητα της ελληνικής εκδοχής της δοκιμασίας έχει τεκμηριωθεί μέσω πιλοτικών μελετών, με αποτελέσματα που είναι συμβατά με την πρωτότυπη θεωρητική θεμελίωση του Stroop. Η παρεμβολή έχει αποδειχθεί ότι σχετίζεται με τον βαθμό ενεργοποίησης του μετωπιαίου λοβού, επιβεβαιώνοντας τη νευροψυχολογική εγκυρότητα του εργαλείου.

Αξιοπιστία

Η αξιοπιστία της δοκιμασίας αποτυπώνεται κυρίως μέσω ενδοατομικής σταθερότητας και επαναληψιμότητας των αποτελεσμάτων, ιδιαίτερα σε νευροτυπικά δείγματα. Προκαταρκτικά δεδομένα από ελληνικούς πληθυσμούς δείχνουν ικανοποιητική σταθερότητα και διακριτική ικανότητα στην ανίχνευση γνωστικής δυσλειτουργίας.

Ανάλυση και Χρήση Δεδομένων

Τα δεδομένα αναλύονται με βάση τον αριθμό ορθών απαντήσεων ανά συνθήκη, τον συνολικό χρόνο απόκρισης (όπου μετράται), και κυρίως την τιμή της παρεμβολής (διαφορά απόδοσης μεταξύ ουδέτερης και παρεμβαλλόμενης συνθήκης). Χρησιμοποιείται ευρέως στην κλινική νευροψυχολογία, στην εκπαιδευτική αξιολόγηση, αλλά και στην έρευνα γνωστικών επιδόσεων σε πληθυσμούς με ΔΕΠΥ, άνοια, εγκεφαλική βλάβη και ψυχιατρικά νοσήματα.

Βιβλιογραφία

Stroop, J. R. (1935). Studies of interference in serial verbal reactions. Journal of Experimental Psychology, 18, 643–662.
Ζαφείρη, Μ., & Κοσμίδου, Μ. (υπό δημοσίευση). Μια ελληνική δοκιμασία τύπου Stroop. Στο Π. Σίμος (Επιμ.), Ψυχολογία: Το περιοδικό της Ελληνικής Ψυχολογικής Εταιρείας, Ειδικό Τεύχος.